تاریخ قزاقستان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Samiei در ‏۴ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۳

2025-10-04T14:43:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۴۳
خط ۱۹۸:		خط ۱۹۸:

	==== فرهنگ و تمدن کهن ====		==== فرهنگ و تمدن کهن ====
	کشف قدیمی‌ترین ابزارهای سنگی در جنوب [[قزاقستان]]، قلم حکاکی، پیدا شدن فن آوری کار با استخوان و شاخ حیوانات که از آن‌ها ابزارهای زیادی مانند نیزه و ایزار شکارساخته می‌شده است، در [[قزاقستان]] جنوبی تا غرب از چولاک-کورقان و بدست آمدن ابزارهای ماهیگیری در نزدیکی کوه پایه‌های کوبیک داغ تا نشانه‌هایی از استخراج معادن و کار ماهرانه با فلزات مس، طلا و سرب توسط مردم ساکن در سرزمین [[قزاقستان]] کنونی در قرن‌های قبل از میلاد تا قرون هفتم و هشتم میلادی و تاریخ بجای مانده از شهرهای قرون وسطایی شهرهای ~~تاراز ،~~ تالخیر، ~~اوترار ،~~ کدر، کولان، ژاموکات و شهرهای مدفون شده ی بوریژار و بوبرووس و توران همه حاکی از وجود فرهنگ و تمدن دیرپا در [[قزاقستان]] کنونی از زمان‌های دور می‌باشد.		کشف قدیمی‌ترین ابزارهای سنگی در جنوب [[قزاقستان]]، قلم حکاکی، پیدا شدن فن آوری کار با استخوان و شاخ حیوانات که از آن‌ها ابزارهای زیادی مانند نیزه و ایزار شکارساخته می‌شده است، در [[قزاقستان]] جنوبی تا غرب از چولاک-کورقان و بدست آمدن ابزارهای ماهیگیری در نزدیکی کوه پایه‌های کوبیک داغ تا نشانه‌هایی از استخراج معادن و کار ماهرانه با فلزات مس، طلا و سرب توسط مردم ساکن در سرزمین [[قزاقستان]] کنونی در قرن‌های قبل از میلاد تا قرون هفتم و هشتم میلادی و تاریخ بجای مانده از شهرهای قرون وسطایی شهرهای تاراز، تالخیر، اوترار، کدر، کولان، ژاموکات و شهرهای مدفون شده ی بوریژار و بوبرووس و توران همه حاکی از وجود فرهنگ و تمدن دیرپا در [[قزاقستان]] کنونی از زمان‌های دور می‌باشد.

	ساختمان‌ها، آرامگاه‌ها، مساجد و دیگر بناها در شهرها و استپ‌ها با معماری خاص متناسب با فرهنگ قومی و محلی مردم این منطقه و هنرهای کاربردی، هنرهای تزیینی و مجسمه‌سازی در قرون هفتم و هشتم وجود تالاردر قصر ژاموکات با نقاشی‌هایی از اشکال هندسی به رنگهای قرمز و زرد و آبی و دیوارهای منبت کاری و گچ کاری شده و وجود معابد بودایی با تزیینات هنری همه حاکی از وجود فرهنگ، هنر و تمدن متناسب با دوره‌های گذشته می‌باشد.		ساختمان‌ها، آرامگاه‌ها، مساجد و دیگر بناها در شهرها و استپ‌ها با معماری خاص متناسب با فرهنگ قومی و محلی مردم این منطقه و هنرهای کاربردی، هنرهای تزیینی و مجسمه‌سازی در قرون هفتم و هشتم وجود تالاردر قصر ژاموکات با نقاشی‌هایی از اشکال هندسی به رنگهای قرمز و زرد و آبی و دیوارهای منبت کاری و گچ کاری شده و وجود معابد بودایی با تزیینات هنری همه حاکی از وجود فرهنگ، هنر و تمدن متناسب با دوره‌های گذشته می‌باشد.
خط ۲۱۰:		خط ۲۱۰:
	کشف بیش‌از ۵۰ ژئوگلیف باستانی از جمله سواستیکا در [[قزاقستان]] همه حاکی از وجود فرهنگ و هنر‌های متناسب دوره‌های کختلف کهن می‌باشد. نماد سواتسیکا در سراسر جهان باستان رایج بوده است<ref>Agon S. Buchholz / Wikimedia Commons </ref>. جهان پر از اسراری است که دانش کنونی ما را به چالش می‌کشد. اپک تایمز در بخش ماوراء دانش، داستان‌هایی از پدیده‌های خارق‌العاده را گرد آورده است تا به تصورات ما بال و پر دهد و راه را برای مسائل ممکنی که قبلا انکار می‌شدند باز کند.آیا آن‌ها واقعی هستند؟ تصمیم با خودتان است.		کشف بیش‌از ۵۰ ژئوگلیف باستانی از جمله سواستیکا در [[قزاقستان]] همه حاکی از وجود فرهنگ و هنر‌های متناسب دوره‌های کختلف کهن می‌باشد. نماد سواتسیکا در سراسر جهان باستان رایج بوده است<ref>Agon S. Buchholz / Wikimedia Commons </ref>. جهان پر از اسراری است که دانش کنونی ما را به چالش می‌کشد. اپک تایمز در بخش ماوراء دانش، داستان‌هایی از پدیده‌های خارق‌العاده را گرد آورده است تا به تصورات ما بال و پر دهد و راه را برای مسائل ممکنی که قبلا انکار می‌شدند باز کند.آیا آن‌ها واقعی هستند؟ تصمیم با خودتان است.

	باستان‌شناسان آن را «خطوط نازکای» [[قزاقستان]] می‌نامند- بیش‌از ۵۰ ژئوگلیف غول‌آسا (ژئوگلیف به معنای نشانه‌های نوشتاری یا هندسی کنده شده بر روی زمین است.) که با تپه‌های خاکی و چوب شکل گرفته‌اند، در سراسر شمال [[قزاقستان]] نقش بسته‌اند. آن‌ها در انواع اشکال هندسی مثل صلیب، مربع، حلقه و حتی نماد «سواتسیکا» هستند.سواتسیکا، نمادی باستانی است که حداقل به‌مدت ۱۲ هزار سال از آن استفاده می‌شده است. به گزارش وب‌سایت اخبار علمی ،Live Science ژئوگلیف‌ها که دیدن آن‌ها بر روی زمین به‌سختی صورت می‌گیرد، اولین‌بار توسط برنامه‌ی Google Earth مشاهده شد. از آن زمان به بعد، تیمی از باستان‌شناسان از دانشگاه «کستانی» [[قزاقستان]] و دانشگاه «ویلنیوس» در لیتوانی، ساختارهای غول‌آسایی را بااستفاده از عکس‌های هوایی و رادارهای نافذ زمینی بررسی کردند.یکی‌از چندین تصویر ژئوگلیف مربوطبه خطوط نازکا است <ref>Martin St-Amant/Wikimedia Commons </ref>		باستان‌شناسان آن را «خطوط نازکای» [[قزاقستان]] می‌نامند- بیش‌از ۵۰ ژئوگلیف غول‌آسا (ژئوگلیف به معنای نشانه‌های نوشتاری یا هندسی کنده شده بر روی زمین است.) که با تپه‌های خاکی و چوب شکل گرفته‌اند، در سراسر شمال [[قزاقستان]] نقش بسته‌اند. آن‌ها در انواع اشکال هندسی مثل صلیب، مربع، حلقه و حتی نماد «سواتسیکا» هستند.سواتسیکا، نمادی باستانی است که حداقل به‌مدت ۱۲ هزار سال از آن استفاده می‌شده است. به گزارش وب‌سایت اخبار علمی ،Live Science ژئوگلیف‌ها که دیدن آن‌ها بر روی زمین به‌سختی صورت می‌گیرد، اولین‌بار توسط برنامه‌ی Google Earth مشاهده شد. از آن زمان به بعد، تیمی از باستان‌شناسان از دانشگاه «کستانی» [[قزاقستان]] و دانشگاه «ویلنیوس» در لیتوانی، ساختارهای غول‌آسایی را بااستفاده از عکس‌های هوایی و رادارهای نافذ زمینی بررسی کردند.یکی‌از چندین تصویر ژئوگلیف مربوطبه خطوط نازکا است<ref>Martin St-Amant/Wikimedia Commons </ref>.

	سواتسیکا، نمادی است باستانی که در سراسر قاره‌ی اروپا و آسیا یافت شده است. کلمه‌ی سواتسیکا، یک کلمه‌ی سانسکریت (آواستیکا) به‌معنای «سعادت»، «خوش‌شانسی» و «خوب بودن» است. با این وجود در کشورهای مختلف، نام‌های متفاوتی از آن به‌کار می‌رود؛ مثل «وان» در ~~چین،~~ «مانجی» در [[ژاپن]]، «فیلفوت» در انگلستان، «هاکنکروز» در آلمان یا «تتراسکلیون» در یونان. اما «پی. آر. سارکار»، محقق زبان سانسکریت در سال ۱۹۷۹ اظهار داشت که معنای عمیق آن «پیروزی ماندگار» است. ظرف سفالی به‌جا مانده از تمدن در ۳۰۰۰ تا ۱۱۰۰ سال قبل از میلاد مسیح شکوفا شد<ref>Agon S. Buchholz/Wikimedia Commons </ref>.		سواتسیکا، نمادی است باستانی که در سراسر قاره‌ی اروپا و آسیا یافت شده است. کلمه‌ی سواتسیکا، یک کلمه‌ی سانسکریت (آواستیکا) به‌معنای «سعادت»، «خوش‌شانسی» و «خوب بودن» است. با این وجود در کشورهای مختلف، نام‌های متفاوتی از آن به‌کار می‌رود؛ مثل «وان» در [[چین]]، «مانجی» در [[ژاپن]]، «فیلفوت» در انگلستان، «هاکنکروز» در آلمان یا «تتراسکلیون» در یونان. اما «پی. آر. سارکار»، محقق زبان سانسکریت در سال ۱۹۷۹ اظهار داشت که معنای عمیق آن «پیروزی ماندگار» است. ظرف سفالی به‌جا مانده از تمدن در ۳۰۰۰ تا ۱۱۰۰ سال قبل از میلاد مسیح شکوفا شد<ref>Agon S. Buchholz/Wikimedia Commons </ref>.

	مکتب نقاشی جنوب این کشور را به عنوان یک نمونه منحصر به فرد از رئالیسم کلاسیک ارزیابی می‌کنند. به نظر این کارشناسان، حتی با بدترین برآوردها نقاشی‌های مذکور میلیون‌ها دلار ارزش دارند، اما تصور ارزش واقعی فرهنگی آن‌ها بسیار دشوار است. [[قزاقستان]] در دوران مختلف دارای شخصیت‌های مختلف علمی، فرهنگی، ادبی و نظامی و حکومتی بوده است که این افراد به نوبه خود بیانکر فرهنگ و تمدن این سر زمین بوده است.		مکتب نقاشی جنوب این کشور را به عنوان یک نمونه منحصر به فرد از رئالیسم کلاسیک ارزیابی می‌کنند. به نظر این کارشناسان، حتی با بدترین برآوردها نقاشی‌های مذکور میلیون‌ها دلار ارزش دارند، اما تصور ارزش واقعی فرهنگی آن‌ها بسیار دشوار است. [[قزاقستان]] در دوران مختلف دارای شخصیت‌های مختلف علمی، فرهنگی، ادبی و نظامی و حکومتی بوده است که این افراد به نوبه خود بیانکر فرهنگ و تمدن این سر زمین بوده است.
خط ۲۲۰:		خط ۲۲۰:
	[[شهر طراز]] مرکز استان ژامبول در جنوب جمهوری [[قزاقستان]]؛ که از سابقه دو هزار ساله برخوردار است: در گذشته یکی از آبادترین شهرها و مرکز علمی و اسلامی منطقه محسوب میشده است. پس از اینکه حکومت سامانیان بدست قره خانیان برچیده می‌شود ؛ آبادانی و گسترش شهر طراز به عنوان یک مرکز علمی و اسلامی از طرف خان‌های قره‌خان ادامه می‌یابد. طراز که مردمانش مسلمان و از شهرهای سامانیان و زبانشان فارسی بوده است، از شهرهایی است که زمانی فرهنگ و تمدن ایرانی در آنجا رایج بوده داشته است تا جایی که این شهر درزبان و ادبیات فارسی از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده است، در شاهنامه ذکر آن رفته است و رودکی سمرقندی هم در اشعار خود آورده است: روی به محراب نهادن چه سود؟ دل به بخارا و بتان طراز، ایزد ما وسوسه عاشقی، از تو پذیرد، نپذیرد نماز. اما زبان فارسی، پس از تاسیس جمهوری شوروی سوسیالیستی [[قزاقستان]] رو به اضمحلال نهاد و بتدریج زبان قزاقی میان مردم طراز جایگزین آن شد که اکنون زبان اکثر مردم طراز قزاقی است.		[[شهر طراز]] مرکز استان ژامبول در جنوب جمهوری [[قزاقستان]]؛ که از سابقه دو هزار ساله برخوردار است: در گذشته یکی از آبادترین شهرها و مرکز علمی و اسلامی منطقه محسوب میشده است. پس از اینکه حکومت سامانیان بدست قره خانیان برچیده می‌شود ؛ آبادانی و گسترش شهر طراز به عنوان یک مرکز علمی و اسلامی از طرف خان‌های قره‌خان ادامه می‌یابد. طراز که مردمانش مسلمان و از شهرهای سامانیان و زبانشان فارسی بوده است، از شهرهایی است که زمانی فرهنگ و تمدن ایرانی در آنجا رایج بوده داشته است تا جایی که این شهر درزبان و ادبیات فارسی از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده است، در شاهنامه ذکر آن رفته است و رودکی سمرقندی هم در اشعار خود آورده است: روی به محراب نهادن چه سود؟ دل به بخارا و بتان طراز، ایزد ما وسوسه عاشقی، از تو پذیرد، نپذیرد نماز. اما زبان فارسی، پس از تاسیس جمهوری شوروی سوسیالیستی [[قزاقستان]] رو به اضمحلال نهاد و بتدریج زبان قزاقی میان مردم طراز جایگزین آن شد که اکنون زبان اکثر مردم طراز قزاقی است.

	این شهر در گذشته از جایگاه علمی، فرهنگی و تمدنی والایی برخوردار بوده است و مساجد، مدارس و مراکز علمی ارزشمندی داشته است که از آثار باقیمانده از آن دوران می‌توان به اولین مسجدی است که قره خانیان آن را بنا کردند، آرامگاه قره خان مؤسس خانات قره‌خان‌ها، آرامگاه تک‌تورماس (که از واعظان و مبلغان دین اسلام در زمان حکومت قره خانیان بود)، آرامگاه عایشه بی بی؛ (که یکی از بهترین ~~معماریهایقرون~~ وسطی در منطقه است) اشاره کرد. آوازه و اهمیت شهر طراز تا آن حد بوده است که در سال ۲۰۰۲ میلادیاز طرف سازمان یونسکو به عنوان شهر دو هزار ساله شناخته شد.		این شهر در گذشته از جایگاه علمی، فرهنگی و تمدنی والایی برخوردار بوده است و مساجد، مدارس و مراکز علمی ارزشمندی داشته است که از آثار باقیمانده از آن دوران می‌توان به اولین مسجدی است که قره خانیان آن را بنا کردند، آرامگاه قره خان مؤسس خانات قره‌خان‌ها، آرامگاه تک‌تورماس (که از واعظان و مبلغان دین اسلام در زمان حکومت قره خانیان بود)، آرامگاه عایشه بی بی؛ (که یکی از بهترین معماری های قرون وسطی در منطقه است) اشاره کرد. آوازه و اهمیت [[شهر طراز]] تا آن حد بوده است که در سال ۲۰۰۲ میلادیاز طرف [https://unesco.org سازمان یونسکو] به عنوان شهر دو هزار ساله شناخته شد.

	==== گورکان ایسیک و نقش نبشته ایسیک ====		==== گورکان ایسیک و نقش نبشته ایسیک ====

Mahdi: /* نویسنده مقاله */

2025-08-10T16:16:27Z

نویسنده مقاله

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۱۶
خط ۱:		خط ۱:
	تاریخ در کشور [[قزاقستان]] شامل [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]]؛ [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]]؛ [[تاسیس خانات قزاق و آبلایخان]]؛ [[مرد طلایی]] و [[تاریخ معاصر قزاقستان]] است که در ذیل شرح داده شده است:		تاریخ در کشور [[قزاقستان]] شامل [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]]؛ [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]]؛ [[تاسیس خانات قزاق و آبلایخان]]؛ [[مرد طلایی]] و [[تاریخ معاصر قزاقستان]] است که در ذیل شرح داده شده است:
			[[پرونده:Khanate.jpg\|بندانگشتی\|تاریخ قزاقستان، قابل بازیابی از: https://nomadsland.travel/en/before-you-go/kazakhstan/understand/history/history-kazakhstan]]
	[[قزاقستان]] از سال ۱۷۳۱ میلادی به بعد، زیر سلطه روس‌ها قرار گرفت و در اواسط قرن دوازدهم شمسی/ نوزدهم میلادی، سرزمین قزاق‌ها، به تسلط کامل [[روسیه]] در آمد. قیام ضد روسی ۱۹۱۶ میلادی خللی در تداوم سلطه [[روسیه]] ایجاد نکرد، بلکه به تثبیت قدرت شوروی بر [[قزاقستان]] تا ۱۹۲۰ انجامید. این سرزمین در ۱۹۳۶ میلادی به یکی از جمهوری‌های شوروی سابق تبدیل شد، در سوم آبان ۱۳۷۰ بیانیه حق حاکمیت دولتی و استقلال [[قزاقستان]] به تصویب رسید. [[قزاقستان]] تاریخ پر فرازو نشیبی داشته است ولی زندگی کوچ نشینی مردم این دیار، کمی جمعیت و سرمای سخت و کشنده بیشتر این نواحی کمتر مورد توجه مورخان و سیاحان بوده است به همین سبب پیدایش، سرگذشت و فراز و نشیب‌های آن، تاریخ سرای قزاقان به خوبی در کتب و منابع تاریخی بصورت متمرکزو مفصل چندان منعکس نشده است ولی در عین حال تاریخ [[قزاقستان]] بصورت پراکنده و غیر متمرکز و با ابهام و اجمال توسط برخی نویسندگان، مورخان و سیاحان شرقی و غربی به زبان‌های ترکی، فارسی، عربی چینی و یونانی نقل شده است، تاریخ رشیدی، تاریخ جلایری، جامع التواریخ، و مورخینی مانند جوزجانی ابن وصیل، یوان شی النساوی، مسعودی، عاسم الکوفی و باستان‌شناسانی مانند کنستانتین باگریانورودنی، وی و مینورسکی از جمله کتب تاریخی، مورخین و باستان‌شناسانی هستند که هر کدام به گوشه ای از تاریخ یا نژاد و فرهنگ [[قزاقستان]] و مردم این سرزمین مطالبی را ~~نگاشتهاند~~.		[[قزاقستان]] از سال ۱۷۳۱ میلادی به بعد، زیر سلطه روس‌ها قرار گرفت و در اواسط قرن دوازدهم شمسی/ نوزدهم میلادی، سرزمین قزاق‌ها، به تسلط کامل [[روسیه]] در آمد. قیام ضد روسی ۱۹۱۶ میلادی خللی در تداوم سلطه [[روسیه]] ایجاد نکرد، بلکه به تثبیت قدرت شوروی بر [[قزاقستان]] تا ۱۹۲۰ انجامید. این سرزمین در ۱۹۳۶ میلادی به یکی از جمهوری‌های شوروی سابق تبدیل شد، در سوم آبان ۱۳۷۰ بیانیه حق حاکمیت دولتی و استقلال [[قزاقستان]] به تصویب رسید. [[قزاقستان]] تاریخ پر فرازو نشیبی داشته است ولی زندگی کوچ نشینی مردم این دیار، کمی جمعیت و سرمای سخت و کشنده بیشتر این نواحی کمتر مورد توجه مورخان و سیاحان بوده است به همین سبب پیدایش، سرگذشت و فراز و نشیب‌های آن، تاریخ سرای قزاقان به خوبی در کتب و منابع تاریخی بصورت متمرکزو مفصل چندان منعکس نشده است ولی در عین حال تاریخ [[قزاقستان]] بصورت پراکنده و غیر متمرکز و با ابهام و اجمال توسط برخی نویسندگان، مورخان و سیاحان شرقی و غربی به زبان‌های ترکی، فارسی، عربی چینی و یونانی نقل شده است، تاریخ رشیدی، تاریخ جلایری، جامع التواریخ، و مورخینی مانند جوزجانی ابن وصیل، یوان شی النساوی، مسعودی، عاسم الکوفی و باستان‌شناسانی مانند کنستانتین باگریانورودنی، وی و مینورسکی از جمله کتب تاریخی، مورخین و باستان‌شناسانی هستند که هر کدام به گوشه ای از تاریخ یا نژاد و فرهنگ [[قزاقستان]] و مردم این سرزمین مطالبی را نگاشته‌اند.

	=== [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]] ===		=== [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]] ===
خط ۲۰۵:		خط ۲۰۵:

	==== [[مرد طلایی]] ====		==== [[مرد طلایی]] ====
			[[پرونده:Golden man.jpg\|بندانگشتی\|golden man، قابل بازیابی از: https://www.dailysabah.com/history/2019/01/07/golden-man-shines-light-on-the-gold-techniques-used-in-the-moors-of-kazakhstan]]
	مرد طلایی که از سربازان سکایی بوده است با تجهیزات نظامی و ۴۰۰۰ قطعه زیور آلات طلایی و سایر وسایل گران قیمت در شرق سسکائستان در شمال سغد نمایانگر وجود فرهنگ و هنر دوران سکایان در این منطقه بوده است که مرد طلایی به عنوان یکی از نمادهای [[قزاقستان]] امروزی به تصویب رسیده است.داستان مرد طلایی سرمنشاء یادبود روز استقلال در میدان مرکزی آلماتی است. نقش نبشته ایسیک که یک گور دسته جمعی بوده است نقش نبشه‌هایی با الفبای خروشتی که احتمالا از زبان‌های سکایی بوده است در سال ۱۹۹۹ کشف شده است		مرد طلایی که از سربازان سکایی بوده است با تجهیزات نظامی و ۴۰۰۰ قطعه زیور آلات طلایی و سایر وسایل گران قیمت در شرق سسکائستان در شمال سغد نمایانگر وجود فرهنگ و هنر دوران سکایان در این منطقه بوده است که مرد طلایی به عنوان یکی از نمادهای [[قزاقستان]] امروزی به تصویب رسیده است.داستان مرد طلایی سرمنشاء یادبود روز استقلال در میدان مرکزی آلماتی است. نقش نبشته ایسیک که یک گور دسته جمعی بوده است نقش نبشه‌هایی با الفبای خروشتی که احتمالا از زبان‌های سکایی بوده است در سال ۱۹۹۹ کشف شده است

خط ۲۱۶:		خط ۲۱۷:

	==== شهر طراز و آثار تاریخی این شهر ====		==== شهر طراز و آثار تاریخی این شهر ====
			[[پرونده:Taraz.jpg\|بندانگشتی\|شهر طراز، قابل بازیابی از: https://eurasia.travel/kazakhstan/taraz/]]
	[[شهر طراز]] مرکز استان ژامبول در جنوب جمهوری [[قزاقستان]]؛ که از سابقه دو هزار ساله برخوردار است: در گذشته یکی از آبادترین شهرها و مرکز علمی و اسلامی منطقه محسوب میشده است. پس از اینکه حکومت سامانیان بدست قره خانیان برچیده می‌شود ؛ آبادانی و گسترش شهر طراز به عنوان یک مرکز علمی و اسلامی از طرف خان‌های قره‌خان ادامه می‌یابد. طراز که مردمانش مسلمان و از شهرهای سامانیان و زبانشان فارسی بوده است، از شهرهایی است که زمانی فرهنگ و تمدن ایرانی در آنجا رایج بوده داشته است تا جایی که این شهر درزبان و ادبیات فارسی از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده است، در شاهنامه ذکر آن رفته است و رودکی سمرقندی هم در اشعار خود آورده است: روی به محراب نهادن چه سود؟ دل به بخارا و بتان طراز، ایزد ما وسوسه عاشقی، از تو پذیرد، نپذیرد نماز. اما زبان فارسی، پس از تاسیس جمهوری شوروی سوسیالیستی [[قزاقستان]] رو به اضمحلال نهاد و بتدریج زبان قزاقی میان مردم طراز جایگزین آن شد که اکنون زبان اکثر مردم طراز قزاقی است.		[[شهر طراز]] مرکز استان ژامبول در جنوب جمهوری [[قزاقستان]]؛ که از سابقه دو هزار ساله برخوردار است: در گذشته یکی از آبادترین شهرها و مرکز علمی و اسلامی منطقه محسوب میشده است. پس از اینکه حکومت سامانیان بدست قره خانیان برچیده می‌شود ؛ آبادانی و گسترش شهر طراز به عنوان یک مرکز علمی و اسلامی از طرف خان‌های قره‌خان ادامه می‌یابد. طراز که مردمانش مسلمان و از شهرهای سامانیان و زبانشان فارسی بوده است، از شهرهایی است که زمانی فرهنگ و تمدن ایرانی در آنجا رایج بوده داشته است تا جایی که این شهر درزبان و ادبیات فارسی از جایگاه ویژه‌ای برخوردار بوده است، در شاهنامه ذکر آن رفته است و رودکی سمرقندی هم در اشعار خود آورده است: روی به محراب نهادن چه سود؟ دل به بخارا و بتان طراز، ایزد ما وسوسه عاشقی، از تو پذیرد، نپذیرد نماز. اما زبان فارسی، پس از تاسیس جمهوری شوروی سوسیالیستی [[قزاقستان]] رو به اضمحلال نهاد و بتدریج زبان قزاقی میان مردم طراز جایگزین آن شد که اکنون زبان اکثر مردم طراز قزاقی است.

خط ۲۴۸:		خط ۲۵۰:
	== نویسنده مقاله ==		== نویسنده مقاله ==
	اصغر صابری		اصغر صابری
	[[~~index.php?title=~~رده:تاریخ]]		[[رده:تاریخ]]

Mahdi در ‏۳۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۳۳

2025-07-30T13:33:59Z

نمایش تغییرات

Mohammad در ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۲۸

2024-12-15T18:28:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۲۸
خط ۱:		خط ۱:
	تاریخ در کشور [[قزاقستان]] شامل [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]]؛ [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]]؛ [[تاسیس خانات قزاق و آبلایخان]]؛ [[مرد طلایی]] و [[تاریخ معاصر قزاقستان]] است که در ذیل شرح داده شده است:		تاریخ در کشور [[قزاقستان]] شامل [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]]؛ [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]]؛ [[تاسیس خانات قزاق و آبلایخان]]؛ [[مرد طلایی]] و [[تاریخ معاصر قزاقستان]] است که در ذیل شرح داده شده است:

	[[قزاقستان]] از سال ۱۷۳۱ میلادی به بعد، زیر سلطه روس‌ها قرار گرفت و در اواسط قرن دوازدهم شمسی/ نوزدهم میلادی، سرزمین قزاق‌ها، به تسلط کامل [[روسیه]] در آمد. قیام ضد روسی ۱۹۱۶ میلادی خللی در تداوم سلطه روسیه ایجاد نکرد، بلکه به تثبیت قدرت شوروی بر قزاقستان تا ۱۹۲۰ انجامید. این سرزمین در ۱۹۳۶ میلادی به یکی از جمهوری‌های شوروی سابق تبدیل شد، در سوم آبان ۱۳۷۰ بیانیه حق حاکمیت دولتی و استقلال قزاقستان به تصویب رسید.قزاقستان تاریخ پر فرازو نشیبی داشته است ولی زندگی کوچ نشینی مردم این دیار، کمی جمعیت و سرمای سخت و کشنده بیشتر این نواحی کمتر مورد توجه مورخان و سیاحان بوده است به همین سبب پیدایش، سرگذشت و فراز و نشیب های آن، تاریخ سرای قزاقان به خوبی در کتب و منابع تاریخی بصورت متمرکزو مفصل چندان منعکس نشده است ولی در عین حال تاریخ قزاقستان بصورت پراکنده و غیر متمرکز و با ابهام و اجمال توسط برخی نویسندگان، مورخان و سیاحان شرقی و غربی به زبان های ترکی، فارسی، عربی چینی و یونانی نقل شده است، تاریخ رشیدی، تاریخ جلایری، جامع التواریخ، و مورخینی مانند جوزجانی ابن وصیل، یوان شی النساوی، مسعودی، عاسم الکوفی و باستانشناسانی مانند کنستانتین باگریانورودنی، وی و مینورسکی از جمله کتب تاریخی، مورخین و باستانشناسانی هستند که هر کدام به گوشه ای از تاریخ یا نژاد و فرهنگ [[قزاقستان]] و مردم این سرزمین مطالبی را نگاشته اند.		[[قزاقستان]] از سال ۱۷۳۱ میلادی به بعد، زیر سلطه روس‌ها قرار گرفت و در اواسط قرن دوازدهم شمسی/ نوزدهم میلادی، سرزمین قزاق‌ها، به تسلط کامل [[روسیه]] در آمد. قیام ضد روسی ۱۹۱۶ میلادی خللی در تداوم سلطه [[روسیه]] ایجاد نکرد، بلکه به تثبیت قدرت شوروی بر قزاقستان تا ۱۹۲۰ انجامید. این سرزمین در ۱۹۳۶ میلادی به یکی از جمهوری‌های شوروی سابق تبدیل شد، در سوم آبان ۱۳۷۰ بیانیه حق حاکمیت دولتی و استقلال قزاقستان به تصویب رسید.قزاقستان تاریخ پر فرازو نشیبی داشته است ولی زندگی کوچ نشینی مردم این دیار، کمی جمعیت و سرمای سخت و کشنده بیشتر این نواحی کمتر مورد توجه مورخان و سیاحان بوده است به همین سبب پیدایش، سرگذشت و فراز و نشیب های آن، تاریخ سرای قزاقان به خوبی در کتب و منابع تاریخی بصورت متمرکزو مفصل چندان منعکس نشده است ولی در عین حال تاریخ قزاقستان بصورت پراکنده و غیر متمرکز و با ابهام و اجمال توسط برخی نویسندگان، مورخان و سیاحان شرقی و غربی به زبان های ترکی، فارسی، عربی چینی و یونانی نقل شده است، تاریخ رشیدی، تاریخ جلایری، جامع التواریخ، و مورخینی مانند جوزجانی ابن وصیل، یوان شی النساوی، مسعودی، عاسم الکوفی و باستانشناسانی مانند کنستانتین باگریانورودنی، وی و مینورسکی از جمله کتب تاریخی، مورخین و باستانشناسانی هستند که هر کدام به گوشه ای از تاریخ یا نژاد و فرهنگ [[قزاقستان]] و مردم این سرزمین مطالبی را نگاشته اند.

	=== [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]] ===		=== [[تاریخ دوره باستان قزاقستان]] ===
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	جاده ابریشم در خاک قزاقستان در اواسط هزاره اول جاده ای از دل بیابان عبور می‌کرد که از پریچرنوموری تا ساحل رودخانه دن گسترده می شد و پس از آن به خاک ساورومات، جنوب پیرورالی، اایتیش و آلتای می رسید و تا کشور آگریپیس که منطقه ای در ایرتیش علیا و دریاچه زایسان بود ادامه می یافت.		جاده ابریشم در خاک قزاقستان در اواسط هزاره اول جاده ای از دل بیابان عبور می‌کرد که از پریچرنوموری تا ساحل رودخانه دن گسترده می شد و پس از آن به خاک ساورومات، جنوب پیرورالی، اایتیش و آلتای می رسید و تا کشور آگریپیس که منطقه ای در ایرتیش علیا و دریاچه زایسان بود ادامه می یافت.

	در خلال سال های قرون دهم تا دوازدهم دره ی ایلی محل عبور یکی از شاخه های جاده ابریشم از جنوب غربی به شمال شرقی بود. شهرهای تالخیر، ایکی اوگوز و کیالیک در این مسیر قرارداشتند. از ایسپید ژاب، مسیر کاروان به سمت آرسویانیک در آریس و سپس به سوی اترار، فاراب و بیشتر به سمت پایین در طول سیر دریا به سمت پریالی می رفت. منابع درباره رخدادهای قرون هشتم تا نهم سخن می گویند و این که در سال ۸۴۰ میلادی اسلام آوردن مردم قزاق آغاز شد<ref>صابری، اصغر(1395). جامعه و فرهنگ [[قزاقستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی]( در دست انتشار)</ref>.		در خلال سال های قرون دهم تا دوازدهم دره ی ایلی محل عبور یکی از شاخه های جاده ابریشم از جنوب غربی به شمال شرقی بود. شهرهای تالخیر، ایکی اوگوز و کیالیک در این مسیر قرارداشتند. از ایسپید ژاب، مسیر کاروان به سمت آرسویانیک در آریس و سپس به سوی اترار، فاراب و بیشتر به سمت پایین در طول سیر دریا به سمت پریالی می رفت. منابع درباره رخدادهای قرون هشتم تا نهم سخن می گویند و این که در سال ۸۴۰ میلادی اسلام آوردن مردم قزاق آغاز شد.

	=== [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]] ===		=== [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]] ===
خط ۲۳۷:		خط ۲۳۷:
	در آمد زایی از موادمعدنی از جمله منابع نفت و گاز و واریز بودجه حاصله به صندوق ذخیره ملی بدون هزینه کرد آن در بودجه سالانه دولتی جزء برنامه های مصوب سال ۲۰۰۷ است، در سال ۲۰۰۸ برنامه ایجاد ثبات اقتصادی و نظام مالی کشور تصویب شد و صندوق توسعه پایدار «سومروک - کازینا» تأسیس شد. سال ۲۰۱۰ دولت برنامه اجرای توسعه صنعتی پیشرو در سال های ۲۰۱۰ - ۲۰۱۴ را به اجرا گذاشت و یک اتحائدیه گمرکی مشترک با روسیه و بلاروس تشکیل گردید، در همین سال قزاقستان ریاست سازمان امنیت و همکاری اروپا را عهده دار شد.		در آمد زایی از موادمعدنی از جمله منابع نفت و گاز و واریز بودجه حاصله به صندوق ذخیره ملی بدون هزینه کرد آن در بودجه سالانه دولتی جزء برنامه های مصوب سال ۲۰۰۷ است، در سال ۲۰۰۸ برنامه ایجاد ثبات اقتصادی و نظام مالی کشور تصویب شد و صندوق توسعه پایدار «سومروک - کازینا» تأسیس شد. سال ۲۰۱۰ دولت برنامه اجرای توسعه صنعتی پیشرو در سال های ۲۰۱۰ - ۲۰۱۴ را به اجرا گذاشت و یک اتحائدیه گمرکی مشترک با روسیه و بلاروس تشکیل گردید، در همین سال قزاقستان ریاست سازمان امنیت و همکاری اروپا را عهده دار شد.

	هفتمین دوره از بازی‌های آسیایی زمستانی در سال ۲۰۱۱ در آستانا و آلماتی [[قزاقستان]] برگزار شد. سال ۲۰۱۲ آستانا به عنوان محل برگزاری نمایشگاه اکسپو ۲۰۱۷ با عنوان «انرژی آینده» اعلام گردید. برگزاری کنفرانس [[شانگهای]] در آستانای [[قزاقستان]] و شرکت دکتر حسن روحانی در این کنفرانس و ملاقات با آقای نظربایف رئیس جمهور [[قزاقستان]]، پنجمین انتخابات ریاست جمهوری [[قزاقستان]] در سال ۲۰۱۵ برگزار شد که در نتیجه این انتخابات نور سلطان نظربایف در یک انتخابات زودرس برای پنجمین بار با کسب ۹۷ و نیم درصد آراء پیروز شد تا پس از ۲۵ سال همچنان اداره این کشور را در اختیار داشته باشد. انتخاب سال ۲۰۱۵ به عنوان ۵۵۰ سالگی تشکیل دولت در قزاقستان توسط خانات قزاق و بیستمین سال تشکیل مجمع خلق [[قزاقستان]] اعلام شد<ref>صابری، اصغر(1395). جامعه و فرهنگ [[قزاقستان]]. تهران: [https://www.icro.ir سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی]( در دست انتشار)</ref>.		هفتمین دوره از بازی‌های آسیایی زمستانی در سال ۲۰۱۱ در آستانا و آلماتی [[قزاقستان]] برگزار شد. سال ۲۰۱۲ آستانا به عنوان محل برگزاری نمایشگاه اکسپو ۲۰۱۷ با عنوان «انرژی آینده» اعلام گردید. برگزاری کنفرانس [[شانگهای]] در آستانای [[قزاقستان]] و شرکت دکتر حسن روحانی در این کنفرانس و ملاقات با آقای نظربایف رئیس جمهور [[قزاقستان]]، پنجمین انتخابات ریاست جمهوری [[قزاقستان]] در سال ۲۰۱۵ برگزار شد که در نتیجه این انتخابات نور سلطان نظربایف در یک انتخابات زودرس برای پنجمین بار با کسب ۹۷ و نیم درصد آراء پیروز شد تا پس از ۲۵ سال همچنان اداره این کشور را در اختیار داشته باشد. انتخاب سال ۲۰۱۵ به عنوان ۵۵۰ سالگی تشکیل دولت در قزاقستان توسط خانات قزاق و بیستمین سال تشکیل مجمع خلق [[قزاقستان]] اعلام شد.

	== نیز نگاه کنید به ==		== نیز نگاه کنید به ==
خط ۲۴۴:		خط ۲۴۴:
	== کتابشناسی ==		== کتابشناسی ==
	<references />		<references />

			== منبع اصلی ==
			صابری، اصغر(1395). جامعه و فرهنگ [[قزاقستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی]( در دست انتشار).

			== نویسنده مقاله ==
			اصغر صابری
	[[رده:تاریخ]]		[[رده:تاریخ]]

Samiei در ‏۲ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۴۳

2024-08-02T20:43:08Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۴۳
خط ۴۰:		خط ۴۰:

	==== [[تاسیس خانات قزاق و آبلایخان\|تأسیس خانات قزاق و آبلایخان]] ====		==== [[تاسیس خانات قزاق و آبلایخان\|تأسیس خانات قزاق و آبلایخان]] ====
	تأسیس خانات قزاق در سال های 1474 1465 یکی از مراحل مهم تاریخ خلق قزاق بود که در نتیجه ~~آن ،~~ طوایف قزاق که تابع خانات گوناگون بودند گرد آمده قلمرو قومی مشترکی را ایجاد و بدینوسیله فرایند شکل گیری قزاق به عنوان خلق تکمیل شد . در اواخر قرن دهم و اوایل قرن یازدهم ~~هجریطوایف~~ اویرات مغولستان غربیتا حد زیادیقدرت یافته در صدد گسترانیدن قلمرو خود برآمدند .در سال 1635 م. اتحادیه طوایف اویرات تأسیس گردید .این اتحادیه "ژونگار " نامیده شد و اشراف فئودال، موسوم به خونتایجی آن را رهبری می کردند و در سالهای ۷۰ قرن ۱۷ فرمانروای ~~ژونگار ، خالدان ،~~ به اطراف خود یورش آورد . آنان سین کیانگ جنوبی را اشغال نموده به سوی غرب با لشکریان فراوان حمله ~~آورده ،~~ خانات قزاق و طوایف قرقیز را در معرض خطر قرار دادند . در آغاز قرن 18 قزاق ها و تمام خلقهایسین کیانگ مبارزه ایخستگی ناپذیر علیه ~~فئودالهایژونگار~~ براه انداختند .این اشراف در بهار سال ۱۷۲۳ با سپاهی انبوه بر خلق قزاق که در دره رودخانه تالاس با آرامش زندگی می کردند ناگهان هجوم آورده آنان را دچار مصیبتی سنگین ساختند . ژونگارها پایتخت خانات قزاق ، ترکستان و شهر تاشکند را اشغال کرده دست به چپاول و تاراج زدند. قزاق های این منطقه با ترک سرزمین آباء و اجدادی به سوی بخارا کوچیده، گرسنه و پابرهنه سرگردان شدند. بخشی از قزاق های " اولوژوز " و " اورتاژوز " مجبور شدند گروگان سپرده باج بپردازند و مدتی تابع فئودالهای ژونگار شوند. قزاق های اردوی کوچک " کیشه ژوز " بسوی غرب عقب نشینی کرده به تابعیت حکومت ~~تزاریروسیه~~ درآمدند .آبلایخان قزاق که پرچم پرشکوه مبارزه علیه هجوم فئودالهای ژونگار را ~~برافراشت ،~~ با استفاده از کشمکش های شدیدی که بین خود آنان بوجود آمده بود، به پیروزی بزرگی دست یافت و اغلب سرزمینهای اشغالی را پس گرفت .او خان بزرگ قزاق ~~ها ،~~ اردوی میانه و اردوی بزرگ و بخشی از قبایل اردویکوچک را زیر فرمان خود در آورد .با اینهمه خطری که از جانب فئودالهای ژونگار بر خلق روی آورده بود ریشه کن نشده بود در سالهای ~~۱۷۷۵ -~~۱۷۵۵ م. دولت چین فتنه ژونگار را سرکوب کرد . بدینسان خطر زائل شد . آبلایخان قزاق این اقدام را تأیید و در آن همدستی نموده بود . او به سرکردگی از طرف قزاق های تابع خویش با اعلام ( ظاهری) تابعیت از کشور چین نامه ای ارسال داشته و به [[پکن]] سفیر روانه کرد . حکومت چین این سفیر را پذیرفته آبلای را به عنوان خان قزاق به رسمیت شناخت . گویا آبلایخان عین همین موضع را در قبال دولت روسیه اتخاذ نموده از سوی روس ها نیز مقام ویبه رسمیت شناخته شد. در سالهای ۶۰ قرن ۱۸، بنا بر تصویب حکومت [[چین]]، قزاق ها شروع به بازگشت به سرزمینهایاجدادی خود، واقع در مناطق آلتای، تارباغاتایو ایله کردند. خلق از جنگ دراز مدت رهائی یافته زندگی آرامی در پیش گرفت. دولت، طبق پیشنهاد آبلایخان در قولجا، شاوشک، اورومجیو قوبدا برای قزاق ها بازار تجاری ویژه باز کرد. هر سال در موسم تابستان و پائیز قزاق ها احشام و محصولات دامی خود را به این بازار عرضه کرده، پنبه، ابریشم، چای، غلات و کالاهای دیگر را خریداری می کردند. بر اساس همین بازارها شهرهای اورومجی، قولجا و شاوشک ساخته شده و توسعه یافت. این بازارهای تجاری نقش بسیار مهمی در تقویت روابط اقتصادی و فرهنگی قزاق ها با ایلات داخلی [[چین]]، توسعه دامداری و کشاورزی و تأمین احتیاجات زندگی خلق داشت. در پایان قرن ۱۸ حکومت وقت [[چین]] به تدریج ضعیف شده و امکان توجه به سوی غرب را نیافت. در این هنگام حکومت تزاری روس به داخل دشت قزاق و آسیای مرکزی نفوذ نموده شروع به الحاق این سرزمین ها به خود کرد. حکومت تزاری در سال ۱۸۴۸ خانات قزاق را منحل ساخته و خلق قزاق را تابع نظام حکومتی خود نمود. در سالهای ۱۸۸۳ - 1864 حکومت تزاری روس حکومت [[چین]] را به امضای تعداد زیادی قراردادهای تبعیض آمیز مجبور ساخت. طبق این عقود مرزهای دو کشور [[چین]] و [[روسیه]] مشخص شد. بدینسان قزاق ها تبدیل به ملتی وابسته به دولت [[چین]] و [[روسیه]] شدند.		تأسیس خانات قزاق در سال های 1474 1465 یکی از مراحل مهم تاریخ خلق قزاق بود که در نتیجه آن، طوایف قزاق که تابع خانات گوناگون بودند گرد آمده قلمرو قومی مشترکی را ایجاد و بدینوسیله فرایند شکل گیری قزاق به عنوان خلق تکمیل شد. در اواخر قرن دهم و اوایل قرن یازدهم هجری طوایف اویرات مغولستان غربیتا حد زیادیقدرت یافته در صدد گسترانیدن قلمرو خود برآمدند. در سال 1635 م. اتحادیه طوایف اویرات تأسیس گردید. این اتحادیه "ژونگار " نامیده شد و اشراف فئودال، موسوم به خونتایجی آن را رهبری می کردند و در سالهای ۷۰ قرن ۱۷ فرمانروای ژونگار، خالدان، به اطراف خود یورش آورد. آنان سین کیانگ جنوبی را اشغال نموده به سوی غرب با لشکریان فراوان حمله آورده، خانات قزاق و طوایف قرقیز را در معرض خطر قرار دادند. در آغاز قرن 18 قزاق ها و تمام خلقهایسین کیانگ مبارزه ایخستگی ناپذیر علیه فئودالهای ژونگار براه انداختند. این اشراف در بهار سال ۱۷۲۳ با سپاهی انبوه بر خلق قزاق که در دره رودخانه تالاس با آرامش زندگی می کردند ناگهان هجوم آورده آنان را دچار مصیبتی سنگین ساختند. ژونگارها پایتخت خانات قزاق ، ترکستان و شهر تاشکند را اشغال کرده دست به چپاول و تاراج زدند. قزاق های این منطقه با ترک سرزمین آباء و اجدادی به سوی بخارا کوچیده، گرسنه و پابرهنه سرگردان شدند. بخشی از قزاق های " اولوژوز " و " اورتاژوز " مجبور شدند گروگان سپرده باج بپردازند و مدتی تابع فئودالهای ژونگار شوند. قزاق های اردوی کوچک " کیشه ژوز " بسوی غرب عقب نشینی کرده به تابعیت حکومت تزاری [[روسیه]] درآمدند. آبلایخان قزاق که پرچم پرشکوه مبارزه علیه هجوم فئودالهای ژونگار را برافراشت، با استفاده از کشمکش های شدیدی که بین خود آنان بوجود آمده بود، به پیروزی بزرگی دست یافت و اغلب سرزمینهای اشغالی را پس گرفت. او خان بزرگ قزاق ها، اردوی میانه و اردوی بزرگ و بخشی از قبایل اردویکوچک را زیر فرمان خود در آورد. با اینهمه خطری که از جانب فئودالهای ژونگار بر خلق روی آورده بود ریشه کن نشده بود در سالهای ۱۷۵۵ تا ۱۷۷۵م. دولت چین فتنه ژونگار را سرکوب کرد. بدینسان خطر زائل شد. آبلایخان قزاق این اقدام را تأیید و در آن همدستی نموده بود. او به سرکردگی از طرف قزاق های تابع خویش با اعلام ( ظاهری) تابعیت از کشور چین نامه ای ارسال داشته و به [[پکن]] سفیر روانه کرد. حکومت چین این سفیر را پذیرفته آبلای را به عنوان خان قزاق به رسمیت شناخت. گویا آبلایخان عین همین موضع را در قبال دولت [[روسیه]] اتخاذ نموده از سوی روس ها نیز مقام ویبه رسمیت شناخته شد. در سالهای ۶۰ قرن ۱۸، بنا بر تصویب حکومت [[چین]]، قزاق ها شروع به بازگشت به سرزمینهایاجدادی خود، واقع در مناطق آلتای، تارباغاتایو ایله کردند. خلق از جنگ دراز مدت رهائی یافته زندگی آرامی در پیش گرفت. دولت، طبق پیشنهاد آبلایخان در قولجا، شاوشک، اورومجیو قوبدا برای قزاق ها بازار تجاری ویژه باز کرد. هر سال در موسم تابستان و پائیز قزاق ها احشام و محصولات دامی خود را به این بازار عرضه کرده، پنبه، ابریشم، چای، غلات و کالاهای دیگر را خریداری می کردند. بر اساس همین بازارها شهرهای اورومجی، قولجا و شاوشک ساخته شده و توسعه یافت. این بازارهای تجاری نقش بسیار مهمی در تقویت روابط اقتصادی و فرهنگی قزاق ها با ایلات داخلی [[چین]]، توسعه دامداری و کشاورزی و تأمین احتیاجات زندگی خلق داشت. در پایان قرن ۱۸ حکومت وقت [[چین]] به تدریج ضعیف شده و امکان توجه به سوی غرب را نیافت. در این هنگام حکومت تزاری روس به داخل دشت قزاق و آسیای مرکزی نفوذ نموده شروع به الحاق این سرزمین ها به خود کرد. حکومت تزاری در سال ۱۸۴۸ خانات قزاق را منحل ساخته و خلق قزاق را تابع نظام حکومتی خود نمود. در سالهای ۱۸۸۳ - 1864 حکومت تزاری روس حکومت [[چین]] را به امضای تعداد زیادی قراردادهای تبعیض آمیز مجبور ساخت. طبق این عقود مرزهای دو کشور [[چین]] و [[روسیه]] مشخص شد. بدینسان قزاق ها تبدیل به ملتی وابسته به دولت [[چین]] و [[روسیه]] شدند.

	تماس میان روس ها و قزاق ها که از سده شانزدهم آغاز شده بود، پس از اعلام تحت الحمایگی به نحو فزاینده ای عمیق تر گردید و قزاق ها روز به روز بیشتر به مدار روس ها کشیده شدند. قزاق ها در نیمه دوم سده هجدهم در تلاش برای مقاومت بر ضد چنین وضعی چندبار قیام کردند، لیکن تا اواسط سده نوزدهم سرزمین آنها ( به استثنای بخش خاوریآن که تابع امپراتوری [[چین]] بود ) کاملا زیر سلطه [[روسیه]] در آمد. حکومت [[روسیه]] در سال ۱۸۵۴ در " ورنوی" ( آلماتی فعلی) یک پادگان نظامی مستقر کرد. رفته رفته مهاجران روسی در [[قزاقستان]] ظاهر شدند و قزاق ها را از مالکیت بیشتر اراضی حاصلخیز و مراتع وسیعشان محروم ساختند. درآغاز سده نوزدهم بخشی از اردوی کوچک از تنه اصلی منشعب شده و اردوی جدیدی به نام اردوی بوکی یا اردوی درونی تشکیل داد. بر اساس مطالبی که در کتب تاریخی و مخصوصا در تاریخ رشیدی و جامع التواریخ نقل شده است سلسله خانات قزاق به شرح زیر نقل شده است.		تماس میان روس ها و قزاق ها که از سده شانزدهم آغاز شده بود، پس از اعلام تحت الحمایگی به نحو فزاینده ای عمیق تر گردید و قزاق ها روز به روز بیشتر به مدار روس ها کشیده شدند. قزاق ها در نیمه دوم سده هجدهم در تلاش برای مقاومت بر ضد چنین وضعی چندبار قیام کردند، لیکن تا اواسط سده نوزدهم سرزمین آنها ( به استثنای بخش خاوریآن که تابع امپراتوری [[چین]] بود ) کاملا زیر سلطه [[روسیه]] در آمد. حکومت [[روسیه]] در سال ۱۸۵۴ در " ورنوی" ( آلماتی فعلی) یک پادگان نظامی مستقر کرد. رفته رفته مهاجران روسی در [[قزاقستان]] ظاهر شدند و قزاق ها را از مالکیت بیشتر اراضی حاصلخیز و مراتع وسیعشان محروم ساختند. درآغاز سده نوزدهم بخشی از اردوی کوچک از تنه اصلی منشعب شده و اردوی جدیدی به نام اردوی بوکی یا اردوی درونی تشکیل داد. بر اساس مطالبی که در کتب تاریخی و مخصوصا در تاریخ رشیدی و جامع التواریخ نقل شده است سلسله خانات قزاق به شرح زیر نقل شده است.

Samiei در ‏۲ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۳۷

2024-08-02T20:37:29Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۳۷
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	جاده ابریشم در خاک قزاقستان در اواسط هزاره اول جاده ای از دل بیابان عبور می‌کرد که از پریچرنوموری تا ساحل رودخانه دن گسترده می شد و پس از آن به خاک ساورومات، جنوب پیرورالی، اایتیش و آلتای می رسید و تا کشور آگریپیس که منطقه ای در ایرتیش علیا و دریاچه زایسان بود ادامه می یافت.		جاده ابریشم در خاک قزاقستان در اواسط هزاره اول جاده ای از دل بیابان عبور می‌کرد که از پریچرنوموری تا ساحل رودخانه دن گسترده می شد و پس از آن به خاک ساورومات، جنوب پیرورالی، اایتیش و آلتای می رسید و تا کشور آگریپیس که منطقه ای در ایرتیش علیا و دریاچه زایسان بود ادامه می یافت.

	در خلال سال های قرون دهم تا دوازدهم دره ی ایلی محل عبور یکی از شاخه های جاده ابریشم از جنوب غربی به شمال شرقی بود. شهرهای تالخیر، ایکی اوگوز و کیالیک در این مسیر قرارداشتند. از ایسپید ژاب، مسیر کاروان به سمت آرسویانیک در آریس و سپس به سوی اترار، فاراب و بیشتر به سمت پایین در طول سیر دریا به سمت پریالی می رفت. منابع درباره رخدادهای قرون هشتم تا نهم سخن می گویند و این که در سال ۸۴۰ میلادی اسلام آوردن مردم قزاق آغاز شد		در خلال سال های قرون دهم تا دوازدهم دره ی ایلی محل عبور یکی از شاخه های جاده ابریشم از جنوب غربی به شمال شرقی بود. شهرهای تالخیر، ایکی اوگوز و کیالیک در این مسیر قرارداشتند. از ایسپید ژاب، مسیر کاروان به سمت آرسویانیک در آریس و سپس به سوی اترار، فاراب و بیشتر به سمت پایین در طول سیر دریا به سمت پریالی می رفت. منابع درباره رخدادهای قرون هشتم تا نهم سخن می گویند و این که در سال ۸۴۰ میلادی اسلام آوردن مردم قزاق آغاز شد<ref>صابری، اصغر(1395). جامعه و فرهنگ [[قزاقستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی]( در دست انتشار)</ref>.

	=== [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]] ===		=== [[تاریخ دوره میانی قزاقستان]] ===

Nazanin در ‏۱۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۰۸

2024-07-18T05:08:26Z

نمایش تغییرات

Nazanin در ‏۱۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۰۶

2024-07-18T05:06:53Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۰۶
خط ۲۴۴:		خط ۲۴۴:
	== کتابشناسی ==		== کتابشناسی ==
	<references />		<references />
			[[رده:تاریخ]]

Samiei در ‏۱۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۰۴

2024-07-16T09:04:48Z

نمایش تغییرات

Samiei: /* نیز نگاه کنید به */

2024-07-16T08:54:00Z

نیز نگاه کنید به

نمایش تغییرات