Fatemi در ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۵۹

2024-08-03T15:59:08Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۵۹
خط ۵۵:		خط ۵۵:
	در پایان مرحله چهارم، سخنوران جوان و با لیاقتی نظیر حبیب‌اللّه فیض‌اللّه، غایب صفرزاده، ضیاءعبداللّه، گل نظر، عسکرحکیم، رحمت نذری، کمال نصراللّه، بهمنیار، عبدالحمید صمد و کرامت‌اللّه میرزا به کمال رسیدند و به ادبیات مردمی رونق بخشیدند. هنر نمایش نیز در این دوره رشد چشمگیری داشت، فیض‌اللّه انصاری، سلطان سعید مرادوف، غنی عبداللّه، صمد غنی، محمدییف، عطاهمدم، میهمان بختی و نورمحمد تبروف نمایشنامه‌ها و فیلمنامه‌هایی نوشتند که بیرون از جمهوری [[تاجیکستان]] نیز به روی صحنه آمد. نقش‌های هنری و کارگردانی‌های خلاقانه محمدجان قاسموف، محمودجان واحداُف،‌‌هاشم گدایف، بقا صادقوف، فرخ قاسم، ملکه صابراوا، بوریس کیمیاگروف، طاهرصابروف، ظاهردوست محمدف شهرت جهانی کسب کردند. اقبال هنرمندان به میراث جاودانه بزرگانی چون رودکی، فردوسی، ابن سینا، جامی و حافظ در خودشناسی مردم مؤثر واقع شد. در دهه پنجاه میلادی (1330ش ) تورسونزاده، رهبر کانون نویسندگان، مورد استقبال و پیروی جوانانی مانند مؤمن قناعت، لایق، بازار صابر و گل‌رخسار قرار گرفت و آغازگر تحول در شعر تاجیکی شد. محمودجان واحداف (1318ـ1356 ش / 1939-1977) نمایشنامه‌‌هایی با عنوان‌های وطن و فرزندان، گفتگو با خود (از رباعیات خیام)، عشق زندگی (از غزل‌های حافظ) تهیه کرد و خود به تن‌هایی در کمال مهارت آن‌ها را اجرا کرد.		در پایان مرحله چهارم، سخنوران جوان و با لیاقتی نظیر حبیب‌اللّه فیض‌اللّه، غایب صفرزاده، ضیاءعبداللّه، گل نظر، عسکرحکیم، رحمت نذری، کمال نصراللّه، بهمنیار، عبدالحمید صمد و کرامت‌اللّه میرزا به کمال رسیدند و به ادبیات مردمی رونق بخشیدند. هنر نمایش نیز در این دوره رشد چشمگیری داشت، فیض‌اللّه انصاری، سلطان سعید مرادوف، غنی عبداللّه، صمد غنی، محمدییف، عطاهمدم، میهمان بختی و نورمحمد تبروف نمایشنامه‌ها و فیلمنامه‌هایی نوشتند که بیرون از جمهوری [[تاجیکستان]] نیز به روی صحنه آمد. نقش‌های هنری و کارگردانی‌های خلاقانه محمدجان قاسموف، محمودجان واحداُف،‌‌هاشم گدایف، بقا صادقوف، فرخ قاسم، ملکه صابراوا، بوریس کیمیاگروف، طاهرصابروف، ظاهردوست محمدف شهرت جهانی کسب کردند. اقبال هنرمندان به میراث جاودانه بزرگانی چون رودکی، فردوسی، ابن سینا، جامی و حافظ در خودشناسی مردم مؤثر واقع شد. در دهه پنجاه میلادی (1330ش ) تورسونزاده، رهبر کانون نویسندگان، مورد استقبال و پیروی جوانانی مانند مؤمن قناعت، لایق، بازار صابر و گل‌رخسار قرار گرفت و آغازگر تحول در شعر تاجیکی شد. محمودجان واحداف (1318ـ1356 ش / 1939-1977) نمایشنامه‌‌هایی با عنوان‌های وطن و فرزندان، گفتگو با خود (از رباعیات خیام)، عشق زندگی (از غزل‌های حافظ) تهیه کرد و خود به تن‌هایی در کمال مهارت آن‌ها را اجرا کرد.

	از 1364ش / 1985 که میخاییل گورباچف، آخرین رهبر حزب کمونیست و دولت اتحادجماهیر شوروی، «آشکار بیانی و بازسازی» را بنیاد ن‌هاد، روندِ حقیقت گویی در ادبیات و [[هنر تاجیکستان\|هنر]] نیز مجرایی گسترده پیدا کرد. داستان بلند الغزاده با عنوان فردوسی، برنده جایزه بین المللی تهران در 1375ش، و قصه‌‌ها و داستان‌های ستار تورسون، کرامت پاللّه میرزا، سیف رحیم، بهمنیار، کوهزاد، عبدالحمید صمد، محمدزمان صالح، عبدالرافع ربیعزاده از آثار مهم این دوره به شمار می آید که در بسیاری از آن‌ها بحران جامعه تاجیکان و جنگ داخلی 1371-1376ش / 1992-1997 به تصویر کشیده شده‌است. فاجعه جنگ به ویژه در حماسه داد از مؤمن قناعت (~~آلماتی ،~~ 1373ش /1994)، زاد روز درد از گل‌رخسار ([[مسکو]]، 1373ش /1994)، شعر غرق خون از بازار صابر (تهران 1378.ش ) به طور برجسته منعکس شده‌است. شاعرانی مانند فرزانه، شهریه، زلفیه، علی محمد مرادی، رستم، سیاوش، سلیم ختلانی، اسکندر ختلانی، محمدعلی عجمی در افشای مسائل جامعه بسیار فعال بودند. بی توجهی به زبان مادری، جدایی از مراکز فرهنگی و تاریخی سمرقند و بخارا، کار سنگین نوجوانان و حتی کودکان و اوضاع نابسامان زنان، از جمله موضوعات اساسی سروده‌‌های این شاعران بود. توجه شاعران به مسائل اساسی زندگی و جنبه‌‌های هنری شعر منجر به خودشناسی و بیداری شد و مکتب ادبی بازار صابر در این روند مؤثر بود. چاپ و نشر آثار مؤلفان تاجیک در خارج از کشور، به ویژه در ایران، از ویژگی‌های مهم دوره اخیر به شمار می‌آید، چنانکه کتاب‌های صدرضیا، الغزاده، بازار صابر، مؤمن قناعت، لایق شیرعلی، گلرخسار، عبدالحمید صمد، فرزانه، عسکر حکیم و عاشور صفر در تهران به طبع رسید. آثار برجسته نمایشی دوره پنجم بازگوکننده مسائل پیچیده جامعه امروزی تاجیکان است، مانند فیلم مستند استاد به کارگردانی دولت خدانظر که علل اجتماعی- سیاسی سرنوشت تلخ لاهوتی را بیان می‌کند. در جنگ داخلی گروه بزرگی از اهل علم و اندیشه مانند محمد عاصمی، پیرم ستاری، نظر شایف، اسحاقی، آته خان لطیفی، سیف رحیم و همچنین نفس بیک رحمانی و اسکندر ختلانی - دور از وطن - کشته شدند. پس از کسب استقلال (1370ش / 1991) و پایان جنگ (1376ش /1997) هنوز هم اهل قلم مانند بازار صابر، رستم، سیاوش، سَیْدَر، امام نظرخال‌نظر و صفرعبداللّه در آوارگی به سر می‌برند و قادر به حضور فعال در عرصه ادبی نیستند<ref>زهریی، حسن (1391). جامعه و فرهنگ [[تاجیکستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص 261-270.</ref>.		از 1364ش / 1985 که میخاییل گورباچف، آخرین رهبر حزب کمونیست و دولت اتحادجماهیر شوروی، «آشکار بیانی و بازسازی» را بنیاد ن‌هاد، روندِ حقیقت گویی در ادبیات و [[هنر تاجیکستان\|هنر]] نیز مجرایی گسترده پیدا کرد. داستان بلند الغزاده با عنوان فردوسی، برنده جایزه بین المللی تهران در 1375ش، و قصه‌‌ها و داستان‌های ستار تورسون، کرامت پاللّه میرزا، سیف رحیم، بهمنیار، کوهزاد، عبدالحمید صمد، محمدزمان صالح، عبدالرافع ربیعزاده از آثار مهم این دوره به شمار می آید که در بسیاری از آن‌ها بحران جامعه تاجیکان و جنگ داخلی 1371-1376ش / 1992-1997 به تصویر کشیده شده‌است. فاجعه جنگ به ویژه در حماسه داد از مؤمن قناعت (آلماتی، 1373ش /1994)، زاد روز درد از گل‌رخسار ([[مسکو]]، 1373ش /1994)، شعر غرق خون از بازار صابر (تهران 1378.ش ) به طور برجسته منعکس شده‌است. شاعرانی مانند فرزانه، شهریه، زلفیه، علی محمد مرادی، رستم، سیاوش، سلیم ختلانی، اسکندر ختلانی، محمدعلی عجمی در افشای مسائل جامعه بسیار فعال بودند. بی توجهی به زبان مادری، جدایی از مراکز فرهنگی و تاریخی سمرقند و بخارا، کار سنگین نوجوانان و حتی کودکان و اوضاع نابسامان زنان، از جمله موضوعات اساسی سروده‌‌های این شاعران بود. توجه شاعران به مسائل اساسی زندگی و جنبه‌‌های هنری شعر منجر به خودشناسی و بیداری شد و مکتب ادبی بازار صابر در این روند مؤثر بود. چاپ و نشر آثار مؤلفان تاجیک در خارج از کشور، به ویژه در ایران، از ویژگی‌های مهم دوره اخیر به شمار می‌آید، چنانکه کتاب‌های صدرضیا، الغزاده، بازار صابر، مؤمن قناعت، لایق شیرعلی، گلرخسار، عبدالحمید صمد، فرزانه، عسکر حکیم و عاشور صفر در تهران به طبع رسید. آثار برجسته نمایشی دوره پنجم بازگوکننده مسائل پیچیده جامعه امروزی تاجیکان است، مانند فیلم مستند استاد به کارگردانی دولت خدانظر که علل اجتماعی- سیاسی سرنوشت تلخ لاهوتی را بیان می‌کند. در جنگ داخلی گروه بزرگی از اهل علم و اندیشه مانند محمد عاصمی، پیرم ستاری، نظر شایف، اسحاقی، آته خان لطیفی، سیف رحیم و همچنین نفس بیک رحمانی و اسکندر ختلانی - دور از وطن - کشته شدند. پس از کسب استقلال (1370ش / 1991) و پایان جنگ (1376ش /1997) هنوز هم اهل قلم مانند بازار صابر، رستم، سیاوش، سَیْدَر، امام نظرخال‌نظر و صفرعبداللّه در آوارگی به سر می‌برند و قادر به حضور فعال در عرصه ادبی نیستند<ref>زهریی، حسن (1391). جامعه و فرهنگ [[تاجیکستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص 261-270.</ref>.

			== نیز نگاه کنید به ==
			[[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی روسیه]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی کانادا]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی کوبا]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی تونس]]؛ [[ادبیات کلاسیک ژاپنی]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی افغانستان]]؛ [[تاریخ ادبیات معاصر لبنان]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی مصر]]؛ [[ادبیات باستان در چین]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی سنگال]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی آرژانتین]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی فرانسه]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی مالی]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی تایلند]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی اوکراین]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی اسپانیا]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی اردن]]؛ [[تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی سیرالئون]].

	== کتابشناسی ==		== کتابشناسی ==

Fatemi در ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۴

2024-08-03T09:24:14Z

نمایش تغییرات

127.0.0.1: The LinkTitles extension automatically added links to existing pages (https://github.com/bovender/LinkTitles).

2024-07-05T14:09:45Z

The LinkTitles extension automatically added links to existing pages (https://github.com/bovender/LinkTitles).

نمایش تغییرات

Samiei: صفحه‌ای تازه حاوی «'''2-9. تاریخ ادبیات و سبک های ادبی''' «گفتم زكجايي تو، تسخر زد و گفتا من نيميم ز تركستان، نيميم ز فرغانه» '''(مولوی)''' ادبیات جایگاه منحصر به فردی در میان ملت تاجیک دارد. زندگی تاجیکها بدون شعر پارسی مفهوم ندارد. شعر...» ایجاد کرد

2024-07-04T07:39:06Z

صفحه‌ای تازه حاوی «'''2-9. تاریخ ادبیات و سبک های ادبی''' «گفتم زكجايي تو، تسخر زد و گفتا من نيميم ز تركستان، نيميم ز فرغانه» '''(مولوی)''' ادبیات جایگاه منحصر به فردی در میان ملت تاجیک دارد. زندگی تاجیکها بدون شعر پارسی مفهوم ندارد. شعر...» ایجاد کرد

نمایش تغییرات

تاریخ ادبیات و سبک‌های ادبی تاجیکستان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Fatemi در ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۵۹

Fatemi در ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۲۴

127.0.0.1: The LinkTitles extension automatically added links to existing pages (https://github.com/bovender/LinkTitles).