http://dmelal.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86 آثار برجسته تصوف در یمن - تاریخچهٔ نسخه‌ها 2026-05-27T23:17:13Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.0 http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78423&oldid=prev Hamidian در ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۷ 2025-08-15T15:17:29Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l77">خط ۷۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ویرایش دانشنامه ملل</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ویرایش دانشنامه ملل</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:آثار برجسته تصوف]]</ins></div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78422&oldid=prev Hamidian: /* نتیجه‌گیری */ 2025-08-15T15:16:54Z <p><span class="autocomment">نتیجه‌گیری</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l71">خط ۷۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;references /&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غلامرضا لایقی</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویرایش دانشنامه ملل</ins></div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78421&oldid=prev Hamidian: /* نتیجه‌گیری */ 2025-08-15T15:16:25Z <p><span class="autocomment">نتیجه‌گیری</span></p> <a href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&amp;diff=78421&amp;oldid=78420">نمایش تغییرات</a> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78420&oldid=prev Hamidian: /* آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی */ 2025-08-15T15:15:45Z <p><span class="autocomment">آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l59">خط ۵۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== قوت القلوب =====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== قوت القلوب =====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوطالب مکی (۳۸۶ق)،  از پیشگامان عرفان اسلامی در مکه و بغداد؛ کتاب ''قوت القلوب'' او یکی از منابع اصلی در تربیت عرفای قرون بعدی، از جمله غزالی، بوده است. قوت القلوب، اثر ابوطالب مکی (د. ۳۸۶ق) که توسط عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد، تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار غزالی نیز شد&lt;ref&gt;ابو طالب مکی، محمد بن علی. (بی‌تا). ''قوت القلوب''. ۱ ج. [بی‌جا]: [بی‌ناشر]. قابل بازیابی‌از https://www.alarabimag.com/books/20564&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوطالب مکی (۳۸۶ق)،  از پیشگامان عرفان اسلامی در مکه و بغداد؛ کتاب ''قوت القلوب'' او یکی از منابع اصلی در تربیت عرفای قرون بعدی، از جمله غزالی، بوده است. قوت القلوب، اثر ابوطالب مکی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;ابو طالب مکی، محمد بن علی. (بی‌تا). «ابوطالب مکی و تأثیر او در عرفان اسلامی». در پایگاه اطلاع‌رسانی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، قابل بازیابی‌ از https://www.cgie.org.ir/fa/article/226700&lt;/ref&gt; </ins>(د. ۳۸۶ق) که توسط عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد، تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار غزالی نیز شد&lt;ref&gt;ابو طالب مکی، محمد بن علی. (بی‌تا). ''قوت القلوب''. ۱ ج. [بی‌جا]: [بی‌ناشر]. قابل بازیابی‌از https://www.alarabimag.com/books/20564&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78419&oldid=prev Hamidian: /* نتیجه‌گیری */ 2025-08-15T15:14:33Z <p><span class="autocomment">نتیجه‌گیری</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l62">خط ۶۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تصوف در یمن، به‌عنوان یکی از جریان‌های مهم معنویت اسلامی، ساختار چندلایه‌ای از اندیشه، عمل، نهاد و هنر را شامل می‌شود که از صدر اسلام تا قرون متأخر، بومی‌سازی شده و با مکاتب وارداتی هم‌افزایی داشته است. ویژگی برجسته تصوف یمنی، تلفیق زهد و سلوک عملی با رویکردهای نظری نظیر وحدت وجود و معرفت حضوری است که در آثار متفکرانی چون احمد بن علوان جلوه یافته است.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[19]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تصوف در یمن، به‌عنوان یکی از جریان‌های مهم معنویت اسلامی، ساختار چندلایه‌ای از اندیشه، عمل، نهاد و هنر را شامل می‌شود که از صدر اسلام تا قرون متأخر، بومی‌سازی شده و با مکاتب وارداتی هم‌افزایی داشته است. ویژگی برجسته تصوف یمنی، تلفیق زهد و سلوک عملی با رویکردهای نظری نظیر وحدت وجود و معرفت حضوری است که در آثار متفکرانی چون احمد بن علوان جلوه یافته است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;Al-Qadasi, B. A. (2020). ''Sufism and Its Literary Contributions in Yemen: Ahmad Ibn Alwan a Model''. ResearchGate, Available for https://www.researchgate.net/publication/344461321&lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از نظر نهادی، تأسیس مراکز صوفیانه مانند رباط تریم و مدرسه عامریه، و بهره‌گیری از مساجد جامع به‌عنوان فضاهای معنوی، نشان از تأثیر نهادی و اجتماعی تصوف در شکل‌دهی به زندگی دینی و فرهنگی یمن دارد. حمایت حکومت‌های محلی از این جریان، به‌ویژه در دوره بنی‌رسول، زمینه‌ساز گسترش و تثبیت جایگاه تصوف در ساختارهای قدرت بوده است.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[20]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از نظر نهادی، تأسیس مراکز صوفیانه مانند رباط تریم و مدرسه عامریه، و بهره‌گیری از مساجد جامع به‌عنوان فضاهای معنوی، نشان از تأثیر نهادی و اجتماعی تصوف در شکل‌دهی به زندگی دینی و فرهنگی یمن دارد. حمایت حکومت‌های محلی از این جریان، به‌ویژه در دوره بنی‌رسول، زمینه‌ساز گسترش و تثبیت جایگاه تصوف در ساختارهای قدرت بوده است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;Aziz, M. A. (2011). ''Religion and Mysticism in Early Islam: Theology and Sufism in Yemen''. I.B. Tauris, Available for https://archive.org/stream/ReligionAndMysticismInEarlyIslam.TheologyAndSufismInYemenByMuhammadAliAziz &lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از حیث معرفتی، آثار مکتوب و ادبی صوفیانه یمن، اعم از متون وارداتی چون «قوت القلوب» و آثار بومی نظیر «البحر المشکل» و «التوحید الأعظم»، بیانگر نظام معرفتی ویژه‌ای هستند که نقش تربیتی و تبیینی برای سالکان ایفا کرده‌اند. این آثار، نه‌تنها روایتگر مضامین عرفانی چون فناء، توکل و معرفت‌اند، بلکه نمایانگر پیوند فرهنگ یمنی با میراث جهانی اسلام نیز هستند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از حیث معرفتی، آثار مکتوب و ادبی صوفیانه یمن، اعم از متون وارداتی چون «قوت القلوب» و آثار بومی نظیر «البحر المشکل» و «التوحید الأعظم»، بیانگر نظام معرفتی ویژه‌ای هستند که نقش تربیتی و تبیینی برای سالکان ایفا کرده‌اند. این آثار، نه‌تنها روایتگر مضامین عرفانی چون فناء، توکل و معرفت‌اند، بلکه نمایانگر پیوند فرهنگ یمنی با میراث جهانی اسلام نیز هستند.</div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78418&oldid=prev Hamidian: /* آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی */ 2025-08-15T15:12:40Z <p><span class="autocomment">آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l59">خط ۵۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== قوت القلوب =====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== قوت القلوب =====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوطالب مکی (۳۸۶ق)،  از پیشگامان عرفان اسلامی در مکه و بغداد؛ کتاب ''قوت القلوب'' او یکی از منابع اصلی در تربیت عرفای قرون بعدی، از جمله غزالی، بوده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اس</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تققوت </del>القلوب، اثر ابوطالب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مک    </del>(د. ۳۸۶ق) که توسط <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>غزالی نیز شد .[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">18</del>]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ابوطالب مکی (۳۸۶ق)،  از پیشگامان عرفان اسلامی در مکه و بغداد؛ کتاب ''قوت القلوب'' او یکی از منابع اصلی در تربیت عرفای قرون بعدی، از جمله غزالی، بوده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قوت </ins>القلوب، اثر ابوطالب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مکی </ins>(د. ۳۸۶ق) که توسط عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد، تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار غزالی نیز شد<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;ابو طالب مکی، محمد بن علی. (بی‌تا). ''قوت القلوب''. ۱ ج</ins>. [<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بی‌جا]: [بی‌ناشر</ins>]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. قابل بازیابی‌از https://www.alarabimag.com/books/20564&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78417&oldid=prev Hamidian در ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۱ 2025-08-15T15:11:15Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۱</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l48">خط ۴۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== الکبریت الأحمر =====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== الکبریت الأحمر =====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>الکبریت الأحمر، رساله‌ای در بیان اسرار طریقت و رموز سلوک که در برخی نسخه‌ها به‌صورت ضمیمه آثار دیگر آمده است .<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[14]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>الکبریت الأحمر، رساله‌ای در بیان اسرار طریقت و رموز سلوک که در برخی نسخه‌ها به‌صورت ضمیمه آثار دیگر آمده است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;احمد بن علوان. (بی‌تا). ''الكبریت الأحمر''، قابل بازیابی‌ از https://www.alarabimag.com/books/23030&lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>البحر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>المشکل<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del>رساله‌ای عرفانی در قالب نثر و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>شعر که در نسخه‌های خطی دانشگاه ملک سعود نگهداری می‌شود .[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">15</del>]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== </ins>البحر المشکل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">البحر المشکل، </ins>رساله‌ای عرفانی در قالب نثر و شعر که در نسخه‌های خطی دانشگاه ملک سعود نگهداری می‌شود<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;احمد بن علوان. (بی‌تا)</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''البحر المشكل الغریب''، قابل بازیابی‌ از </ins>[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">https://ketabpedia.com/%D8%AA%D8%AD%D9%85%D9%8A%D9%84/%D8%A7%D9%84%D8%A8%D8%AD%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B4%D9%83%D9%84-%D8%A7%D9%84%D8%BA%D8%B1%D9%8A%D8%A8/ https://ketabpedia.com/8/</ins>]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>دیوان شعر<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del>مجموعه‌ای از اشعار عرفانی احمد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>بن علوان که در قالب‌های مختلف سروده شده و در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>قرار می‌گیرد .<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[16]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== </ins>دیوان شعر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیوان شعر، </ins>مجموعه‌ای از اشعار عرفانی احمد بن علوان که در قالب‌های مختلف سروده شده و در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده قرار می‌گیرد<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;احمد بن علوان. (بی‌تا). دیوان صفی الدین أحمد بن علوان، قابل بازیابی‌ از https://ketabpedia.com&lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی ====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی ====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '</del>''قوت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>القلوب''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">' </del>اثر ابوطالب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مکی[17] </del>    (د. ۳۸۶ق) که توسط    عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد،    تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار    غزالی نیز شد .[18]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== قوت القلوب =====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابوطالب مکی (۳۸۶ق)،  از پیشگامان عرفان اسلامی در مکه و بغداد؛ کتاب </ins>''قوت القلوب'' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">او یکی از منابع اصلی در تربیت عرفای قرون بعدی، از جمله غزالی، بوده اس.تققوت القلوب، </ins>اثر ابوطالب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مک </ins>    (د. ۳۸۶ق) که توسط    عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد،    تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار    غزالی نیز شد .[18]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== نتیجه‌گیری ===</div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78411&oldid=prev Hamidian در ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۵۳ 2025-08-15T14:53:55Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۵۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l23">خط ۲۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یمن در سده‌های میانه اسلامی، بستر شکل‌گیری و تحول جریان‌های عرفانی خاصی بود که هم از طریقت‌های وارداتی مانند قادریه تأثیر پذیرفت و هم مکتب‌های بومی چون طریقت احمد بن علوان را پدید آورد. آثار مکتوب عرفانی در این سرزمین، نه‌تنها ابزار تربیت سالکان بلکه بازتاب‌دهنده نظام معرفتی خاصی بودند که در حلقات ذکر، خانقاه‌ها، و مجامع دینی رواج داشتند. این متون، از مواعظ و رسائل سلوکی گرفته تا دیوان‌های شعری، نقش مهمی در انتقال مفاهیم تصوف ایفا کرده‌اند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یمن در سده‌های میانه اسلامی، بستر شکل‌گیری و تحول جریان‌های عرفانی خاصی بود که هم از طریقت‌های وارداتی مانند قادریه تأثیر پذیرفت و هم مکتب‌های بومی چون طریقت احمد بن علوان را پدید آورد. آثار مکتوب عرفانی در این سرزمین، نه‌تنها ابزار تربیت سالکان بلکه بازتاب‌دهنده نظام معرفتی خاصی بودند که در حلقات ذکر، خانقاه‌ها، و مجامع دینی رواج داشتند. این متون، از مواعظ و رسائل سلوکی گرفته تا دیوان‌های شعری، نقش مهمی در انتقال مفاهیم تصوف ایفا کرده‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار عبدالقادر گیلانی&lt;ref <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">name=":0"</del>&gt;گیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح. (بی‌تا). اشعار منتخب. در ''گنجور''.  قابل بازیابی‌ از https://ganjoor.net/gilani&lt;/ref&gt;<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[1] و نفوذ آن‌ها در یمن ====</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار عبدالقادر گیلانی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و نفوذ آن‌ها در یمن ====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عبدالقادر گیلانی (۵۶۱ق)، بنیان‌گذار طریقت قادریه و از برجسته‌ترین عارفان اهل سنت در بغداد؛ آثارش تلفیقی از فقه، اخلاق، و عرفان عملی است که در [[یمن]] نیز نفوذ گسترده‌ای داشته‌اند.آثار ایشان به شرح زیر است</ins>&lt;ref&gt;گیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح. (بی‌تا). اشعار منتخب. در ''گنجور''.  قابل بازیابی‌ از https://ganjoor.net/gilani&lt;/ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">:</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== الغنیه لطالبی طریق الحق =====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===== الغنیه لطالبی طریق الحق =====</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l37">خط ۳۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>احمد بن علوان (۶۶۵ق)، عارف یمنی و مؤسس مکتب عرفانی مستقل در منطقهٔ تعز؛ آثارش بازتاب‌دهندهٔ وحدت وجود، سلوک باطنی، و نقد اجتماعی از منظر عرفانی‌اند. آثار این عارف به شرح زیر است&lt;ref&gt;شادمان، ی.، عزیزی، ن.، خضیر عبد، خ. (۱۴۴۶ هـ.ق). «تقنيه التوظيف واستدعاء التراث الدينی فی شعر أحمد بن علوان». &#039;&#039;دراسات فی السردانیة العربیة&#039;&#039;، ۱۵، ص ۱۰۰–۱۱۸. قابل بازیابی از http://noo.rs/2HRz7 &lt;/ref&gt;:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>احمد بن علوان (۶۶۵ق)، عارف یمنی و مؤسس مکتب عرفانی مستقل در منطقهٔ تعز؛ آثارش بازتاب‌دهندهٔ وحدت وجود، سلوک باطنی، و نقد اجتماعی از منظر عرفانی‌اند. آثار این عارف به شرح زیر است&lt;ref&gt;شادمان، ی.، عزیزی، ن.، خضیر عبد، خ. (۱۴۴۶ هـ.ق). «تقنيه التوظيف واستدعاء التراث الدينی فی شعر أحمد بن علوان». &#039;&#039;دراسات فی السردانیة العربیة&#039;&#039;، ۱۵، ص ۱۰۰–۱۱۸. قابل بازیابی از http://noo.rs/2HRz7 &lt;/ref&gt;:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>التوحید <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>الأعظم<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del>رساله‌ای بنیادین در تبیین وحدت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>وجود و مبانی طریقت احمد بن علوان .</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== </ins>التوحید الأعظم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">التوحید الأعظم، </ins>رساله‌ای بنیادین در تبیین وحدت وجود و مبانی طریقت احمد بن علوان.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>الفتوح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>المصونة والأسرار المکنونه<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del>رساله‌ای در شرح اسرار سلوک و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>مراتب معرفت، نگهداری‌شده در کتابخانه Beinecke <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشگاه </del>Yale .<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[13]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== </ins>الفتوح المصونة والأسرار المکنونه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الفتوح المصونة والأسرار المکنونه، </ins>رساله‌ای در شرح اسرار سلوک و مراتب معرفت، نگهداری‌شده در کتابخانه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشگاه بینکینه ییل(</ins>Beinecke Yale<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">)&lt;ref&gt;احمد بن علوان. (بی‌تا). ''الفتوح المصونه والأسرار المکنونه''. نسخه خطی، قابل بازیابی‌ از https://search.library.yale.edu/archives/9999579673408651&lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>المهرجان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del>اثری عرفانی که همراه با ''البحر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>المشکل'' منتشر شده و شامل اشعار، تأملات قرآنی، و نقدهای عرفانی است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== </ins>المهرجان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المهرجان، </ins>اثری عرفانی که همراه با ''البحر المشکل'' منتشر شده و شامل اشعار، تأملات قرآنی، و نقدهای عرفانی است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del>الکبریت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>الأحمر<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del>رساله‌ای در بیان اسرار طریقت و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">    </del>رموز سلوک که در برخی نسخه‌ها به‌صورت ضمیمه آثار دیگر آمده است .[14]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== </ins>الکبریت الأحمر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الکبریت الأحمر، </ins>رساله‌ای در بیان اسرار طریقت و رموز سلوک که در برخی نسخه‌ها به‌صورت ضمیمه آثار دیگر آمده است .[14]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;البحر    المشکل&#039;&#039;&#039; رساله‌ای عرفانی در قالب نثر و    شعر که در نسخه‌های خطی دانشگاه ملک سعود نگهداری می‌شود .[15]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;البحر    المشکل&#039;&#039;&#039; رساله‌ای عرفانی در قالب نثر و    شعر که در نسخه‌های خطی دانشگاه ملک سعود نگهداری می‌شود .[15]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l64">خط ۶۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پاورقی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>پاورقی</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[1]. عبدالقادر گیلانی (۵۶۱ق): بنیان‌گذار طریقت قادریه و از برجسته‌ترین عارفان اهل سنت در بغداد؛ آثارش تلفیقی از فقه، اخلاق، و عرفان عملی است که در یمن نیز نفوذ گسترده‌ای داشته‌اند&lt;ref name=":0" /&gt;.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[1]. عبدالقادر گیلانی (۵۶۱ق): بنیان‌گذار طریقت قادریه و از برجسته‌ترین عارفان اهل سنت در بغداد؛ آثارش تلفیقی از فقه، اخلاق، و عرفان عملی است که در یمن نیز نفوذ گسترده‌ای داشته‌اند&lt;ref name=":0"<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&gt;گیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح. (بی‌تا). اشعار منتخب. در ''گنجور''.  قابل بازیابی‌ از https:</ins>/<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">/ganjoor.net/gilani&lt;/ref</ins>&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[1]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[1]</div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78410&oldid=prev Hamidian: /* آثار عبدالقادر گیلانی[۱۰][1] و نفوذ آن‌ها در یمن */ 2025-08-15T14:46:36Z <p><span class="autocomment">آثار عبدالقادر گیلانی[۱۰][1] و نفوذ آن‌ها در یمن</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار عبدالقادر گیلانی&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;گیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح. (بی‌تا). اشعار منتخب. در &#039;&#039;گنجور&#039;&#039;.  قابل بازیابی‌ از https://ganjoor.net/gilani&lt;/ref&gt;[1] و نفوذ آن‌ها در یمن ====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار عبدالقادر گیلانی&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;گیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح. (بی‌تا). اشعار منتخب. در &#039;&#039;گنجور&#039;&#039;.  قابل بازیابی‌ از https://ganjoor.net/gilani&lt;/ref&gt;[1] و نفوذ آن‌ها در یمن ====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '''الغنیه    لطالبی طریق الحق''' اثر سه‌جلدی در فقه، عقاید، و    اخلاق اسلامی که در بخش پایانی به مواعظ عرفانی می‌پردازد. این کتاب در یمن    به‌عنوان منبع تربیتی طریقت قادریه شناخته شده است .[9]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '''الفتح    الربانی و الفیض الرحمانی''' شامل ۶۲ مجلس وعظ است که در مدرسه و خانقاه ایراد شده و توسط    مریدان گردآوری شده است. این اثر در قرن ششم هجری در حلقات صوفیه یمن مورد    استفاده قرار گرفت .[10]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '''فتوح الغیب''' مشتمل بر ۷۸ مقاله عرفانی است که توسط فرزندش عبدالرزاق گردآوری شده    و مضامین آن شامل توکل، فنا، معرفت، و جهاد با نفس است. این کتاب در یمن به‌عنوان    متن پایه سلوکی شناخته می‌شود .[11]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار احمد بن علوان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[12]</del>و مکتب عرفانی یمنی ====</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== الغنیه لطالبی طریق الحق =====</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>'''التوحید    الأعظم''' رساله‌ای بنیادین در تبیین وحدت    وجود و مبانی طریقت احمد بن علوان .</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الغنیه لطالبی طریق الحق، اثر سه‌جلدی در فقه، عقاید، و اخلاق اسلامی که در بخش پایانی به مواعظ عرفانی می‌پردازد. این کتاب در یمن به‌عنوان منبع تربیتی [[طریقت قادریه افغانستان|طریقت قادریه]] شناخته شده است&lt;ref&gt;عبدالقادر جیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح، حرستانی، عصام فارس، عبدالمنان، حسان. (۱۹۹۹). الغنیه لطالبی طریق الحق. ۱ ج. بیروت: دار الجیل، قابل بازیابی‌ از https://archive.org/details/20211210_20211210_1535&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>'''الفتوح    المصونة والأسرار المکنونه''' رساله‌ای در شرح اسرار سلوک و    مراتب معرفت، نگهداری‌شده در کتابخانه Beinecke دانشگاه Yale .[13]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>'''المهرجان''' اثری عرفانی که همراه با ''البحر    المشکل'' منتشر شده و شامل اشعار، تأملات قرآنی، و نقدهای عرفانی است..</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== الفتح الربانی و الفیض الرحمانی =====</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>'''الکبریت    الأحمر''' رساله‌ای در بیان اسرار طریقت و    رموز سلوک که در برخی نسخه‌ها به‌صورت ضمیمه آثار دیگر آمده است .[14]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الفتح الربانی و الفیض الرحمانی، شامل ۶۲ مجلس وعظ است که در مدرسه و خانقاه ایراد شده و توسط مریدان گردآوری شده است. این اثر در قرن ششم هجری در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده قرار گرفت&lt;ref&gt;عبدالقادر جیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح، وهبه، توفیق علی، سایح، احمد عبدالرحیم. (۲۰۰۶). الفتح الربانی و الفیض الرحمانی. ۱ ج. قاهره: مکتبه الثقافه الدینیه، قابل بازیابی‌ از https://archive.org/details/20200204_20200204_0826&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>'''البحر    المشکل''' رساله‌ای عرفانی در قالب نثر و    شعر که در نسخه‌های خطی دانشگاه ملک سعود نگهداری می‌شود .[15]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>'''دیوان شعر''' مجموعه‌ای از اشعار عرفانی احمد    بن علوان که در قالب‌های مختلف سروده شده و در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده    قرار می‌گیرد .[16]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===== فتوح الغیب =====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فتوح الغیب، مشتمل بر ۷۸ مقاله عرفانی است که توسط فرزندش عبدالرزاق گردآوری شده و مضامین آن شامل توکل، فنا، معرفت، و جهاد با نفس است. این کتاب در [[یمن]] به‌عنوان متن پایه سلوکی شناخته می‌شود&lt;ref&gt;عبدالقادر جیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح، ابن تیمیه، احمد بن عبدالحلیم، درویش، عبدالعلیم محمد. (۲۰۰۷). ''فتوح الغیب''. ۱ ج. بیروت: دار الهادی. قابل بازیابی‌از https://archive.org/details/fatohulghaib&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار احمد بن علوان و مکتب عرفانی یمنی ====</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">احمد بن علوان (۶۶۵ق)، عارف یمنی و مؤسس مکتب عرفانی مستقل در منطقهٔ تعز؛ آثارش بازتاب‌دهندهٔ وحدت وجود، سلوک باطنی، و نقد اجتماعی از منظر عرفانی‌اند. آثار این عارف به شرح زیر است&lt;ref&gt;شادمان، ی.، عزیزی، ن.، خضیر عبد، خ. (۱۴۴۶ هـ.ق). «تقنيه التوظيف واستدعاء التراث الدينی فی شعر أحمد بن علوان». ''دراسات فی السردانیة العربیة''، ۱۵، ص ۱۰۰–۱۱۸. قابل بازیابی از http://noo.rs/2HRz7 &lt;/ref&gt;:</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''التوحید    الأعظم''' رساله‌ای بنیادین در تبیین وحدت    وجود و مبانی طریقت احمد بن علوان .</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''الفتوح    المصونة والأسرار المکنونه''' رساله‌ای در شرح اسرار سلوک و    مراتب معرفت، نگهداری‌شده در کتابخانه Beinecke دانشگاه Yale .[13]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''المهرجان''' اثری عرفانی که همراه با ''البحر    المشکل'' منتشر شده و شامل اشعار، تأملات قرآنی، و نقدهای عرفانی است..</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''الکبریت    الأحمر''' رساله‌ای در بیان اسرار طریقت و    رموز سلوک که در برخی نسخه‌ها به‌صورت ضمیمه آثار دیگر آمده است .[14]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''البحر    المشکل''' رساله‌ای عرفانی در قالب نثر و    شعر که در نسخه‌های خطی دانشگاه ملک سعود نگهداری می‌شود .[15]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''دیوان شعر''' مجموعه‌ای از اشعار عرفانی احمد    بن علوان که در قالب‌های مختلف سروده شده و در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده    قرار می‌گیرد .[16]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی ====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی ====</div></td></tr> </table> Hamidian http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%D8%AB%D8%A7%D8%B1_%D8%A8%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%AA%D8%B5%D9%88%D9%81_%D8%AF%D8%B1_%DB%8C%D9%85%D9%86&diff=78408&oldid=prev Hamidian در ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۳۷ 2025-08-15T14:37:30Z <p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۵ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۳۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l13">خط ۱۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== مسجد و مدرسه عامریه ====</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==== مسجد و مدرسه عامریه ====</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مدرسه عامریه در شهر رداع، از شاهکارهای معماری دوره طاهریان (قرن ۱۰ هجری/۱۵ میلادی) است. این بنا با شش قبه، تزئینات گچ‌بری، کتیبه‌های قرآنی، و ساختار هندسی منظم، جلوه‌ای از پیوند هنر اسلامی با عرفان صوفیانه را به نمایش می‌گذارد.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[4] </del>این مدرسه در زمان سلطان عامر بن عبدالوهاب ساخته شد و به‌عنوان مرکز آموزش دینی و عرفانی مورد استفاده قرار گرفت. تلاش‌های مرمت‌گران بین‌المللی، از جمله سلما الراضی، موجب احیای این اثر تاریخی در دهه‌های اخیر شده است.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[5]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Pi 28.png|بندانگشتی|العامریه؛ نگین معماری اسلامی در قلب یمن، قابل بازیابی از https://alamree.net/album-albeda-rada_01.htm]]</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مدرسه عامریه در شهر رداع، از شاهکارهای معماری دوره طاهریان (قرن ۱۰ هجری/۱۵ میلادی) است. این بنا با شش قبه، تزئینات گچ‌بری، کتیبه‌های قرآنی، و ساختار هندسی منظم، جلوه‌ای از پیوند هنر اسلامی با عرفان صوفیانه را به نمایش می‌گذارد<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;Yemen Tourism Promotion Board. (n.d.). ''Al-Amiriya Mosque and Madrasa, Available for'' https://www.yementourism.com/ar/explore-yemen-2/spiritual-tourism/104-2017-07-11-07-29-14&lt;/ref&gt;</ins>. این مدرسه در زمان سلطان عامر بن عبدالوهاب ساخته شد و به‌عنوان مرکز آموزش دینی و عرفانی مورد استفاده قرار گرفت. تلاش‌های مرمت‌گران بین‌المللی، از جمله سلما الراضی، موجب احیای این اثر تاریخی در دهه‌های اخیر شده است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;ref&gt;Al-Radi, S. (n.d.). ''The Amiriya Madrasa Restoration Project''. New York University – Institute of Fine Arts, Available for https://www.nyu.edu/gsas/dept/fineart/events/al-radi.html&lt;/ref&gt;</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==== مسجد جامع صنعا ====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسجد جامع صنعا، معروف به مسجد اعظم، یکی از قدیمی‌ترین مساجد اسلامی در جهان است که بنای اولیه آن به قرن اول هجری نسبت داده می‌شود. این مسجد نه‌تنها از نظر معماری و تاریخی اهمیت دارد، بلکه در طول قرون، محل تجمع صوفیان و مریدان بوده و نقش معنوی برجسته‌ای در تاریخ تصوف یمن ایفا کرده است&lt;ref&gt;, Smith, G. R. (n.d.). Ṣanʿāʾ. In ''Encyclopaedia of Islam'' (2nd ed.). https://www.whitr-ap.org/index.php?classid=101103&amp;id=103&amp;t=show&lt;/ref&gt;. نسخه‌های خطی کشف‌شده در این مسجد، از جمله قرآن‌های قدیمی، نشان‌دهنده جایگاه علمی و عرفانی آن در تاریخ اسلام هستند&lt;ref&gt;UNESCO World Heritage Centre. (n.d.). ''Old City of Sana'a''. ,Available for https://whc.unesco.org/en/list/385&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Pi 29.jpg|بندانگشتی|معماری صنعاء؛ پرتوی از یمنِ معاصر در مسیر نوسازی، قابل بازیابی از https://diffah.alaraby.co.uk/diffah/civilisation/2023/5/27/]]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== </ins>آثار مکتوب و ادبی تصوف در یمن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">العامریه؛ نگین معماری اسلامی در قلب یمن </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">&lt;nowiki&gt;https://alamree.net/album-albeda-rada_01.htm&lt;/nowiki&gt; </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''۱–۳. مسجد جامع صنعا'''</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسجد جامع صنعا، معروف به مسجد اعظم، یکی از قدیمی‌ترین مساجد اسلامی در جهان است که بنای اولیه آن به قرن اول هجری نسبت داده می‌شود. این مسجد نه‌تنها از نظر معماری و تاریخی اهمیت دارد، بلکه در طول قرون، محل تجمع صوفیان و مریدان بوده و نقش معنوی برجسته‌ای در تاریخ تصوف یمن ایفا کرده است. [6]نسخه‌های خطی کشف‌شده در این مسجد، از جمله قرآن‌های قدیمی، نشان‌دهنده جایگاه علمی و عرفانی آن در تاریخ اسلام هستند.[7]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معماری صنعاء؛ پرتوی از یمنِ معاصر در مسیر نوسازی &lt;nowiki&gt;https://diffah.alaraby.co.uk/diffah/civilisation/2023/5/27/عمارة-صنعاء-قبس-من-اليمن-السعيد-في-دروب-التجديد&lt;/nowiki&gt;</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''۳. </del>آثار مکتوب و ادبی تصوف در یمن<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یمن در سده‌های میانه اسلامی، بستر شکل‌گیری و تحول جریان‌های عرفانی خاصی بود که هم از طریقت‌های وارداتی مانند قادریه تأثیر پذیرفت و هم مکتب‌های بومی چون طریقت احمد بن علوان را پدید آورد. آثار مکتوب عرفانی در این سرزمین، نه‌تنها ابزار تربیت سالکان بلکه بازتاب‌دهنده نظام معرفتی خاصی بودند که در حلقات ذکر، خانقاه‌ها، و مجامع دینی رواج داشتند. این متون، از مواعظ و رسائل سلوکی گرفته تا دیوان‌های شعری، نقش مهمی در انتقال مفاهیم تصوف ایفا کرده‌اند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یمن در سده‌های میانه اسلامی، بستر شکل‌گیری و تحول جریان‌های عرفانی خاصی بود که هم از طریقت‌های وارداتی مانند قادریه تأثیر پذیرفت و هم مکتب‌های بومی چون طریقت احمد بن علوان را پدید آورد. آثار مکتوب عرفانی در این سرزمین، نه‌تنها ابزار تربیت سالکان بلکه بازتاب‌دهنده نظام معرفتی خاصی بودند که در حلقات ذکر، خانقاه‌ها، و مجامع دینی رواج داشتند. این متون، از مواعظ و رسائل سلوکی گرفته تا دیوان‌های شعری، نقش مهمی در انتقال مفاهیم تصوف ایفا کرده‌اند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۳</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۱ آثار عبدالقادر گیلانی</del>[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">8</del>] و نفوذ آن‌ها در یمن<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==== آثار عبدالقادر گیلانی&lt;ref name=":0"&gt;گیلانی، عبدالقادر بن ابی‌صالح. (بی‌تا). اشعار منتخب. در '</ins>'<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گنجور</ins>''. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> قابل بازیابی‌ از https://ganjoor.net/gilani&lt;/ref&gt;</ins>[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">1</ins>] و نفوذ آن‌ها در یمن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;الغنیه    لطالبی طریق الحق&#039;&#039;&#039; اثر سه‌جلدی در فقه، عقاید، و    اخلاق اسلامی که در بخش پایانی به مواعظ عرفانی می‌پردازد. این کتاب در یمن    به‌عنوان منبع تربیتی طریقت قادریه شناخته شده است .[9]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;الغنیه    لطالبی طریق الحق&#039;&#039;&#039; اثر سه‌جلدی در فقه، عقاید، و    اخلاق اسلامی که در بخش پایانی به مواعظ عرفانی می‌پردازد. این کتاب در یمن    به‌عنوان منبع تربیتی طریقت قادریه شناخته شده است .[9]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;الفتح    الربانی و الفیض الرحمانی&#039;&#039;&#039; شامل ۶۲ مجلس وعظ است که در مدرسه و خانقاه ایراد شده و توسط    مریدان گردآوری شده است. این اثر در قرن ششم هجری در حلقات صوفیه یمن مورد    استفاده قرار گرفت .[10]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;الفتح    الربانی و الفیض الرحمانی&#039;&#039;&#039; شامل ۶۲ مجلس وعظ است که در مدرسه و خانقاه ایراد شده و توسط    مریدان گردآوری شده است. این اثر در قرن ششم هجری در حلقات صوفیه یمن مورد    استفاده قرار گرفت .[10]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;فتوح الغیب&#039;&#039;&#039; مشتمل بر ۷۸ مقاله عرفانی است که توسط فرزندش عبدالرزاق گردآوری شده    و مضامین آن شامل توکل، فنا، معرفت، و جهاد با نفس است. این کتاب در یمن به‌عنوان    متن پایه سلوکی شناخته می‌شود .[11]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;فتوح الغیب&#039;&#039;&#039; مشتمل بر ۷۸ مقاله عرفانی است که توسط فرزندش عبدالرزاق گردآوری شده    و مضامین آن شامل توکل، فنا، معرفت، و جهاد با نفس است. این کتاب در یمن به‌عنوان    متن پایه سلوکی شناخته می‌شود .[11]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''۳.۲ </del>آثار احمد بن علوان [12]و مکتب عرفانی یمنی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==== </ins>آثار احمد بن علوان [12]و مکتب عرفانی یمنی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;التوحید    الأعظم&#039;&#039;&#039; رساله‌ای بنیادین در تبیین وحدت    وجود و مبانی طریقت احمد بن علوان .</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;التوحید    الأعظم&#039;&#039;&#039; رساله‌ای بنیادین در تبیین وحدت    وجود و مبانی طریقت احمد بن علوان .</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;الفتوح    المصونة والأسرار المکنونه&#039;&#039;&#039; رساله‌ای در شرح اسرار سلوک و    مراتب معرفت، نگهداری‌شده در کتابخانه Beinecke دانشگاه Yale .[13]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;الفتوح    المصونة والأسرار المکنونه&#039;&#039;&#039; رساله‌ای در شرح اسرار سلوک و    مراتب معرفت، نگهداری‌شده در کتابخانه Beinecke دانشگاه Yale .[13]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l51">خط ۵۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;دیوان شعر&#039;&#039;&#039; مجموعه‌ای از اشعار عرفانی احمد    بن علوان که در قالب‌های مختلف سروده شده و در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده    قرار می‌گیرد .[16]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;دیوان شعر&#039;&#039;&#039; مجموعه‌ای از اشعار عرفانی احمد    بن علوان که در قالب‌های مختلف سروده شده و در حلقات صوفیه یمن مورد استفاده    قرار می‌گیرد .[16]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''۳.۳ </del>آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==== </ins>آثار وارده از دیگر بلاد اسلامی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;قوت    القلوب&#039;&#039;&#039; اثر ابوطالب مکی[17]    (د. ۳۸۶ق) که توسط    عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد،    تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار    غزالی نیز شد .[18]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;قوت    القلوب&#039;&#039;&#039; اثر ابوطالب مکی[17]    (د. ۳۸۶ق) که توسط    عبدالله بن احمد بن عیسی المهاجر به یمن آورده شد. این کتاب در زمینه زهد،    تهذیب نفس، و آداب سلوک عرفانی تأثیرگذار بوده و بعدها منبع الهام برای آثار    غزالی نیز شد .[18]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''Ø    </del>نتیجه‌گیری<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== </ins>نتیجه‌گیری <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تصوف در یمن، به‌عنوان یکی از جریان‌های مهم معنویت اسلامی، ساختار چندلایه‌ای از اندیشه، عمل، نهاد و هنر را شامل می‌شود که از صدر اسلام تا قرون متأخر، بومی‌سازی شده و با مکاتب وارداتی هم‌افزایی داشته است. ویژگی برجسته تصوف یمنی، تلفیق زهد و سلوک عملی با رویکردهای نظری نظیر وحدت وجود و معرفت حضوری است که در آثار متفکرانی چون احمد بن علوان جلوه یافته است.[19]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تصوف در یمن، به‌عنوان یکی از جریان‌های مهم معنویت اسلامی، ساختار چندلایه‌ای از اندیشه، عمل، نهاد و هنر را شامل می‌شود که از صدر اسلام تا قرون متأخر، بومی‌سازی شده و با مکاتب وارداتی هم‌افزایی داشته است. ویژگی برجسته تصوف یمنی، تلفیق زهد و سلوک عملی با رویکردهای نظری نظیر وحدت وجود و معرفت حضوری است که در آثار متفکرانی چون احمد بن علوان جلوه یافته است.[19]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l64">خط ۶۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در مجموع، تصوف در یمن را می‌توان نه‌فقط به‌عنوان یک پدیده دینی بلکه به‌مثابه نظامی تاریخی، فرهنگی و معرفتی تلقی کرد که در تعامل پویا با تحولات سیاسی، اجتماعی و فرامذهبی منطقه، هم‌چنان نقش مؤثری در چشم‌انداز اسلامی ایفا می‌کند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در مجموع، تصوف در یمن را می‌توان نه‌فقط به‌عنوان یک پدیده دینی بلکه به‌مثابه نظامی تاریخی، فرهنگی و معرفتی تلقی کرد که در تعامل پویا با تحولات سیاسی، اجتماعی و فرامذهبی منطقه، هم‌چنان نقش مؤثری در چشم‌انداز اسلامی ایفا می‌کند.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پاورقی</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[1]. عبدالقادر گیلانی (۵۶۱ق): بنیان‌گذار طریقت قادریه و از برجسته‌ترین عارفان اهل سنت در بغداد؛ آثارش تلفیقی از فقه، اخلاق، و عرفان عملی است که در یمن نیز نفوذ گسترده‌ای داشته‌اند&lt;ref name=":0" /&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[1]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;منابع :&#039;&#039;&#039;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;منابع :&#039;&#039;&#039;</div></td></tr> </table> Hamidian