Jafari در ‏۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۷

2026-02-01T08:27:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۷
خط ۱:		خط ۱:
	ایرانیان عراق‌نشین که در ادبیات عربی با نام: "إيرانيو العراق" یا "عجم العراق" شناخته می‌شود، به کسانی گفته می‌شود که از نژاد و تبار ایرانی در کشور عراق جای پذیرفته و در آن کشور زندگی کرده و هم‌اکنون بخشی از ترکیب جمعیتی این کشور بازشناخته می‌شوند. شمار آنان در دوره‌ی کنونی، چشم‌گیر بوده و بخش برجسته‌ای ‌از ایشان، میان دوره‌ی ریاست احمد حسن البکر تا ریاست صدام حسین، از عراق بیرون شده و با نام معاودین (برگرداندگان) به ایران بازگردانده شدند. رویکردی که در پی خیزآب ناسیونالیسم عربی در عراق انجام پذیرفت<ref>علت اخراج ایرانی‌ها از عراق چه بود؟ قابل بازیابی از [https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3923114-%D8%B9%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82-%DA%86%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF https://donya-e-eqtesad.com/AF]</ref>.		ایرانیان عراق‌نشین که در ادبیات عربی با نام: "إيرانيو العراق" یا "عجم العراق" شناخته می‌شود، به کسانی گفته می‌شود که از نژاد و تبار ایرانی در [[عراق\|کشور عراق]] جای پذیرفته و در آن کشور زندگی کرده و هم‌اکنون بخشی از ترکیب جمعیتی این کشور بازشناخته می‌شوند. شمار آنان در دوره‌ی کنونی، چشم‌گیر بوده و بخش برجسته‌ای ‌از ایشان، میان دوره‌ی ریاست احمد حسن البکر تا ریاست صدام حسین، از [[عراق]] بیرون شده و با نام معاودین (برگرداندگان) به ایران بازگردانده شدند. رویکردی که در پی خیزآب ناسیونالیسم عربی در [[عراق]] انجام پذیرفت<ref>علت اخراج ایرانی‌ها از عراق چه بود؟ قابل بازیابی از [https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3923114-%D8%B9%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82-%DA%86%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF https://donya-e-eqtesad.com/AF]</ref>.

	=== دیرینه کوچ ایرانیان به عراق ===		=== دیرینه کوچ ایرانیان به عراق ===
	ایرانیان از دیرباز و سده‌های پیش از زایش، همانند روزگار هخامنشیان، میان‌رودان را بخشی از پهنه‌ی زیر نفوذ خود نگاه داشته بودند. اشکانیان و سپس ساسانیان همواره تیسفون و میان‌رودان را جزو بخش‌های مهم پادشاهی خود می‌دانستند<ref>الألفاظ الفارسية في اللهجة البغدادية، پدیدآورنده: شوندی، حسن؛ وبگاه: دیوان العربغ قابل بازیابی از[https://www.diwanalarab.com/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%84%D9%81%D8%A7%D8%B8-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D9%8A%D8%A9 https://www.diwanalarab.com/A9]</ref> و در برابر رومیان از آن پاسداری می‌کردند. در روزگار پس از اسلام نیز ایرانیان نسبت به این سرزمین، دیدگاه اثرگذار داشتند و هم در دوره‌ی عباسیان و سپس آل‌بویه نیز ایرانیان پیوند کاملی با عراق داشتند.		ایرانیان از دیرباز و سده‌های پیش از زایش، همانند روزگار هخامنشیان، میان‌رودان را بخشی از پهنه‌ی زیر نفوذ خود نگاه داشته بودند. اشکانیان و سپس ساسانیان همواره تیسفون و میان‌رودان را جزو بخش‌های مهم پادشاهی خود می‌دانستند<ref>الألفاظ الفارسية في اللهجة البغدادية، پدیدآورنده: شوندی، حسن؛ وبگاه: دیوان العربغ قابل بازیابی از[https://www.diwanalarab.com/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%84%D9%81%D8%A7%D8%B8-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D9%8A%D8%A9 https://www.diwanalarab.com/A9]</ref> و در برابر رومیان از آن پاسداری می‌کردند. در روزگار پس از اسلام نیز ایرانیان نسبت به این سرزمین، دیدگاه اثرگذار داشتند و هم در دوره‌ی عباسیان و سپس آل‌بویه نیز ایرانیان پیوند کاملی با عراق داشتند.

	در روزگار صفوی به ویژه دوران پادشاهی شاه عباس یکم، عراق جزو سرزمین‌های پادشاهی صفوی بود و بازرگانان ایرانی دادوستدهای بازرگانی فراوانی با عراق داشتند و برخی از ایشان بار اقامت در عراق انداخته بودند. شاهوردی خان کلهر در روزگار صفوی، بغداد را گشود و ایل کلهر، باشنده و مهترِ بغداد گردید. کُردهای فیلی از دیرباز در عراق بودند و بنا به گزارش عین‌السلطنه در سال ۱۳۰۲ خورشیدی در بغداد شش هزار کرد فیلی سرگرم کار بودند که اگر یک روز کار نمی‌کردند کارهای روزمره‌ی بغداد آشفته می‌شد<ref>تاریخ سیاسی اجتماعی پشتکوه؛ قابل بازیابی از https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/54020</ref>.		در روزگار صفوی به ویژه دوران پادشاهی شاه عباس یکم، عراق جزو سرزمین‌های پادشاهی صفوی بود و بازرگانان ایرانی دادوستدهای بازرگانی فراوانی با عراق داشتند و برخی از ایشان بار اقامت در عراق انداخته بودند. شاهوردی خان کلهر در روزگار صفوی، بغداد را گشود و ایل کلهر، باشنده و مهترِ بغداد گردید. کُردهای فیلی از دیرباز در [[عراق]] بودند و بنا به گزارش عین‌السلطنه در سال ۱۳۰۲ خورشیدی در بغداد شش هزار کرد فیلی سرگرم کار بودند که اگر یک روز کار نمی‌کردند کارهای روزمره‌ی بغداد آشفته می‌شد<ref>تاریخ سیاسی اجتماعی پشتکوه؛ قابل بازیابی از https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/54020</ref>.

	نیز نگاه کنید به		== نیز نگاه کنید به ==
			[[ایرانیان مقیم تونس]]؛ [[ایرانیان مقیم ژاپن]]؛ [[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]؛ [[ایرانیان مقیم آرژانتین]]؛ [[ایرانیان مقیم تایلند]]؛ [[ايرانيان مقيم اسپانیا]]؛ [[ایرانیان مقیم در اتیوپی]]؛ [[ایرانیان مقیم سیرالئون]]؛ [[ایرانیان مقیم در قطر]]؛ [[ایرانیان مقیم سودان]]؛ [[ایرانیان مقیم بنگلادش]]؛ [[ایرانیان مقیم در مالی]]

			== کتابشناسی ==
			<references />

			== نویسنده مقاله ==
			اکبر بیرامی
			[[رده:ایرانیان]]

Jafari: صفحه‌ای تازه حاوی «ایرانیان عراق‌نشین که در ادبیات عربی با نام: "إيرانيو العراق" یا "عجم العراق" شناخته می‌شود، به کسانی گفته می‌شود که از نژاد و تبار ایرانی در کشور عراق جای پذیرفته و در آن کشور زندگی کرده و هم‌اکنون بخشی از ترکیب جمعیتی این کشور بازشناخته می‌...» ایجاد کرد

2026-02-01T08:25:14Z

صفحه‌ای تازه حاوی «ایرانیان عراق‌نشین که در ادبیات عربی با نام: "إيرانيو العراق" یا "عجم العراق" شناخته می‌شود، به کسانی گفته می‌شود که از نژاد و تبار ایرانی در کشور عراق جای پذیرفته و در آن کشور زندگی کرده و هم‌اکنون بخشی از ترکیب جمعیتی این کشور بازشناخته می‌...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

ایرانیان عراق‌نشین که در ادبیات عربی با نام: "إيرانيو العراق" یا "عجم العراق" شناخته می‌شود، به کسانی گفته می‌شود که از نژاد و تبار ایرانی در کشور عراق جای پذیرفته و در آن کشور زندگی کرده و هم‌اکنون بخشی از ترکیب جمعیتی این کشور بازشناخته می‌شوند. شمار آنان در دوره‌ی کنونی، چشم‌گیر بوده و بخش برجسته‌ای ‌از ایشان، میان دوره‌ی ریاست احمد حسن البکر تا ریاست صدام حسین، از عراق بیرون شده و با نام معاودین (برگرداندگان) به ایران بازگردانده شدند. رویکردی که در پی خیزآب ناسیونالیسم عربی در عراق انجام پذیرفت<ref>علت اخراج ایرانی‌ها از عراق چه بود؟ قابل بازیابی از [https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/3923114-%D8%B9%D9%84%D8%AA-%D8%A7%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82-%DA%86%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF https://donya-e-eqtesad.com/AF]</ref>.

=== دیرینه کوچ ایرانیان به عراق ===
ایرانیان از دیرباز و سده‌های پیش از زایش، همانند روزگار هخامنشیان، میان‌رودان را بخشی از پهنه‌ی زیر نفوذ خود نگاه داشته بودند. اشکانیان و سپس ساسانیان همواره تیسفون و میان‌رودان را جزو بخش‌های مهم پادشاهی خود می‌دانستند<ref>الألفاظ الفارسية في اللهجة البغدادية، پدیدآورنده: شوندی، حسن؛ وبگاه: دیوان العربغ قابل بازیابی از[https://www.diwanalarab.com/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%84%D9%81%D8%A7%D8%B8-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D9%8A%D8%A9 https://www.diwanalarab.com/A9]</ref> و در برابر رومیان از آن پاسداری می‌کردند. در روزگار پس از اسلام نیز ایرانیان نسبت به این سرزمین، دیدگاه اثرگذار داشتند و هم در دوره‌ی عباسیان و سپس آل‌بویه نیز ایرانیان پیوند کاملی با عراق داشتند.

در روزگار صفوی به ویژه دوران پادشاهی شاه عباس یکم، عراق جزو سرزمین‌های پادشاهی صفوی بود و بازرگانان ایرانی دادوستدهای بازرگانی فراوانی با عراق داشتند و برخی از ایشان بار اقامت در عراق انداخته بودند. شاهوردی خان کلهر در روزگار صفوی، بغداد را گشود و ایل کلهر، باشنده و مهترِ بغداد گردید. کُردهای فیلی از دیرباز در عراق بودند و بنا به گزارش عین‌السلطنه در سال ۱۳۰۲ خورشیدی در بغداد شش هزار کرد فیلی سرگرم کار بودند که اگر یک روز کار نمی‌کردند کارهای روزمره‌ی بغداد آشفته می‌شد<ref>تاریخ سیاسی اجتماعی پشتکوه؛ قابل بازیابی از https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/54020</ref>.

نیز نگاه کنید به

ایرانیان مقیم عراق - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Jafari در ‏۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۷