<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>http://dmelal.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86</id>
	<title>ایرانیان مقیم چین - تاریخچهٔ نسخه‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://dmelal.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-27T06:20:35Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.0</generator>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=84225&amp;oldid=prev</id>
		<title>Samiei در ‏۳۱ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۴۳</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=84225&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-01-31T09:43:41Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۳۱ ژانویهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۴۳&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:167647265380701500.jpg|بندانگشتی|دیدار رئیس جمهور با ایرانیان مقیم [[چین]]، قابل بازیابی از:‌ https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/11/26/2854386/%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%B9%D8%AF%D9%85-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9-%D9%88-%D8%A2%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:167647265380701500.jpg|بندانگشتی|دیدار رئیس جمهور با ایرانیان مقیم [[چین]]، قابل بازیابی از:‌ &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/ins&gt;https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/11/26/2854386/%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%B9%D8%AF%D9%85-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9-%D9%88-%D8%A2%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/11/26/2854386/A]&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­‌ها مراودات گسترده‌ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه‌ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­‌ی بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و آموزه­‌های دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­‌ها مراودات گسترده‌ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه‌ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­‌ی بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و آموزه­‌های دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l7&quot;&gt;خط ۷:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۷:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;لذا بر پایه­‌ی این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] گزارش کرده اند. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، آموزه­‌های اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده ای از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و تپه­‌ها و کوه­‌های مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و عده‌ی دیگر نیز با پیمودن دریاها و اقیانوس­‌ها، پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] مغازه­‌ها و فروشگاه‌هایی دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot; /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;لذا بر پایه­‌ی این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] گزارش کرده اند. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، آموزه­‌های اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده ای از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و تپه­‌ها و کوه­‌های مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و عده‌ی دیگر نیز با پیمودن دریاها و اقیانوس­‌ها، پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] مغازه­‌ها و فروشگاه‌هایی دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot; /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد بازنشسته­‌ی زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] می‌آمدند، از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب واژه‌های اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/del&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt; بنابراین، می‌توان ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر گذاری­‌های فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار می‌آید.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد بازنشسته­‌ی زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] می‌آمدند، از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب واژه‌های اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. &lt;/ins&gt;بنابراین، می‌توان ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر گذاری­‌های فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار می‌آید.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==نیز نگاه کنید به==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==نیز نگاه کنید به==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]؛ [[ایرانیان مقیم تونس]]؛ [[ایرانیان مقیم ژاپن]]؛ [[ایرانیان مقیم در سنگال]]؛ [[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]؛ [[ایرانیان مقیم تونس]]؛ [[ایرانیان مقیم ژاپن]]؛ [[ایرانیان مقیم در سنگال]]؛ [[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l32&quot;&gt;خط ۳۲:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۳۲:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فیلم ایرانیان مقیم چین، شهری شبیه اصفهان. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/ZHpx2&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فیلم ایرانیان مقیم چین، شهری شبیه اصفهان. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/ZHpx2&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:ایرانیان و ایرانی‌تباران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:ایرانیان و ایرانی‌تباران]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[رده:ایرانیان]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Samiei</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=82552&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi در ‏۲۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۷</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=82552&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-11-26T18:47:58Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۷&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:167647265380701500.jpg|بندانگشتی|دیدار رئیس جمهور با ایرانیان مقیم چین]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:167647265380701500.jpg|بندانگشتی|دیدار رئیس جمهور با ایرانیان مقیم &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;چین&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]، قابل بازیابی از:‌ https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/11/26/2854386/%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%B9%D8%AF%D9%85-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9-%D9%88-%D8%A2%DA%AF%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B8%D8%B1%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%86%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%D8%AA&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;چینی­ ها &lt;/del&gt;مراودات &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;گسترده ­ی &lt;/del&gt;سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;دامنه­ ی &lt;/del&gt;آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;انگیزه­ ی &lt;/del&gt;بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آموزه­ های &lt;/del&gt;دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;چینی­‌ها &lt;/ins&gt;مراودات &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;گسترده‌ی &lt;/ins&gt;سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;دامنه‌ی &lt;/ins&gt;آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;انگیزه­‌ی &lt;/ins&gt;بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آموزه­‌های &lt;/ins&gt;دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;===[[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;===[[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;اگرچه تاریخ دقیقی برای معرفی و ورود [[اسلام در چین|اسلام به سرزمین چین]] ذکر نشده است،&amp;lt;ref&amp;gt;-Bai, Shouyi,(2007). An outline History of China, foreign languages Press, Beijing.&amp;lt;/ref&amp;gt; ولی اکثر مورخین چینی سال651 میلادی،&amp;lt;ref&amp;gt;لی هواین، محمود یوسف (1989). [[مساجد در چین|المساجد فی الصین]]، دارالنشر باللغات الاجنبیه، بکین الطبعه الاولی.&amp;lt;/ref&amp;gt; برابر با سال31 هجری را که بنا به &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نوشته­ ی &lt;/del&gt;کتب تاریخی [[چین]]، نخستین هیئت دیپلماتیک رسمی از سوی عثمان ابن عفان[iii]، &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;خلیفه­ ی &lt;/del&gt;سوم وارد دربار [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] شده و خواهان برقراری روابط رسمی شد را تاریخ ورود رسمی دین [[اسلام در چین|اسلام به چین]] تلقی کرده و برای پرهیز از اختلافات موجود در این زمینه، تقریبا همگی آنان این تاریخ را به عنوان تاریخ ورود [[اسلام در چین|اسلام به سرزمین چین]] پذیرفته و از آن استقبال کرده­ اند.&amp;lt;ref&amp;gt;فِنگ جین یوان ابراهیم (2003). [[اسلام در چین|الاسلام فی الصین]]، مترجم عربی محمود یوسف، دارالهلال الارزق للنشر، هنگ کنگ.&amp;lt;/ref&amp;gt;  اگرچه فرستادگان خلیفه قطعا مسلمان بوده &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;­اند، &lt;/del&gt;ولی مسلم است که &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فرستاده­ ی &lt;/del&gt;رسمی خلیفه غیر از مبلغ دینی است و ورود &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فرستاده ­ی &lt;/del&gt;رسمی به &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;منزله­ ی &lt;/del&gt;آغاز انتشار آیین دین مبین اسلام در خاک [[چین]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نمی ­تواند &lt;/del&gt;باشد. بر اساس روایتی از [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ طبری]، وقتی یزدگرد از سپاه اسلام شکست خورد، در راه [[بلخ]] با سفیر اعزامی خود به [[چین]] که در حال بازگشت از سفر دیپلماتیک بود ملاقات کرد. سفیر آن­چه از [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] در پاسخ به کمک خواهی یزدگرد برای مقابله با اعراب شنیده بود و پرسش و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;پاسخ­ هایی &lt;/del&gt;که در مورد دشمنان امپراتوری فارس( مسلمانان) بین آن دو رد و بدل شده بود را برای یزدگرد باز گو کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;طبری، ابو جعفر محمد ابن جریر (1352). [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ الرسل و الملوک(تاریخ طبری)]، جلد پنجم، ترجمه­‌ی ابوالقاسم پاینده، تهران: [https://rch.ac.ir/article/Details/11755 بنیاد فرهنگ ایران].&amp;lt;/ref&amp;gt; بی تردید &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می ­توان &lt;/del&gt;گفت، گفتگوی سفیر یزدگرد با [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] پیرامون اوصاف مسلمانان و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آموزه­ های &lt;/del&gt;اعتقادی آنان، نخستین گزارش رسمی در مورد ظهور دین تازه(اسلام) در آسیای غربی بود که دربار امپراتوری [[چین]] از زبان سفیر امپراتور ایران دریافت می­ کرد.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot;&amp;gt;مراد، زاده رضا (1382). چگونگی نفوذ [[اسلام در چین]]، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد پژوهش­‌های اسلامی آستان قدس رضوی].&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;اگرچه تاریخ دقیقی برای معرفی و ورود [[اسلام در چین|اسلام به سرزمین چین]] ذکر نشده است،&amp;lt;ref&amp;gt;-Bai, Shouyi,(2007). An outline History of China, foreign languages Press, Beijing.&amp;lt;/ref&amp;gt; ولی اکثر مورخین چینی سال651 میلادی،&amp;lt;ref&amp;gt;لی هواین، محمود یوسف (1989). [[مساجد در چین|المساجد فی الصین]]، دارالنشر باللغات الاجنبیه، بکین الطبعه الاولی.&amp;lt;/ref&amp;gt; برابر با سال31 هجری را که بنا به &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نوشته‌ی &lt;/ins&gt;کتب تاریخی [[چین]]، نخستین هیئت دیپلماتیک رسمی از سوی عثمان ابن عفان[iii]، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;خلیفه­‌ی &lt;/ins&gt;سوم وارد دربار [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] شده و خواهان برقراری روابط رسمی شد را تاریخ ورود رسمی دین [[اسلام در چین|اسلام به چین]] تلقی کرده و برای پرهیز از اختلافات موجود در این زمینه، تقریبا همگی آنان این تاریخ را به عنوان تاریخ ورود [[اسلام در چین|اسلام به سرزمین چین]] پذیرفته و از آن استقبال کرده­ اند.&amp;lt;ref&amp;gt;فِنگ جین یوان ابراهیم (2003). [[اسلام در چین|الاسلام فی الصین]]، مترجم عربی محمود یوسف، دارالهلال الارزق للنشر، هنگ کنگ.&amp;lt;/ref&amp;gt;  اگرچه فرستادگان خلیفه قطعا مسلمان بوده &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اند، &lt;/ins&gt;ولی مسلم است که &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فرستاده‌ی &lt;/ins&gt;رسمی خلیفه غیر از مبلغ دینی است و ورود &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فرستاده‌ی &lt;/ins&gt;رسمی به &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;منزله‌ی &lt;/ins&gt;آغاز انتشار آیین دین مبین اسلام در خاک [[چین]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نمی‌تواند &lt;/ins&gt;باشد. بر اساس روایتی از [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ طبری]، وقتی یزدگرد از سپاه اسلام شکست خورد، در راه [[بلخ]] با سفیر اعزامی خود به [[چین]] که در حال بازگشت از سفر دیپلماتیک بود ملاقات کرد. سفیر آن­چه از [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] در پاسخ به کمک خواهی یزدگرد برای مقابله با اعراب شنیده بود و پرسش و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;پاسخ­‌هایی &lt;/ins&gt;که در مورد دشمنان امپراتوری فارس( مسلمانان) بین آن دو رد و بدل شده بود را برای یزدگرد باز گو کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;طبری، ابو جعفر محمد ابن جریر (1352). [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ الرسل و الملوک(تاریخ طبری)]، جلد پنجم، ترجمه­‌ی ابوالقاسم پاینده، تهران: [https://rch.ac.ir/article/Details/11755 بنیاد فرهنگ ایران].&amp;lt;/ref&amp;gt; بی تردید &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می‌توان &lt;/ins&gt;گفت، گفتگوی سفیر یزدگرد با [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] پیرامون اوصاف مسلمانان و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آموزه­‌های &lt;/ins&gt;اعتقادی آنان، نخستین گزارش رسمی در مورد ظهور دین تازه(اسلام) در آسیای غربی بود که دربار امپراتوری [[چین]] از زبان سفیر امپراتور ایران دریافت می­ کرد.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot;&amp;gt;مراد، زاده رضا (1382). چگونگی نفوذ [[اسلام در چین]]، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد پژوهش­‌های اسلامی آستان قدس رضوی].&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;لذا بر &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;پایه­ ی &lt;/del&gt;این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] گزارش کرده &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;­اند&lt;/del&gt;. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آموزه­ های &lt;/del&gt;اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;­ای &lt;/del&gt;از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تپه­ ها &lt;/del&gt;و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;کوه­ های &lt;/del&gt;مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;عده ­ی &lt;/del&gt;دیگر نیز با پیمودن دریاها و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اقیانوس­ ها، &lt;/del&gt;پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مغازه­ ها &lt;/del&gt;و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فروشگاه ­هایی &lt;/del&gt;دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot; /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;لذا بر &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;پایه­‌ی &lt;/ins&gt;این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به [[سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور چین]] گزارش کرده &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اند&lt;/ins&gt;. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آموزه­‌های &lt;/ins&gt;اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ای &lt;/ins&gt;از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تپه­‌ها &lt;/ins&gt;و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;کوه­‌های &lt;/ins&gt;مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;عده‌ی &lt;/ins&gt;دیگر نیز با پیمودن دریاها و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اقیانوس­‌ها، &lt;/ins&gt;پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مغازه­‌ها &lt;/ins&gt;و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فروشگاه‌هایی &lt;/ins&gt;دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot; /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بازنشسته­ ی &lt;/del&gt;زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می ­آمدند، &lt;/del&gt;از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;واژه ­های &lt;/del&gt;اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی .&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt; بنابراین، &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می ­توان &lt;/del&gt;ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;گذاری­ های &lt;/del&gt;فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می ­آید.&amp;lt;ref&amp;gt;سابقی، علی محمد (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی]، جلد سوم، ص 1394&lt;/del&gt;.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بازنشسته­‌ی &lt;/ins&gt;زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می‌آمدند، &lt;/ins&gt;از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;واژه‌های &lt;/ins&gt;اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی .&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt; بنابراین، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می‌توان &lt;/ins&gt;ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;گذاری­‌های &lt;/ins&gt;فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;می‌آید&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==نیز نگاه کنید به==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==نیز نگاه کنید به==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;؛ &lt;/ins&gt;[[ایرانیان مقیم تونس]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;؛ &lt;/ins&gt;[[ایرانیان مقیم ژاپن]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;؛ &lt;/ins&gt;[[ایرانیان مقیم در سنگال]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;؛ &lt;/ins&gt;[[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* &lt;/del&gt;[[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* &lt;/del&gt;[[ایرانیان مقیم تونس]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* &lt;/del&gt;[[ایرانیان مقیم ژاپن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* &lt;/del&gt;[[ایرانیان مقیم در سنگال]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;*&lt;/del&gt;[[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==پاورقی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==پاورقی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[i] - &amp;lt;small&amp;gt;پرفسور بای شویی، مورخ مسلمان نامدار معاصر چینی، در مقاله &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;­ای &lt;/del&gt;تحت عنوان، &#039;&#039;سهم مسلمانان [[چین]] در تمدن&#039;&#039;، ترجمه­ ی محمد علی حسینی، مجله­ ی «مشکوه» شماره 55-54، بهار و تابستان 1376، مشهد، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;پژوهش ­های &lt;/del&gt;اسلامی آستان قدس رضوی]، پس از نقل حدیث نبوی «اطلبوالعلم ولو بالصین» می نویسد:«پیرو این سخن گرانقدر، خلفای اسلامی نمایندگان خود را راهی سرزمین [[چین]] کردند. اولین گروه اعزامی از طرف خلیفه &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;­ی &lt;/del&gt;سوم عثمان ابن عفان در روز دوم محرم سال 31 هجری برابر با 25 اوت سال 651 میلادی در [[سلسله تانگ|دوران حاکمیت خاندان پادشاهی تانگ]]، وارد شهر چانگ آن «شی آن امروز» پایتخت امپراتوری [[چین]] شد.&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[i] - &amp;lt;small&amp;gt;پرفسور بای شویی، مورخ مسلمان نامدار معاصر چینی، در مقاله &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ای &lt;/ins&gt;تحت عنوان، &#039;&#039;سهم مسلمانان [[چین]] در تمدن&#039;&#039;، ترجمه­ ی محمد علی حسینی، مجله­ ی «مشکوه» شماره 55-54، بهار و تابستان 1376، مشهد، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;پژوهش‌های &lt;/ins&gt;اسلامی آستان قدس رضوی]، پس از نقل حدیث نبوی «اطلبوالعلم ولو بالصین» می نویسد:«پیرو این سخن گرانقدر، خلفای اسلامی نمایندگان خود را راهی سرزمین [[چین]] کردند. اولین گروه اعزامی از طرف خلیفه &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ی &lt;/ins&gt;سوم عثمان ابن عفان در روز دوم محرم سال 31 هجری برابر با 25 اوت سال 651 میلادی در [[سلسله تانگ|دوران حاکمیت خاندان پادشاهی تانگ]]، وارد شهر چانگ آن «شی آن امروز» پایتخت امپراتوری [[چین]] شد.&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==کتابشناسی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==کتابشناسی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== منبع اصلی ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;sub&amp;gt;&amp;lt;big&amp;gt;سابقی، علی محمد(1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین الملی الهدی].&amp;lt;/big&amp;gt;&amp;lt;/sub&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== نویسنده مقاله ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;علی محمد سابقی&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== پیوند به بیرون ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== پیوند به بیرون ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l34&quot;&gt;خط ۳۴:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۳۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فیلم ایرانیان مقیم چین، شهری شبیه اصفهان. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/ZHpx2&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فیلم ایرانیان مقیم چین، شهری شبیه اصفهان. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/ZHpx2&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[رده:ایرانیان و ایرانی‌تباران]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=15962&amp;oldid=prev</id>
		<title>Samiei: /* کتابشناسی */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=15962&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-02-04T19:13:53Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;کتابشناسی&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۴ فوریهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۱۳&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:167647265380701500.jpg|بندانگشتی|دیدار رئیس جمهور با ایرانیان مقیم چین]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­ ها مراودات گسترده ­ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه­ ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­ ی بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و آموزه­ های دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­ ها مراودات گسترده ­ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه­ ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­ ی بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و آموزه­ های دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;===ایرانیان و انتشار دین اسلام در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;چین]]===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;===&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]===&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;اگرچه تاریخ دقیقی برای معرفی و ورود اسلام به سرزمین &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;چین]] ذکر نشده است،&amp;lt;ref&amp;gt;-Bai, Shouyi,(2007). An outline History of China, foreign languages Press, Beijing.&amp;lt;/ref&amp;gt; ولی اکثر مورخین چینی سال651 میلادی،&amp;lt;ref&amp;gt;لی هواین، محمود یوسف (1989). [[مساجد در چین|المساجد فی الصین]]، دارالنشر باللغات الاجنبیه، بکین الطبعه الاولی.&amp;lt;/ref&amp;gt; برابر با سال31 هجری را که بنا به نوشته­ ی کتب تاریخی [[چین]]، نخستین هیئت دیپلماتیک رسمی از سوی عثمان ابن عفان[iii]، خلیفه­ ی سوم وارد دربار &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امپراتور &lt;/del&gt;[[چین]] شده و خواهان برقراری روابط رسمی شد را تاریخ ورود رسمی دین اسلام به &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;چین]] تلقی کرده و برای پرهیز از اختلافات موجود در این زمینه، تقریبا همگی آنان این تاریخ را به عنوان تاریخ ورود اسلام به سرزمین &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;چین]] پذیرفته و از آن استقبال کرده­ اند.&amp;lt;ref&amp;gt;فِنگ جین یوان ابراهیم (2003). [[اسلام در چین|الاسلام فی الصین]]، مترجم عربی محمود یوسف، دارالهلال الارزق للنشر، هنگ کنگ.&amp;lt;/ref&amp;gt;  اگرچه فرستادگان خلیفه قطعا مسلمان بوده ­اند، ولی مسلم است که فرستاده­ ی رسمی خلیفه غیر از مبلغ دینی است و ورود فرستاده ­ی رسمی به منزله­ ی آغاز انتشار آیین دین مبین اسلام در خاک [[چین]] نمی ­تواند باشد. بر اساس روایتی از [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ طبری]، وقتی یزدگرد از سپاه اسلام شکست خورد، در راه [[بلخ]] با سفیر اعزامی خود به [[چین]] که در حال بازگشت از سفر دیپلماتیک بود ملاقات کرد. سفیر آن­چه از &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امپراتور &lt;/del&gt;[[چین]] در پاسخ به کمک خواهی یزدگرد برای مقابله با اعراب شنیده بود و پرسش و پاسخ­ هایی که در مورد دشمنان امپراتوری فارس( مسلمانان) بین آن دو رد و بدل شده بود را برای یزدگرد باز گو کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;طبری، ابو جعفر محمد ابن جریر (1352). تاریخ الرسل و الملوک(تاریخ طبری)، جلد پنجم، ترجمه­‌ی ابوالقاسم پاینده، تهران: [https://rch.ac.ir/article/Details/11755 بنیاد فرهنگ ایران].&amp;lt;/ref&amp;gt; بی تردید می ­توان گفت، گفتگوی سفیر یزدگرد با &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امپراتور &lt;/del&gt;[[چین]] پیرامون اوصاف مسلمانان و آموزه­ های اعتقادی آنان، نخستین گزارش رسمی در مورد ظهور دین تازه(اسلام) در آسیای غربی بود که دربار امپراتوری [[چین]] از زبان سفیر امپراتور ایران دریافت می­ کرد.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot;&amp;gt;مراد، زاده رضا (1382). چگونگی نفوذ [[اسلام در چین]]، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد پژوهش­‌های اسلامی آستان قدس رضوی].&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;اگرچه تاریخ دقیقی برای معرفی و ورود &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[اسلام در چین|&lt;/ins&gt;اسلام به سرزمین چین]] ذکر نشده است،&amp;lt;ref&amp;gt;-Bai, Shouyi,(2007). An outline History of China, foreign languages Press, Beijing.&amp;lt;/ref&amp;gt; ولی اکثر مورخین چینی سال651 میلادی،&amp;lt;ref&amp;gt;لی هواین، محمود یوسف (1989). [[مساجد در چین|المساجد فی الصین]]، دارالنشر باللغات الاجنبیه، بکین الطبعه الاولی.&amp;lt;/ref&amp;gt; برابر با سال31 هجری را که بنا به نوشته­ ی کتب تاریخی [[چین]]، نخستین هیئت دیپلماتیک رسمی از سوی عثمان ابن عفان[iii]، خلیفه­ ی سوم وارد دربار [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور &lt;/ins&gt;چین]] شده و خواهان برقراری روابط رسمی شد را تاریخ ورود رسمی دین &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[اسلام در چین|&lt;/ins&gt;اسلام به چین]] تلقی کرده و برای پرهیز از اختلافات موجود در این زمینه، تقریبا همگی آنان این تاریخ را به عنوان تاریخ ورود &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[اسلام در چین|&lt;/ins&gt;اسلام به سرزمین چین]] پذیرفته و از آن استقبال کرده­ اند.&amp;lt;ref&amp;gt;فِنگ جین یوان ابراهیم (2003). [[اسلام در چین|الاسلام فی الصین]]، مترجم عربی محمود یوسف، دارالهلال الارزق للنشر، هنگ کنگ.&amp;lt;/ref&amp;gt;  اگرچه فرستادگان خلیفه قطعا مسلمان بوده ­اند، ولی مسلم است که فرستاده­ ی رسمی خلیفه غیر از مبلغ دینی است و ورود فرستاده ­ی رسمی به منزله­ ی آغاز انتشار آیین دین مبین اسلام در خاک [[چین]] نمی ­تواند باشد. بر اساس روایتی از [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ طبری]، وقتی یزدگرد از سپاه اسلام شکست خورد، در راه [[بلخ]] با سفیر اعزامی خود به [[چین]] که در حال بازگشت از سفر دیپلماتیک بود ملاقات کرد. سفیر آن­چه از [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور &lt;/ins&gt;چین]] در پاسخ به کمک خواهی یزدگرد برای مقابله با اعراب شنیده بود و پرسش و پاسخ­ هایی که در مورد دشمنان امپراتوری فارس( مسلمانان) بین آن دو رد و بدل شده بود را برای یزدگرد باز گو کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;طبری، ابو جعفر محمد ابن جریر (1352). &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) &lt;/ins&gt;تاریخ الرسل و الملوک(تاریخ طبری)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]&lt;/ins&gt;، جلد پنجم، ترجمه­‌ی ابوالقاسم پاینده، تهران: [https://rch.ac.ir/article/Details/11755 بنیاد فرهنگ ایران].&amp;lt;/ref&amp;gt; بی تردید می ­توان گفت، گفتگوی سفیر یزدگرد با [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور &lt;/ins&gt;چین]] پیرامون اوصاف مسلمانان و آموزه­ های اعتقادی آنان، نخستین گزارش رسمی در مورد ظهور دین تازه(اسلام) در آسیای غربی بود که دربار امپراتوری [[چین]] از زبان سفیر امپراتور ایران دریافت می­ کرد.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot;&amp;gt;مراد، زاده رضا (1382). چگونگی نفوذ [[اسلام در چین]]، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد پژوهش­‌های اسلامی آستان قدس رضوی].&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;لذا بر پایه­ ی این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امپراتور &lt;/del&gt;[[چین]] گزارش کرده ­اند. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، آموزه­ های اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده ­ای از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و تپه­ ها و کوه­ های مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و عده ­ی دیگر نیز با پیمودن دریاها و اقیانوس­ ها، پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] مغازه­ ها و فروشگاه ­هایی دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot; /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;لذا بر پایه­ ی این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلسله های دوران امپراطوری چین(907-960)|امپراتور &lt;/ins&gt;چین]] گزارش کرده ­اند. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، آموزه­ های اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده ­ای از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و تپه­ ها و کوه­ های مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و عده ­ی دیگر نیز با پیمودن دریاها و اقیانوس­ ها، پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] مغازه­ ها و فروشگاه ­هایی دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot; /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد بازنشسته­ ی زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] می ­آمدند، از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب واژه ­های اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی .&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt; بنابراین، می ­توان ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر گذاری­ های فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار می ­آید.&amp;lt;ref&amp;gt;سابقی، علی محمد (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی]، جلد سوم، ص 1394.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد بازنشسته­ ی زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] می ­آمدند، از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب واژه ­های اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی .&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt; بنابراین، می ­توان ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر گذاری­ های فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار می ­آید.&amp;lt;ref&amp;gt;سابقی، علی محمد (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی]، جلد سوم، ص 1394.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l19&quot;&gt;خط ۱۹:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۲۰:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*[[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==پاورقی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==پاورقی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[i] - &amp;lt;small&amp;gt;پرفسور بای شویی، مورخ مسلمان نامدار معاصر چینی، در مقاله ­ای تحت عنوان، &#039;&#039;سهم مسلمانان [[چین]] در تمدن&#039;&#039;، ترجمه­ ی محمد علی حسینی، مجله­ ی «مشکوه» شماره 55-54، بهار و تابستان 1376، مشهد، بنیاد پژوهش ­های اسلامی آستان قدس &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;رضوی، &lt;/del&gt;پس از نقل حدیث نبوی «اطلبوالعلم ولو بالصین» می نویسد:«پیرو این سخن گرانقدر، خلفای اسلامی نمایندگان خود را راهی سرزمین [[چین]] کردند. اولین گروه اعزامی از طرف خلیفه ­ی سوم عثمان ابن عفان در روز دوم محرم سال 31 هجری برابر با 25 اوت سال 651 میلادی در [[سلسله تانگ|دوران حاکمیت خاندان پادشاهی تانگ]]، وارد شهر چانگ آن «شی آن امروز» پایتخت امپراتوری [[چین]] شد.&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[i] - &amp;lt;small&amp;gt;پرفسور بای شویی، مورخ مسلمان نامدار معاصر چینی، در مقاله ­ای تحت عنوان، &#039;&#039;سهم مسلمانان [[چین]] در تمدن&#039;&#039;، ترجمه­ ی محمد علی حسینی، مجله­ ی «مشکوه» شماره 55-54، بهار و تابستان 1376، مشهد، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 &lt;/ins&gt;بنیاد پژوهش ­های اسلامی آستان قدس &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;رضوی]، &lt;/ins&gt;پس از نقل حدیث نبوی «اطلبوالعلم ولو بالصین» می نویسد:«پیرو این سخن گرانقدر، خلفای اسلامی نمایندگان خود را راهی سرزمین [[چین]] کردند. اولین گروه اعزامی از طرف خلیفه ­ی سوم عثمان ابن عفان در روز دوم محرم سال 31 هجری برابر با 25 اوت سال 651 میلادی در [[سلسله تانگ|دوران حاکمیت خاندان پادشاهی تانگ]]، وارد شهر چانگ آن «شی آن امروز» پایتخت امپراتوری [[چین]] شد.&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==کتابشناسی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==کتابشناسی==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== پیوند به بیرون ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فیلم روستای ایرانیان در چین. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/gFfE9&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فیلم ایرانیان مقیم چین ؛ شهری در دل کوه. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/kui5M&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فیلم استقبال گرم ایرانیان مقیم چین از انتخابات. قابل بازیابی از[https://www.mashreghnews.ir/news/1233836/%D9%81%DB%8C%D9%84%D9%85-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%82%D8%A8%D8%A7%D9%84-%DA%AF%D8%B1%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85-%DA%86%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A7%D8%A8%D8%A7%D8%AA https://www.mashreghnews.ir/news/1233836/]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فیلم  ایرانیان مقیم چین، تجربه ای به بزرگی چین. قابل بازیابی از  https://www.aparat.com/v/EkLJs&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فیلم ایرانیان مقیم چین، شهری شبیه اصفهان. قابل بازیابی از https://www.aparat.com/v/ZHpx2&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Samiei</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=15960&amp;oldid=prev</id>
		<title>Samiei: صفحه‌ای تازه حاوی «بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­ ها مراودات گسترده ­ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه­ ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­ ی بیشتر، متاع معنو...» ایجاد کرد</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86_%D9%85%D9%82%DB%8C%D9%85_%DA%86%DB%8C%D9%86&amp;diff=15960&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-02-04T18:45:03Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;صفحه‌ای تازه حاوی «بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­ ها مراودات گسترده ­ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه­ ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­ ی بیشتر، متاع معنو...» ایجاد کرد&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;صفحهٔ تازه&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;بر اساس اسناد و مدارک تاریخی، ایرانیان، پیش از ظهور اسلام با چینی­ ها مراودات گسترده ­ی سیاسی و تجاری داشتند. پس از پیدایش اسلام نیز این مراودات نه تنها ادامه یافت، بلکه بر دامنه­ ی آن افزوده شد. تجار مسلمان ایرانی با انگیزه­ ی بیشتر، متاع معنوی خود یعنی اسلام را به همراه کالاهای تجاری خویش به سرزمین [[چین]] بردند و آموزه­ های دین اسلام را با صداقت و صمیمیت فرهنگ ایرانی خود به مردم این سرزمین ارایه کردند.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===ایرانیان و انتشار دین اسلام در [[چین]]===&lt;br /&gt;
اگرچه تاریخ دقیقی برای معرفی و ورود اسلام به سرزمین [[چین]] ذکر نشده است،&amp;lt;ref&amp;gt;-Bai, Shouyi,(2007). An outline History of China, foreign languages Press, Beijing.&amp;lt;/ref&amp;gt; ولی اکثر مورخین چینی سال651 میلادی،&amp;lt;ref&amp;gt;لی هواین، محمود یوسف (1989). [[مساجد در چین|المساجد فی الصین]]، دارالنشر باللغات الاجنبیه، بکین الطبعه الاولی.&amp;lt;/ref&amp;gt; برابر با سال31 هجری را که بنا به نوشته­ ی کتب تاریخی [[چین]]، نخستین هیئت دیپلماتیک رسمی از سوی عثمان ابن عفان[iii]، خلیفه­ ی سوم وارد دربار امپراتور [[چین]] شده و خواهان برقراری روابط رسمی شد را تاریخ ورود رسمی دین اسلام به [[چین]] تلقی کرده و برای پرهیز از اختلافات موجود در این زمینه، تقریبا همگی آنان این تاریخ را به عنوان تاریخ ورود اسلام به سرزمین [[چین]] پذیرفته و از آن استقبال کرده­ اند.&amp;lt;ref&amp;gt;فِنگ جین یوان ابراهیم (2003). [[اسلام در چین|الاسلام فی الصین]]، مترجم عربی محمود یوسف، دارالهلال الارزق للنشر، هنگ کنگ.&amp;lt;/ref&amp;gt;  اگرچه فرستادگان خلیفه قطعا مسلمان بوده ­اند، ولی مسلم است که فرستاده­ ی رسمی خلیفه غیر از مبلغ دینی است و ورود فرستاده ­ی رسمی به منزله­ ی آغاز انتشار آیین دین مبین اسلام در خاک [[چین]] نمی ­تواند باشد. بر اساس روایتی از [https://fa.wikishia.net/view/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8) تاریخ طبری]، وقتی یزدگرد از سپاه اسلام شکست خورد، در راه [[بلخ]] با سفیر اعزامی خود به [[چین]] که در حال بازگشت از سفر دیپلماتیک بود ملاقات کرد. سفیر آن­چه از امپراتور [[چین]] در پاسخ به کمک خواهی یزدگرد برای مقابله با اعراب شنیده بود و پرسش و پاسخ­ هایی که در مورد دشمنان امپراتوری فارس( مسلمانان) بین آن دو رد و بدل شده بود را برای یزدگرد باز گو کرد.&amp;lt;ref&amp;gt;طبری، ابو جعفر محمد ابن جریر (1352). تاریخ الرسل و الملوک(تاریخ طبری)، جلد پنجم، ترجمه­‌ی ابوالقاسم پاینده، تهران: [https://rch.ac.ir/article/Details/11755 بنیاد فرهنگ ایران].&amp;lt;/ref&amp;gt; بی تردید می ­توان گفت، گفتگوی سفیر یزدگرد با امپراتور [[چین]] پیرامون اوصاف مسلمانان و آموزه­ های اعتقادی آنان، نخستین گزارش رسمی در مورد ظهور دین تازه(اسلام) در آسیای غربی بود که دربار امپراتوری [[چین]] از زبان سفیر امپراتور ایران دریافت می­ کرد.&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot;&amp;gt;مراد، زاده رضا (1382). چگونگی نفوذ [[اسلام در چین]]، [https://islamic-rf.ir/page2.aspx?np=m&amp;amp;yid=4 بنیاد پژوهش­‌های اسلامی آستان قدس رضوی].&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
لذا بر پایه­ ی این شواهد تاریخی، ایرانیان، نخستین افرادی بودند که اخبار مربوط به وضعیت اسلام و مسلمانان را پیش از برقراری روابط رسمی و تماس مستقیم میان اعراب مسلمان و چینیان به امپراتور [[چین]] گزارش کرده ­اند. و باز هم این ایرانیان بودند که پس از آن، با اعزام مبلغان دینی و یا توسط تجار و بازرگانان، آموزه­ های اسلامی را در [[چین]] انتشار دادند. در پی گسترش وسیع اسلام، عده ­ای از بازرگانان ایرانی و عرب با پشت سر گذاشتن صحراها و تپه­ ها و کوه­ های مرتفع از شمال غرب و غرب [[چین]]، و عده ­ی دیگر نیز با پیمودن دریاها و اقیانوس­ ها، پی در پی از سواحل جنوب شرقی وارد [[چین]] شدند... اعراب و ایرانیان در اکثر شهرهای نوار ساحلی جنوب شرق و مناطق شمال غرب [[چین]] مغازه­ ها و فروشگاه ­هایی دایر کرده بودند... بازرگانان ایرانی و عرب ثروتمندترین افرادی بودند که در بنادر مذکور حضور فعال و مؤثری داشتند.&amp;lt;ref name=&amp;quot;:0&amp;quot; /&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
استاد یه یی لیانگ(Ye Yiliang)استاد بازنشسته­ ی زبان فارسی [[دانشگاه پکن در چین|دانشگاه پکن]] نیز گفته است:&amp;lt;blockquote&amp;gt;«در ابتدا اکثر مسلمانانی که به [[چین]] می ­آمدند، از مردم بندر سیراف واقع در خلیج فارس بودند».&amp;lt;ref&amp;gt;لیانگ، یه یی (مهر-آذر 1366). رفت و آمدهای دوستانه بین ایران و چین در زمان قدیم، مجله‌­ی سیاست خارجی، [https://www.ipis.ir/ دفتر مطالعات سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه،] سال اول، شماره ­ی 4.&amp;lt;/ref&amp;gt;&amp;lt;/blockquote&amp;gt;به همین دلیل است که فرهنگ اسلامی در [[چین]] بیشتر رنگ و بوی ایرانی دارد تا عربی، و هم­اینک نیز اغلب واژه ­های اسلامی رایج بین [[شخصیت های مسلمان در دوران معاصر|مسلمانان چین]]، مثل نماز، روزه، آب دست(وضو)، بانگ(اذان)، نیت نمازهای پنج گانه، و حتی عقد [[ازدواج در چین|ازدواج]]، فارسی است، نه عربی .&amp;lt;ref&amp;gt;-امیری، کیومرث (1378). زبان فارسی در جهان [[چین]]. تهران: [https://www.persian-language.org/aboutus-page.html انتشارات دبیرخانه­ شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی.]&amp;lt;/ref&amp;gt; بنابراین، می ­توان ادعا کرد که درخشان­ ترین عصر [[روابط فرهنگی ایران و چین|روابط فرهنگی میان ایران و چین]]، دوران پس از اسلام است که بیشترین مبادلات و تأثیر گذاری­ های فکری و فرهنگی و هنری نیز در این دوره صورت گرفته است که دوران حاکمیت [[سلسله یوان]](1271-1368 م.) اوج شکوفایی این روابط به شمار می ­آید.&amp;lt;ref&amp;gt;سابقی، علی محمد (1392). جامعه و فرهنگ [[چین]]. تهران: [https://alhoda.ir/ موسسه فرهنگی، هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی]، جلد سوم، ص 1394.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;br /&gt;
==نیز نگاه کنید به==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[ایرانیان و انتشار دین اسلام در چین]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[ایرانیان مقیم تونس]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[ایرانیان مقیم ژاپن]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
* [[ایرانیان مقیم در سنگال]]&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
*[[پناهندگان ایرانی در کانادا]]&lt;br /&gt;
==پاورقی==&lt;br /&gt;
[i] - &amp;lt;small&amp;gt;پرفسور بای شویی، مورخ مسلمان نامدار معاصر چینی، در مقاله ­ای تحت عنوان، &amp;#039;&amp;#039;سهم مسلمانان [[چین]] در تمدن&amp;#039;&amp;#039;، ترجمه­ ی محمد علی حسینی، مجله­ ی «مشکوه» شماره 55-54، بهار و تابستان 1376، مشهد، بنیاد پژوهش ­های اسلامی آستان قدس رضوی، پس از نقل حدیث نبوی «اطلبوالعلم ولو بالصین» می نویسد:«پیرو این سخن گرانقدر، خلفای اسلامی نمایندگان خود را راهی سرزمین [[چین]] کردند. اولین گروه اعزامی از طرف خلیفه ­ی سوم عثمان ابن عفان در روز دوم محرم سال 31 هجری برابر با 25 اوت سال 651 میلادی در [[سلسله تانگ|دوران حاکمیت خاندان پادشاهی تانگ]]، وارد شهر چانگ آن «شی آن امروز» پایتخت امپراتوری [[چین]] شد.&amp;lt;/small&amp;gt;&lt;br /&gt;
==کتابشناسی==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Samiei</name></author>
	</entry>
</feed>