http://dmelal.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86آیین مانوی در چین - تاریخچهٔ نسخهها2026-05-27T02:31:17Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.0http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=83224&oldid=prevMahdi: /* نیز نگاه کنید به */2025-12-02T07:54:44Z<p><span class="autocomment">نیز نگاه کنید به</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۵۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11">خط ۱۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منبع اصلی ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><sub><big>سابقی، علی محمد(1392). جامعه و فرهنگ [<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">https://dmelal.ir/%DA%86%DB%8C%D9%86 </del>چین]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین الملی الهدی].</big></sub></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><sub><big>سابقی، علی محمد(1392). جامعه و فرهنگ [<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین الملی الهدی].</big></sub></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نویسنده مقاله ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی محمد سابقی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی محمد سابقی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جریان های شاخص سایر ادیان]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:جریان های شاخص سایر ادیان]]</div></td></tr>
</table>Mahdihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=81772&oldid=prevMahdi در ۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۴۲2025-11-05T20:42:10Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۴۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی</del>]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی، قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Augustine_of_Hippo</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی<ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref>، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامهی حیات، به سرزمینهای پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمینهای آسیای میانه و سپس منطقهی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، ولی این آشنایی میتواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگیهای آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشههای دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکتهای ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن کتابها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورشهای دهقانی در دورههای مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسلهی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشتهی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است<ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref>. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی<ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref>، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامهی حیات، به سرزمینهای پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمینهای آسیای میانه و سپس منطقهی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، ولی این آشنایی میتواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگیهای آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشههای دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکتهای ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن کتابها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورشهای دهقانی در دورههای مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسلهی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشتهی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است<ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref>. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
</table>Mahdihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=81771&oldid=prevMahdi در ۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۴۰2025-11-05T20:40:47Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۰:۴۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین مانوی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین مانوی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی، </del>مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ادامه ی </del>حیات، به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمین های </del>پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمین های </del>آسیای میانه و سپس <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقه ی </del>اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> </del>ولی این آشنایی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می تواند </del>بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژگی های [[آیین مانوی در چین|</del>آیین مانی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندیشه های </del>دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|</del>آیین مانی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حرکت های </del>ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|مانویها]] </del>و به آتش کشیده شدن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب ها </del>و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>آیین مانوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در چین|آیین مانوی]] </del>پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شورش های </del>دهقانی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره های </del>مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سلسله ی </del>مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گذشته ی </del>خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|</del>آیین مانوی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://www.unesco.org/en یونسکو]، </del>صحت انتساب آن به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>آیین مانوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در چین|آیین مانوی]] </del>مورد تأیید قرار گرفته است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </del><ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی<ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref>، </ins>مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ادامهی </ins>حیات، به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمینهای </ins>پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمینهای </ins>آسیای میانه و سپس <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقهی </ins>اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>ولی این آشنایی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میتواند </ins>بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژگیهای </ins>آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندیشههای </ins>دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حرکتهای </ins>ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانویها </ins>و به آتش کشیده شدن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتابها </ins>و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شورشهای </ins>دهقانی در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورههای </ins>مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سلسلهی </ins>مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گذشتهی </ins>خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یونسکو، </ins>صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است<ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دهه های </del>اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نحوه ی </del>ورود و گسترش <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>آیین مانوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در چین|آیین مانوی]] </del>در [[چین]]، اعتقادات و [[آداب و رسوم عامیانه ی مردم چین|آداب و رسوم]] و مراسم آیینی آنان، بومی شدن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|</del>آیین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی]]، </del>تأثیر متقابل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|آیین های </del>مانوی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>و [[آیین بودا|بودایی]] چینی، [[تاریخ چین|تاریخ]] و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|</del>فرهنگ مانوی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقه ی </del>تورفان، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رابطه ی [[آیین مانوی در چین|مانوی ها]] </del>با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال [[چین]])، و... صورت گرفته و به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صورت </del>کتاب و مقاله منتشر شده است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>سابقی، علی محمد. (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد سوم ص 1392.</ref></del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دهههای </ins>اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نحوهی </ins>ورود و گسترش آیین مانوی در [[چین]]، اعتقادات و [[آداب و رسوم عامیانه ی مردم چین|آداب و رسوم]] و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی، </ins>تأثیر متقابل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیینهای </ins>مانوی و [[آیین بودا|بودایی]] چینی، [[تاریخ چین|تاریخ]] و فرهنگ مانوی در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقهی </ins>تورفان، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رابطهی مانویها </ins>با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال [[چین]])، و... صورت گرفته و به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صورت </ins>کتاب و مقاله منتشر شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[ادیان و آیین های وارداتي(غیر بومی) در چین]]؛ [[آیین بودا]] </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[ادیان و آیین های وارداتي(غیر بومی) در چین]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== کتابشناسی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* [[آیین بودا]] </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><references /></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتابشناسی </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منبع اصلی </ins>==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><sub><big>سابقی، علی محمد(1392). جامعه و فرهنگ [https://dmelal.ir/%DA%86%DB%8C%D9%86 چین]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین الملی الهدی].</big></sub></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی محمد سابقی</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:جریان های شاخص سایر ادیان]]</ins></div></td></tr>
</table>Mahdihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=11042&oldid=prevSamiei در ۱۸ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۵۷2023-12-18T09:57:51Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۸ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۵۷</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین مانوی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین مانوی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>آیین مانوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در چین|آیین مانوی]] </del>که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>آیین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی در چین|آیین مانوی]]، </del>مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک [[آیین مانوی در چین|مانویها]] و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسله ی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی [https://www.unesco.org/en یونسکو]، صحت انتساب آن به [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانوی، </ins>مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک [[آیین مانوی در چین|مانویها]] و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسله ی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی [https://www.unesco.org/en یونسکو]، صحت انتساب آن به [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در [[چین]]، اعتقادات و [[آداب و رسوم عامیانه ی مردم چین|آداب و رسوم]] و مراسم آیینی آنان، بومی شدن [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، تأثیر متقابل [[آیین مانوی در چین|آیین های مانوی]] و [[آیین بودا|بودایی]] چینی، [[تاریخ چین|تاریخ]] و [[آیین مانوی در چین|فرهنگ مانوی]] در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی [[آیین مانوی در چین|مانوی ها]] با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال [[چین]])، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. <ref>سابقی، علی محمد. (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد سوم ص 1392.</ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در [[چین]]، اعتقادات و [[آداب و رسوم عامیانه ی مردم چین|آداب و رسوم]] و مراسم آیینی آنان، بومی شدن [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، تأثیر متقابل [[آیین مانوی در چین|آیین های مانوی]] و [[آیین بودا|بودایی]] چینی، [[تاریخ چین|تاریخ]] و [[آیین مانوی در چین|فرهنگ مانوی]] در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی [[آیین مانوی در چین|مانوی ها]] با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال [[چین]])، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. <ref>سابقی، علی محمد. (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد سوم ص 1392.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[ادیان و آیین های وارداتي(غیر بومی) در چین]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">؛ </del>[[آیین بودا]] </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </ins>نیز نگاه کنید به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>[[ادیان و آیین های وارداتي(غیر بومی) در چین]]</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>[[آیین بودا]] </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td></tr>
</table>Samieihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=6922&oldid=prevMahdi در ۲۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۲۸2023-11-23T11:28:15Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۲۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک [[آیین مانوی در چین|مانویها]] و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسله ی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی [https://www.unesco.org/en یونسکو]، صحت انتساب آن به [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک [[آیین مانوی در چین|مانویها]] و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسله ی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی [https://www.unesco.org/en یونسکو]، صحت انتساب آن به [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در [[چین]]، اعتقادات و [[آداب و رسوم عامیانه ی مردم چین|آداب و رسوم]] و مراسم آیینی آنان، بومی شدن [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، تأثیر متقابل [[آیین مانوی در چین|آیین های مانوی]] و [[آیین بودا|بودایی]] چینی، [[تاریخ چین|تاریخ]] و [[آیین مانوی در چین|فرهنگ مانوی]] در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی [[آیین مانوی در چین|مانوی ها]] با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال [[چین]])، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. <ref>سابقی، علی محمد. (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اول</del>.</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در [[چین]]، اعتقادات و [[آداب و رسوم عامیانه ی مردم چین|آداب و رسوم]] و مراسم آیینی آنان، بومی شدن [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، تأثیر متقابل [[آیین مانوی در چین|آیین های مانوی]] و [[آیین بودا|بودایی]] چینی، [[تاریخ چین|تاریخ]] و [[آیین مانوی در چین|فرهنگ مانوی]] در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی [[آیین مانوی در چین|مانوی ها]] با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال [[چین]])، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. <ref>سابقی، علی محمد. (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوم ص 1392</ins>.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[ادیان و آیین های وارداتي(غیر بومی) در چین]]؛ [[آیین بودا]] </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[ادیان و آیین های وارداتي(غیر بومی) در چین]]؛ [[آیین بودا]] </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td></tr>
</table>Mahdihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=5795&oldid=prevSamiei در ۱۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۵۶2023-11-17T18:56:34Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۵۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:Saint Augustine by Philippe de Champaigne.jpg|بندانگشتی|آیین مانوی]]</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]]، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله [[آیین بودا|آیین بودایی]] تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی [[آیین مانوی در چین|آیین مانی]] در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک [[آیین مانوی در چین|مانویها]] و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران [[سلسله مینگ|سلسله ی مینگ]] حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] در جهان، در خارج از شهر چوان جو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی [https://www.unesco.org/en یونسکو]، صحت انتساب آن به [[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]] مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین مانوی که </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین </del>های پیرامون <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سپس منطقه ی اویغور نشین غرب </del>[[چین]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال 694 پس از میلاد به </del>[[چین]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وارد شد </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت </del>[[چین]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های آیین مانی اقتباس </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد </del>[[چین]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله آیین بودایی تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد </del>[[چین]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در </del>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران سلسله ی مینگ حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. (همان) امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوانجو (Quanzhou) در شرق </del>[[چین]] و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به </del>آیین مانوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه </del>در چین<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref> در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش آیین </del>مانوی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در [[چین</del>]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، اعتقادات و آداب و رسوم و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین مانوی، تأثیر متقابل آیین های مانوی و بودایی چینی، تاریخ و فرهنگ مانوی </del>در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانویها </del>با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال چین)، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(وانگ فِنگ) </del><ref>سابقی، علی محمد. (1392). <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">"</del>جامعه و فرهنگ چین<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">"</del>. تهران : موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد اول.</ref> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دهه </ins>های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اخیر، تحقیقات زیادی </ins>پیرامون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نحوه ی ورود </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گسترش </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین مانوی در </ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|آیین مانوی</ins>]] در [[چین]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، اعتقادات </ins>و [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آداب و رسوم عامیانه ی مردم </ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|آداب و رسوم</ins>]] و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مراسم آیینی آنان، بومی شدن </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین مانوی در </ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|آیین مانوی</ins>]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، تأثیر متقابل </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین مانوی در </ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|آیین های مانوی</ins>]] و [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین بودا|بودایی</ins>]] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چینی، </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاریخ </ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|تاریخ</ins>]] و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>آیین مانوی در چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|فرهنگ </ins>مانوی]] در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[آیین مانوی در چین|مانوی ها]] </ins>با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>)، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. <ref>سابقی، علی محمد. (1392). جامعه و فرهنگ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. تهران: موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد اول.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[آیین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بودا]]،[[</del>چین]]<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، </del>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین در یک نگاه</del>]] </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ادیان و </ins>آیین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">های وارداتي(غیر بومی) در </ins>چین]]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">؛ </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین بودا</ins>]] </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td></tr>
</table>Samieihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=5208&oldid=prevMahdi در ۱۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۴2023-11-16T11:44:07Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله آیین بودایی تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران سلسله ی مینگ حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. (همان) امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوانجو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref> در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش آیین مانوی در [[چین]]، اعتقادات و آداب و رسوم و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین مانوی، تأثیر متقابل آیین های مانوی و بودایی چینی، تاریخ و فرهنگ مانوی در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی مانویها با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال چین)، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. (وانگ فِنگ) <ref>سابقی، علی محمد. (1392). "جامعه و فرهنگ چین". تهران : موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد اول.</ref> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامه ی حیات، به سرزمین های پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمین های آسیای میانه و سپس منطقه ی اویغور نشین غرب [[چین]] بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به [[چین]] وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت [[چین]] اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ref>Bai، Shouyi,(2007), ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> ولی این آشنایی می تواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگی های آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد [[چین]] شد نیز خود را با اندیشه های دینی موجود در این کشور از جمله آیین بودایی تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد [[چین]] شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکت های ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در [[چین]] در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن کتاب ها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورش های دهقانی در دوره های مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران سلسله ی مینگ حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشته ی خود باز گردد. (همان) امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوانجو (Quanzhou) در شرق [[چین]] و در استان فوجیان(Fujian) قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است. <ref>-سابقی، علی محمد. (1384). نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه در چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref> در دهه های اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوه ی ورود و گسترش آیین مانوی در [[چین]]، اعتقادات و آداب و رسوم و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین مانوی، تأثیر متقابل آیین های مانوی و بودایی چینی، تاریخ و فرهنگ مانوی در [[چین]]، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقه ی تورفان، رابطه ی مانویها با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال چین)، و... صورت گرفته و به صورت کتاب و مقاله منتشر شده است. (وانگ فِنگ) <ref>سابقی، علی محمد. (1392). "جامعه و فرهنگ چین". تهران : موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد اول.</ref> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[آیین بودا]]،[[چین]]،[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین مانوی </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین|آیین مانوی</del>]] </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نیز نگاه کنید به [[آیین بودا]]،[[چین]]، [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک نگاه</ins>]] </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td></tr>
</table>Mahdihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=5207&oldid=prevMahdi در ۱۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۳2023-11-16T11:43:05Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۳</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== ''آیین مانوی یا دین روشنایی و نور در سرزمین چین'' ==</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ادامه ی </ins>حیات، به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمین های </ins>پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمین های </ins>آسیای میانه و سپس <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقه ی </ins>اویغور نشین غرب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>Bai، </ins>Shouyi,<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(2007</ins>)<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">, ''An outline History of China'', foreign languages Press, Beijing.</ref> </ins>ولی این آشنایی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می تواند </ins>بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژگی های </ins>آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>شد نیز خود را با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندیشه های </ins>دینی موجود در این کشور از جمله آیین بودایی تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حرکت های </ins>ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب ها </ins>و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شورش های </ins>دهقانی در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره های </ins>مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سلسله ی </ins>مینگ حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گذشته ی </ins>خود باز گردد. (همان) امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوانجو <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(Quanzhou) </ins>در شرق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>چین<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و در استان فوجیان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(Fujian) </ins>قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. <ref>-سابقی، علی محمد</ins>. (1384)<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. نگاهی به فرهنگ کتابت، کتابداری و کتابخانه </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین. مجله چشم انداز. شماره 14، بهمن و اسفند.</ref> در دهه های </ins>اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نحوه ی </ins>ورود و گسترش آیین مانوی در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[چین]]، </ins>اعتقادات و آداب و رسوم و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین مانوی، تأثیر متقابل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیین های </ins>مانوی و بودایی چینی، تاریخ و فرهنگ مانوی در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[چین]]، </ins>بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقه ی </ins>تورفان، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رابطه ی </ins>مانویها با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال چین)، و... صورت گرفته و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به صورت </ins>کتاب و مقاله منتشر شده است. (وانگ فِنگ) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>سابقی، علی محمد. (1392). "جامعه و فرهنگ چین". تهران : موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، جلد اول</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref> </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ادامهی </del>حیات، به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمینهای </del>پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمینهای </del>آسیای میانه و سپس <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقهی </del>اویغور نشین غرب چین بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به چین وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت چین اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(Bai </del>Shouyi, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2005</del>) ولی این آشنایی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میتواند </del>بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژگیهای </del>آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد چین شد نیز خود را با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اندیشههای </del>دینی موجود در این کشور از جمله آیین بودایی تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد چین شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حرکتهای </del>ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در چین در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتابها </del>و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شورشهای </del>دهقانی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دورههای </del>مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سلسلهی </del>مینگ حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گذشتهی </del>خود باز گردد. (همان) امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوانجو <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[1]</del>در شرق چین و در استان فوجیان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[2] </del>قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است. (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سابقی علی محمد، </del>1384) در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دهههای </del>اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نحوهی </del>ورود و گسترش آیین مانوی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین، </del>اعتقادات و آداب و رسوم و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین مانوی، تأثیر متقابل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آیینهای </del>مانوی و بودایی چینی، تاریخ و فرهنگ مانوی در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چین، </del>بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منطقهی </del>تورفان، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رابطهی </del>مانویها با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال چین)، و... صورت گرفته و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهصورت </del>کتاب و مقاله منتشر شده است. (وانگ فِنگ) </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">----[1] - Quanzhou</del>.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">- Fujian.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیز نگاه کنید به </ins>[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[آیین بودا]]،[[چین]]،[[آیین مانوی در چین|آیین مانوی]</ins>] </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== کتابشناسی ==</ins></div></td></tr>
</table>Mahdihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%DA%86%DB%8C%D9%86&diff=523&oldid=prevSamiei: صفحهای تازه حاوی « == ''آیین مانوی یا دین روشنایی و نور در سرزمین چین'' == آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامهی حیات، به سرزمینهای پیرامون ایران رو...» ایجاد کرد2023-10-14T15:29:51Z<p>صفحهای تازه حاوی « == ''آیین مانوی یا دین روشنایی و نور در سرزمین چین'' == آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامهی حیات، به سرزمینهای پیرامون ایران رو...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div><br />
== ''آیین مانوی یا دین روشنایی و نور در سرزمین چین'' ==<br />
آیین مانوی که در ایران، زادگاه مانی و سرزمین پیدایش آیین مانوی، مورد سرکوب قرار گرفت، و مانی بنیانگذار آن در سال 274 پس از میلاد به قتل رسید، برای ادامهی حیات، به سرزمینهای پیرامون ایران روی آورد. یکی از این مناطق سرزمینهای آسیای میانه و سپس منطقهی اویغور نشین غرب چین بود. گرچه براساس اسناد و مدارک چینی این آیین در سال 694 پس از میلاد به چین وارد شد و پیروان مانی در سال 768 میلادی رسما در شهر چانگ اَن پایتخت چین اقدام به ساخت محل نیایش مانوی کردند، (Bai Shouyi, 2005) ولی این آشنایی میتواند بسیار زودتر از این تاریخ اتفاق افتاده باشد. از ویژگیهای آیین مانی اقتباس و به عاریت گرفتن نکاتی از دیگر ادیان بود، لذا وقتی وارد چین شد نیز خود را با اندیشههای دینی موجود در این کشور از جمله آیین بودایی تطبیق داد. با این که هیچکدام از ادیان پارسی که وارد چین شدند، اقدام به تبلیغ رسمی آیین خود نکردند، ولی آیین مانی در این زمینه استثنا بود، زیرا نمایندگان و مبلغان رسمی آن تبلیغات دینی مؤثری در این کشور به راه انداختند. با آغاز موج حرکتهای ضد خارجی و ضد ادیان وارداتی در چین در سال 843 میلادی، غارت مایملک مانویها و به آتش کشیده شدن کتابها و معابد آنان نیز آغاز و تنها در شهر چانگ اَن 70 نفر از مبلغان مانوی کشته شدند. اگرچه آیین مانوی پس از این واقعه به شکل زیر زمینی باقی ماند و از شورشهای دهقانی در دورههای مختلف از جمله در قرن چهاردهم با شورشیان علیه حاکمان مغولی و بنیانگذاران سلسلهی مینگ حمایت کرد، ولی پس از سرکوب بزرگ سال 843، دیگر نتوانست به شکوه گذشتهی خود باز گردد. (همان) امروزه تنها زیارتگاه باقی مانده از آیین مانوی در جهان، در خارج از شهر چوانجو [1]در شرق چین و در استان فوجیان[2] قرار دارد که پس از باز دید هیئتی از سوی یونسکو، صحت انتساب آن به آیین مانوی مورد تأیید قرار گرفته است. (سابقی علی محمد، 1384) در دهههای اخیر، تحقیقات زیادی پیرامون نحوهی ورود و گسترش آیین مانوی در چین، اعتقادات و آداب و رسوم و مراسم آیینی آنان، بومی شدن آیین مانوی، تأثیر متقابل آیینهای مانوی و بودایی چینی، تاریخ و فرهنگ مانوی در چین، بررسی آثار و کشفیات به دست آمده از استان فوجیان، اسناد و نسخ خطی به دست آمده از منطقهی تورفان، رابطهی مانویها با قوم «خوی خو»(یکی از اقوام قدیمی ساکن در شمال چین)، و... صورت گرفته و بهصورت کتاب و مقاله منتشر شده است. (وانگ فِنگ) <br />
----[1] - Quanzhou.<br />
<br />
[2] - Fujian.</div>Samiei