رشد جمعیت در تاجیکستان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Hamidian در ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۴۳

2025-08-04T13:43:38Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۴۳
خط ۱:		خط ۱:
	[[پرونده:Tajikistan (1).jpg\|بندانگشتی\|رشد جمعیت در ~~تاجیکستان،~~ قابل بازیابی از https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan]]		[[پرونده:Tajikistan (1).jpg\|بندانگشتی\|رشد [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت در تاجیکستان]]، قابل بازیابی از https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan]]

	رشد جمعیت یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است<ref>Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters for sustainable development. In ''POLICY BRIEF'' (No. 130), Available for https://www.un.org/development/desa/pd/sites/www.un.org.development.desa.pd/files/undesa_pd_2022_policy_brief_population_growth.pdf</ref>. [~~https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] با موقعیت جغرافیایی خاص و پیشینه‌ای پیچیده از تحولات سیاسی و اجتماعی، در دهه‌های اخیر شاهد تغییرات عمده‌ای در الگوی جمعیتی خود بوده است<ref>CEICdata.com. (2018, July 26). ''Tajikistan TJ: UCB projection: population: mid year: growth''. Economic Indicators \| CEIC, Available for<nowiki/>https://www.ceicdata.com/en/tajikistan/demographic-projection/tj-ucb-projection-population-mid-year-growth</ref>.		رشد [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت]] یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است<ref>Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters for sustainable development. In ''POLICY BRIEF'' (No. 130), Available for https://www.un.org/development/desa/pd/sites/www.un.org.development.desa.pd/files/undesa_pd_2022_policy_brief_population_growth.pdf</ref>. [[تاجیکستان]] با موقعیت جغرافیایی خاص و پیشینه‌ای پیچیده از تحولات سیاسی و اجتماعی، در دهه‌های اخیر شاهد تغییرات عمده‌ای در الگوی جمعیتی خود بوده است<ref>CEICdata.com. (2018, July 26). ''Tajikistan TJ: UCB projection: population: mid year: growth''. Economic Indicators \| CEIC, Available for<nowiki/>https://www.ceicdata.com/en/tajikistan/demographic-projection/tj-ucb-projection-population-mid-year-growth</ref>.

	==== روند رشد جمعیت (۱۹۹۳-۲۰۲۴) ====		==== روند رشد [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت]] (۱۹۹۳-۲۰۲۴) ====
	از زمان استقلال [~~https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] در سال ۱۹۹۱، جمعیت این کشور همواره در حال افزایش بوده است<ref>Imshenetsky, A. I., Allworth, E., Smith, D. R., Sinor, D., & Hambly, G. R. (2024, September 12). ''Tajikistan \| People, Religion, History, & Facts, available for'' https://www.britannica.com/place/Tajikistan</ref>. در سال ۱۹۹۳، جمعیت ~~[https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] حدود ۵.۷ میلیون نفر بود که این تعداد تا سال ۲۰۱۵ به حدود ۸.۵ میلیون نفر رسید<ref>برگرفته از https://population.un.org/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf</ref>. بر اساس آخرین آمار رسمی در سال ۲۰۲۴، جمعیت ~~[https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] به ۱۰ میلیون نفر رسیده است. این رشد جمعیتی ۱۷.۶ درصدی در طی یک دهه گذشته از عوامل گوناگونی چون نرخ زادوولد بالا، کاهش مرگ‌ومیر و افزایش امید به زندگی ناشی می‌شود<ref>''Tajikistan Population growth rate 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends, available for https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population-growth-rate</ref>.		از زمان استقلال [[تاجیکستان]] در سال ۱۹۹۱، [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت این کشور]] همواره در حال افزایش بوده است<ref>Imshenetsky, A. I., Allworth, E., Smith, D. R., Sinor, D., & Hambly, G. R. (2024, September 12). ''Tajikistan \| People, Religion, History, & Facts, available for'' https://www.britannica.com/place/Tajikistan</ref>. در سال ۱۹۹۳، [[جمعیت تاجیکستان]] حدود ۵.۷ میلیون نفر بود که این تعداد تا سال ۲۰۱۵ به حدود ۸.۵ میلیون نفر رسید<ref>برگرفته از https://population.un.org/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf</ref>. بر اساس آخرین آمار رسمی در سال ۲۰۲۴، [[جمعیت تاجیکستان]] به ۱۰ میلیون نفر رسیده است. این رشد جمعیتی ۱۷.۶ درصدی در طی یک دهه گذشته از عوامل گوناگونی چون نرخ زادوولد بالا، کاهش مرگ‌ومیر و افزایش امید به زندگی ناشی می‌شود<ref>''Tajikistan Population growth rate 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends, available for https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population-growth-rate</ref>.

	==== تأثیرات عوامل اقتصادی، اجتماعی و مهاجرت بر رشد جمعیت ====		==== تأثیرات عوامل اقتصادی، اجتماعی و مهاجرت بر رشد جمعیت ====
	اقتصاد [~~https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] یکی از محرک‌های اصلی تغییرات جمعیتی در این کشور بوده است. اگرچه اقتصاد این کشور در سال‌های گذشته به دلیل نرخ بالای مهاجرت نیروی کار به روسیه و سایر کشورهای همسایه تحت‌تأثیر قرار گرفته است<ref>Schenk, C. (2023, February 7). ''Post-Soviet Labor Migrants in Russia Face New Questions amid War in Ukraine''. Migrationpolicy.org, available for https://www.migrationpolicy.org/article/labor-migrants-russia-ukraine-war</ref>، اما بهبود وضعیت اجتماعی و اقتصادی داخلی در دهه اخیر تأثیر مثبتی بر رشد جمعیت داشته است. همچنین، مهاجرت از روستاها به شهرها در نتیجه صنعتی‌سازی و فرصت‌های شغلی بیشتر، تغییرات قابل‌توجهی را در الگوی توزیع جمعیت در ~~[https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] به وجود آورده است<ref>Jones, L., Black, R., & Skeldon, R. (2007). Migration and poverty reduction in Tajikistan. ''ResearchGate, Available for'' https://www.researchgate.net/publication/237301098_Migration_and_Poverty_Reduction_in_Tajikistan</ref>.[[پرونده:Country in Tajikistan.jpg\|بندانگشتی\|اقوام تاجیک، قابل بازیابی از https://climatepromise.undp.org/news-and-stories/why-climate-resilience-vital-tajikistans-future]]درعین‌حال، یکی از چالش‌های بزرگ [~~https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] مهاجرت نیروی کار جوان به خارج از کشور است<ref>POLITICS IN THE TAJIK EMIGRANT COMMUNITY COMPLEX on JSTOR. ,(n.d.) Available for https://www.jstor.org/stable/27018087</ref>. در دهه اخیر، نرخ مهاجرت به کشورهای همسایه به‌ویژه [~~https://dmelal.ir/%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87~~ روسیه] افزایش‌یافته که منجر به کاهش نیروی کار داخلی شده است. این موضوع علاوه بر تأثیرات منفی اقتصادی، بر رشد جمعیت نیز تأثیرگذار بوده است<ref name=":22">''Tajikistan Population 2024 (Live)''. (2024). Worldpopulationreview.com, Available for https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan</ref>.		اقتصاد [[تاجیکستان]] یکی از محرک‌های اصلی تغییرات جمعیتی در این کشور بوده است. اگرچه اقتصاد این کشور در سال‌های گذشته به دلیل نرخ بالای [[مهاجرت و پناهندگی در تاجیکستان\|مهاجرت]] نیروی کار به روسیه و سایر کشورهای همسایه تحت‌تأثیر قرار گرفته است<ref>Schenk, C. (2023, February 7). ''Post-Soviet Labor Migrants in Russia Face New Questions amid War in Ukraine''. Migrationpolicy.org, available for https://www.migrationpolicy.org/article/labor-migrants-russia-ukraine-war</ref>، اما بهبود وضعیت اجتماعی و اقتصادی داخلی در دهه اخیر تأثیر مثبتی بر رشد [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت]] داشته است. همچنین، [[مهاجرت و پناهندگی در تاجیکستان\|مهاجرت]] از روستاها به شهرها در نتیجه صنعتی‌سازی و فرصت‌های شغلی بیشتر، تغییرات قابل‌توجهی را در الگوی توزیع [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت در تاجیکستان]] به وجود آورده است<ref>Jones, L., Black, R., & Skeldon, R. (2007). Migration and poverty reduction in Tajikistan. ''ResearchGate, Available for'' https://www.researchgate.net/publication/237301098_Migration_and_Poverty_Reduction_in_Tajikistan</ref>.[[پرونده:Country in Tajikistan.jpg\|بندانگشتی\|اقوام تاجیک، قابل بازیابی از https://climatepromise.undp.org/news-and-stories/why-climate-resilience-vital-tajikistans-future]]درعین‌حال، یکی از چالش‌های بزرگ [[تاجیکستان]] [[مهاجرت و پناهندگی در تاجیکستان\|مهاجرت]] نیروی کار جوان به خارج از کشور است<ref>POLITICS IN THE TAJIK EMIGRANT COMMUNITY COMPLEX on JSTOR. ,(n.d.) Available for https://www.jstor.org/stable/27018087</ref>. در دهه اخیر، نرخ [[مهاجرت و پناهندگی در تاجیکستان\|مهاجرت]] به کشورهای همسایه به‌ویژه [[روسیه]] افزایش‌یافته که منجر به کاهش نیروی کار داخلی شده است. این موضوع علاوه بر تأثیرات منفی اقتصادی، بر رشد [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت]] نیز تأثیرگذار بوده است<ref name=":22">''Tajikistan Population 2024 (Live)''. (2024). Worldpopulationreview.com, Available for https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan</ref>.

	==== آمار تولد و مرگ و پیامدهای آن ====		==== آمار تولد و مرگ و پیامدهای آن ====
	در سال ۲۰۲۴، نرخ زادوولد در [~~https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] حدود ۲.۷ درصد و نرخ مرگ‌ومیر حدود ۰.۷ درصد است <ref>''Tajikistan''. (n.d.-c). Datadot, Available for https://data.who.int/countries/762</ref> که این آمار نشان‌دهنده کاهش تدریجی مرگ‌ومیر و ثبات نسبی در نرخ تولد در سال‌های اخیر است. یکی از دلایل اصلی کاهش مرگ‌ومیر، بهبود وضعیت بهداشت عمومی و افزایش دسترسی به خدمات بهداشتی در مناطق روستایی و شهری است<ref>TRADING ECONOMICS. (n.d.-a). ''Tajikistan - birth rate, crude - 2024 data 2025 forecast 1960-2022 historical, Available for'' https://tradingeconomics.com/tajikistan/birth-rate-crude-per-1-000-people-wb-data.html</ref>.		در سال ۲۰۲۴، نرخ زادوولد در [[تاجیکستان]] حدود ۲.۷ درصد و نرخ مرگ‌ومیر حدود ۰.۷ درصد است <ref>''Tajikistan''. (n.d.-c). Datadot, Available for https://data.who.int/countries/762</ref> که این آمار نشان‌دهنده کاهش تدریجی مرگ‌ومیر و ثبات نسبی در نرخ تولد در سال‌های اخیر است. یکی از دلایل اصلی کاهش مرگ‌ومیر، بهبود وضعیت بهداشت عمومی و افزایش دسترسی به خدمات بهداشتی در مناطق روستایی و شهری است<ref>TRADING ECONOMICS. (n.d.-a). ''Tajikistan - birth rate, crude - 2024 data 2025 forecast 1960-2022 historical, Available for'' https://tradingeconomics.com/tajikistan/birth-rate-crude-per-1-000-people-wb-data.html</ref>.

	افزایش سطح آموزش و آگاهی عمومی نیز تأثیر بسزایی در کاهش نرخ مرگ‌ومیر به‌ویژه در نوزادان داشته است. باتوجه‌به این که درصد بالایی از جمعیت ~~[https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] را جوانان و نوجوانان تشکیل می‌دهند، انتظار می‌رود که نرخ زادوولد در سال‌های آتی نیز ثابت باقی بماند و به‌تدریج با کاهش سطح باروری به نرخ جایگزینی نزدیک شود<ref>''Tajikistan 2024-2026 IFRC network country plan (12 February 2024) - Tajikistan''. (2024, February 12), Available for https://reliefweb.int/report/tajikistan/tajikistan-2024-2026-ifrc-network-country-plan-12-february-2024</ref>.		افزایش سطح آموزش و آگاهی عمومی نیز تأثیر بسزایی در کاهش نرخ مرگ‌ومیر به‌ویژه در نوزادان داشته است. باتوجه‌به این که درصد بالایی از [[جمعیت تاجیکستان]] را جوانان و نوجوانان تشکیل می‌دهند، انتظار می‌رود که نرخ زادوولد در سال‌های آتی نیز ثابت باقی بماند و به‌تدریج با کاهش سطح باروری به نرخ جایگزینی نزدیک شود<ref>''Tajikistan 2024-2026 IFRC network country plan (12 February 2024) - Tajikistan''. (2024, February 12), Available for https://reliefweb.int/report/tajikistan/tajikistan-2024-2026-ifrc-network-country-plan-12-february-2024</ref>.

	==== آینده‌نگری و پیش‌بینی جمعیت تا ۲۰۳۰ ====		==== آینده‌نگری و پیش‌بینی [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت]] تا ۲۰۳۰ ====
	بر اساس پیش‌بینی‌های جمعیت‌شناسان، جمعیت ~~[https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۱۱ میلیون نفر خواهد رسید<ref name=":12">''Tajikistan population 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends, Available for https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population</ref>. این افزایش جمعیت می‌تواند چالش‌های عمده‌ای همچون فشار بیشتر بر منابع طبیعی و زیرساخت‌های اقتصادی، به‌ویژه در حوزه‌های مسکن، آموزش و بهداشت به همراه داشته باشد<ref>Kolkowska, N. (2024, March 5). ''How does overpopulation affect sustainability? \| Earth.Org''. Earth.Org, Available for https://earth.org/overpopulation-sustainability/</ref>.		بر اساس پیش‌بینی‌های جمعیت‌شناسان، [[جمعیت تاجیکستان]] تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۱۱ میلیون نفر خواهد رسید<ref name=":12">''Tajikistan population 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends, Available for https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population</ref>. این افزایش جمعیت می‌تواند چالش‌های عمده‌ای همچون فشار بیشتر بر منابع طبیعی و زیرساخت‌های اقتصادی، به‌ویژه در حوزه‌های مسکن، آموزش و بهداشت به همراه داشته باشد<ref>Kolkowska, N. (2024, March 5). ''How does overpopulation affect sustainability? \| Earth.Org''. Earth.Org, Available for https://earth.org/overpopulation-sustainability/</ref>.

	در همین حال، تلاش‌های دولت برای کاهش مهاجرت به خارج و جذب نیروی کار ماهر در داخل کشور، می‌تواند تأثیرات مثبتی بر رشد جمعیت داشته باشد. بااین‌حال، تغییرات جهانی و منطقه‌ای، به‌ویژه در زمینه مهاجرت و تجارت، می‌تواند آینده رشد جمعیتی [~~https://dmelal.ir/%D8%AA%D8%A7%D8%AC%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86~~ تاجیکستان] را تحت‌تأثیر قرار دهد<ref>Grebeniyk, A., Aleshkovski, I., & Maksimova, A. (2021). The Impact of Labor Migration on Human Capital Development. ''Migraciones Internacionales'', ''12'', 0, Available forr https://earth.org/overpopulation-sustainability/</ref>.		در همین حال، تلاش‌های دولت برای کاهش مهاجرت به خارج و جذب نیروی کار ماهر در داخل کشور، می‌تواند تأثیرات مثبتی بر رشد [[جمعیت تاجیکستان\|جمعیت]] داشته باشد. بااین‌حال، تغییرات جهانی و منطقه‌ای، به‌ویژه در زمینه [[مهاجرت و پناهندگی در تاجیکستان\|مهاجرت]] و تجارت، می‌تواند آینده رشد جمعیتی [[تاجیکستان]] را تحت‌تأثیر قرار دهد<ref>Grebeniyk, A., Aleshkovski, I., & Maksimova, A. (2021). The Impact of Labor Migration on Human Capital Development. ''Migraciones Internacionales'', ''12'', 0, Available forr https://earth.org/overpopulation-sustainability/</ref>.

	==نیز نگاه کنید به==		==نیز نگاه کنید به==
خط ۲۷:		خط ۲۷:
	== نویسنده مقاله ==		== نویسنده مقاله ==
	نرگس شکوری		نرگس شکوری
	[[~~index.php?title=~~رده:رشد جمعیت]]		[[رده:رشد جمعیت]]

Hamidian در ‏۴ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۳۹

2025-08-04T13:39:06Z

نمایش تغییرات

Toktam در ‏۲۶ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۷:۰۲

2024-11-26T17:02:18Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۷:۰۲
خط ۱:		خط ۱:
	[[پرونده:Tajikistan (1).jpg\|بندانگشتی\|رشد جمعیت در تاجیکستان ، https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan]]		[[پرونده:Tajikistan (1).jpg\|بندانگشتی\|رشد جمعیت در تاجیکستان ، https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan]]
	رشد جمعیت یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است.<ref>Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters for [https://www.un.org/development/desa/pd/sites/www.un.org.development.desa.pd/files/undesa_pd_2022_policy_brief_population_growth.pdf sustainable] development. In ''POLICY BRIEF'' (No. 130).</ref> [[تاجیکستان]] با موقعیت جغرافیایی خاص و پیشینه‌ای پیچیده از تحولات سیاسی و اجتماعی، در دهه‌های اخیر شاهد تغییرات عمده‌ای در الگوی جمعیتی خود بوده است.<ref>CEICdata.com. (2018, July 26). ''Tajikistan TJ: UCB projection: [https://www.ceicdata.com/en/tajikistan/demographic-projection/tj-ucb-projection-population-mid-year-growth population]: mid year: growth''. Economic Indicators \| CEIC.</ref>		رشد جمعیت یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است.<ref>Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters for [https://www.un.org/development/desa/pd/sites/www.un.org.development.desa.pd/files/undesa_pd_2022_policy_brief_population_growth.pdf sustainable] development. In ''POLICY BRIEF'' (No. 130).</ref> [[تاجیکستان]] با موقعیت جغرافیایی خاص و پیشینه‌ای پیچیده از تحولات سیاسی و اجتماعی، در دهه‌های اخیر شاهد تغییرات عمده‌ای در الگوی جمعیتی خود بوده است.<ref>CEICdata.com. (2018, July 26). ''Tajikistan TJ: UCB projection: [https://www.ceicdata.com/en/tajikistan/demographic-projection/tj-ucb-projection-population-mid-year-growth population]: mid year: growth''. Economic Indicators \| CEIC.</ref>
	*'''''روند رشد جمعیت (۱۹۹۳-۲۰۲۴)'''''
			=== '''''روند رشد جمعیت (۱۹۹۳-۲۰۲۴)''''' ===
	از زمان استقلال [[تاجیکستان]] در سال ۱۹۹۱، جمعیت این کشور همواره در حال افزایش بوده است. <ref>Imshenetsky, A. I., Allworth, E., Smith, D. R., Sinor, D., & Hambly, G. R. (2024, September 12). ''Tajikistan \| People, Religion, History, & Facts''. [https://www.britannica.com/place/Tajikistan]</ref>در سال ۱۹۹۳، جمعیت [[تاجیکستان]] حدود ۵.۷ میلیون نفر بود که این تعداد تا سال ۲۰۱۵ به حدود ۸.۵ میلیون نفر رسید.<ref>[https://population.un.org/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf]</ref> بر اساس آخرین آمار رسمی در سال ۲۰۲۴، جمعیت [[تاجیکستان]] به ۱۰ میلیون نفر رسیده است. این رشد جمعیتی ۱۷.۶ درصدی در طی یک دهه گذشته از عوامل گوناگونی چون نرخ زادوولد بالا، کاهش مرگ‌ومیر و افزایش امید به زندگی ناشی می‌شود.<ref>''Tajikistan Population growth rate 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends. [https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population-growth-rate]</ref>		از زمان استقلال [[تاجیکستان]] در سال ۱۹۹۱، جمعیت این کشور همواره در حال افزایش بوده است. <ref>Imshenetsky, A. I., Allworth, E., Smith, D. R., Sinor, D., & Hambly, G. R. (2024, September 12). ''Tajikistan \| People, Religion, History, & Facts''. [https://www.britannica.com/place/Tajikistan]</ref>در سال ۱۹۹۳، جمعیت [[تاجیکستان]] حدود ۵.۷ میلیون نفر بود که این تعداد تا سال ۲۰۱۵ به حدود ۸.۵ میلیون نفر رسید.<ref>[https://population.un.org/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf]</ref> بر اساس آخرین آمار رسمی در سال ۲۰۲۴، جمعیت [[تاجیکستان]] به ۱۰ میلیون نفر رسیده است. این رشد جمعیتی ۱۷.۶ درصدی در طی یک دهه گذشته از عوامل گوناگونی چون نرخ زادوولد بالا، کاهش مرگ‌ومیر و افزایش امید به زندگی ناشی می‌شود.<ref>''Tajikistan Population growth rate 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends. [https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population-growth-rate]</ref>
	*'''''تأثیرات عوامل اقتصادی، اجتماعی و مهاجرت بر رشد جمعیت'''''
			=== '''''تأثیرات عوامل اقتصادی، اجتماعی و مهاجرت بر رشد جمعیت''''' ===

	اقتصاد [[تاجیکستان]] یکی از محرک‌های اصلی تغییرات جمعیتی در این کشور بوده است. اگرچه اقتصاد این کشور در سال‌های گذشته به دلیل نرخ بالای مهاجرت نیروی کار به روسیه و سایر کشورهای همسایه تحت‌تأثیر قرار گرفته است،<ref>Schenk, C. (2023, February 7). ''Post-Soviet Labor Migrants in Russia [https://www.migrationpolicy.org/article/labor-migrants-russia-ukraine-war Face] New Questions amid War in Ukraine''. Migrationpolicy.org. ‌</ref> اما بهبود وضعیت اجتماعی و اقتصادی داخلی در دهه اخیر تأثیر مثبتی بر رشد جمعیت داشته است. همچنین، مهاجرت از روستاها به شهرها در نتیجه صنعتی‌سازی و فرصت‌های شغلی بیشتر، تغییرات قابل‌توجهی را در الگوی توزیع جمعیت در [[تاجیکستان]] به وجود آورده است.<ref>Jones, L., Black, R., & Skeldon, R. (2007). Migration and poverty [https://www.researchgate.net/publication/237301098_Migration_and_Poverty_Reduction_in_Tajikistan reduction] in Tajikistan. ''ResearchGate''.</ref>[[پرونده:Country in Tajikistan.jpg\|بندانگشتی\|اقوام تاجیک ، بازیابی از : https://climatepromise.undp.org/news-and-stories/why-climate-resilience-vital-tajikistans-future]]درعین‌حال، یکی از چالش‌های بزرگ [[تاجیکستان]] مهاجرت نیروی کار جوان به خارج از کشور است.<ref>POLITICS IN THE TAJIK EMIGRANT COMMUNITY COMPLEX on JSTOR. [https://www.jstor.org/stable/27018087](n.d.).</ref> در دهه اخیر، نرخ مهاجرت به کشورهای همسایه به‌ویژه [[روسیه]] افزایش‌یافته که منجر به کاهش نیروی کار داخلی شده است. این موضوع علاوه بر تأثیرات منفی اقتصادی، بر رشد جمعیت نیز تأثیرگذار بوده است.<ref name=":2">''Tajikistan Population 2024 (Live)''. (2024). Worldpopulationreview.com. <nowiki>https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan</nowiki> [https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan ‌]</ref>		اقتصاد [[تاجیکستان]] یکی از محرک‌های اصلی تغییرات جمعیتی در این کشور بوده است. اگرچه اقتصاد این کشور در سال‌های گذشته به دلیل نرخ بالای مهاجرت نیروی کار به روسیه و سایر کشورهای همسایه تحت‌تأثیر قرار گرفته است،<ref>Schenk, C. (2023, February 7). ''Post-Soviet Labor Migrants in Russia [https://www.migrationpolicy.org/article/labor-migrants-russia-ukraine-war Face] New Questions amid War in Ukraine''. Migrationpolicy.org. ‌</ref> اما بهبود وضعیت اجتماعی و اقتصادی داخلی در دهه اخیر تأثیر مثبتی بر رشد جمعیت داشته است. همچنین، مهاجرت از روستاها به شهرها در نتیجه صنعتی‌سازی و فرصت‌های شغلی بیشتر، تغییرات قابل‌توجهی را در الگوی توزیع جمعیت در [[تاجیکستان]] به وجود آورده است.<ref>Jones, L., Black, R., & Skeldon, R. (2007). Migration and poverty [https://www.researchgate.net/publication/237301098_Migration_and_Poverty_Reduction_in_Tajikistan reduction] in Tajikistan. ''ResearchGate''.</ref>[[پرونده:Country in Tajikistan.jpg\|بندانگشتی\|اقوام تاجیک ، بازیابی از : https://climatepromise.undp.org/news-and-stories/why-climate-resilience-vital-tajikistans-future]]درعین‌حال، یکی از چالش‌های بزرگ [[تاجیکستان]] مهاجرت نیروی کار جوان به خارج از کشور است.<ref>POLITICS IN THE TAJIK EMIGRANT COMMUNITY COMPLEX on JSTOR. [https://www.jstor.org/stable/27018087](n.d.).</ref> در دهه اخیر، نرخ مهاجرت به کشورهای همسایه به‌ویژه [[روسیه]] افزایش‌یافته که منجر به کاهش نیروی کار داخلی شده است. این موضوع علاوه بر تأثیرات منفی اقتصادی، بر رشد جمعیت نیز تأثیرگذار بوده است.<ref name=":2">''Tajikistan Population 2024 (Live)''. (2024). Worldpopulationreview.com. <nowiki>https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan</nowiki> [https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan ‌]</ref>
	*'''''آمار تولد و مرگ و پیامدهای آن'''''
			=== '''''آمار تولد و مرگ و پیامدهای آن''''' ===
	در سال ۲۰۲۴، نرخ زادوولد در [[تاجیکستان]] حدود ۲.۷ درصد و نرخ مرگ‌ومیر حدود ۰.۷ درصد است <ref>''Tajikistan''. (n.d.-c). Datadot. <nowiki>https://data.who.int/countries/</nowiki>[https://data.who.int/countries/762 762]</ref>که این آمار نشان‌دهنده کاهش تدریجی مرگ‌ومیر و ثبات نسبی در نرخ تولد در سال‌های اخیر است. یکی از دلایل اصلی کاهش مرگ‌ومیر، بهبود وضعیت بهداشت عمومی و افزایش دسترسی به خدمات بهداشتی در مناطق روستایی و شهری است.<ref>TRADING ECONOMICS. (n.d.-a). ''Tajikistan - birth rate, crude - 2024 [https://tradingeconomics.com/tajikistan/birth-rate-crude-per-1-000-people-wb-data.html data] 2025 forecast 1960-2022 historical''.</ref>		در سال ۲۰۲۴، نرخ زادوولد در [[تاجیکستان]] حدود ۲.۷ درصد و نرخ مرگ‌ومیر حدود ۰.۷ درصد است <ref>''Tajikistan''. (n.d.-c). Datadot. <nowiki>https://data.who.int/countries/</nowiki>[https://data.who.int/countries/762 762]</ref>که این آمار نشان‌دهنده کاهش تدریجی مرگ‌ومیر و ثبات نسبی در نرخ تولد در سال‌های اخیر است. یکی از دلایل اصلی کاهش مرگ‌ومیر، بهبود وضعیت بهداشت عمومی و افزایش دسترسی به خدمات بهداشتی در مناطق روستایی و شهری است.<ref>TRADING ECONOMICS. (n.d.-a). ''Tajikistan - birth rate, crude - 2024 [https://tradingeconomics.com/tajikistan/birth-rate-crude-per-1-000-people-wb-data.html data] 2025 forecast 1960-2022 historical''.</ref>

	افزایش سطح آموزش و آگاهی عمومی نیز تأثیر بسزایی در کاهش نرخ مرگ‌ومیر به‌ویژه در نوزادان داشته است. باتوجه‌به این که درصد بالایی از جمعیت [[تاجیکستان]] را جوانان و نوجوانان تشکیل می‌دهند، انتظار می‌رود که نرخ زادوولد در سال‌های آتی نیز ثابت باقی بماند و به‌تدریج با کاهش سطح باروری به نرخ جایگزینی نزدیک شود.<ref>''Tajikistan 2024-2026 IFRC network country plan (12 February 2024) - [https://reliefweb.int/report/tajikistan/tajikistan-2024-2026-ifrc-network-country-plan-12-february-2024 Tajikistan]''. (2024, February 12).</ref>		افزایش سطح آموزش و آگاهی عمومی نیز تأثیر بسزایی در کاهش نرخ مرگ‌ومیر به‌ویژه در نوزادان داشته است. باتوجه‌به این که درصد بالایی از جمعیت [[تاجیکستان]] را جوانان و نوجوانان تشکیل می‌دهند، انتظار می‌رود که نرخ زادوولد در سال‌های آتی نیز ثابت باقی بماند و به‌تدریج با کاهش سطح باروری به نرخ جایگزینی نزدیک شود.<ref>''Tajikistan 2024-2026 IFRC network country plan (12 February 2024) - [https://reliefweb.int/report/tajikistan/tajikistan-2024-2026-ifrc-network-country-plan-12-february-2024 Tajikistan]''. (2024, February 12).</ref>
	*'''''آینده‌نگری و پیش‌بینی جمعیت تا ۲۰۳۰'''''
			=== '''''آینده‌نگری و پیش‌بینی جمعیت تا ۲۰۳۰''''' ===
	بر اساس پیش‌بینی‌های جمعیت‌شناسان، جمعیت [[تاجیکستان]] تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۱۱ میلیون نفر خواهد رسید.<ref name=":1">''Tajikistan population 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends. <nowiki>https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/</nowiki>[https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population population]</ref> این افزایش جمعیت می‌تواند چالش‌های عمده‌ای همچون فشار بیشتر بر منابع طبیعی و زیرساخت‌های اقتصادی، به‌ویژه در حوزه‌های مسکن، آموزش و بهداشت به همراه داشته باشد.<ref>Kolkowska, N. (2024, March 5). ''How does overpopulation affect sustainability? \| Earth.Org''. Earth.Org. [https://earth.org/overpopulation-sustainability/]</ref>		بر اساس پیش‌بینی‌های جمعیت‌شناسان، جمعیت [[تاجیکستان]] تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۱۱ میلیون نفر خواهد رسید.<ref name=":1">''Tajikistan population 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends. <nowiki>https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/</nowiki>[https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population population]</ref> این افزایش جمعیت می‌تواند چالش‌های عمده‌ای همچون فشار بیشتر بر منابع طبیعی و زیرساخت‌های اقتصادی، به‌ویژه در حوزه‌های مسکن، آموزش و بهداشت به همراه داشته باشد.<ref>Kolkowska, N. (2024, March 5). ''How does overpopulation affect sustainability? \| Earth.Org''. Earth.Org. [https://earth.org/overpopulation-sustainability/]</ref>

خط ۱۸:		خط ۲۳:
	[[رشد جمعیت در اتیوپی]]، ر[[رشد جمعیت در اردن\|شد جمعیت در اردن]]، ر[[رشد جمعیت در اسپانیا\|شد جمعیت در اسپانیا]]، [[رشد جمعیت در افغانستان\|رشد جمعیت در افغانستان،]] [[رشد جمعیت در امارات متحده عربی\|رشد جمعیت در امارات متحده عربی،]] [[رشد جمعیت در اوکراین]]، [[رشد جمعیت در آرژانتین]]، [[رشد جمعیت در بنگلادش]]، [[رشد جمعیت در تایلند]]، [[رشد جمعیت در تونس]]، [[رشد جمعیت در چین]]، [[رشد جمعیت در روسیه]]، [[رشد جمعیت در زیمبابوه]]، [[رشد جمعیت در ژاپن]]، [[رشد جمعیت در ساحل عاج]]، [[رشد جمعیت در سریلانکا]]، [[رشد جمعیت در سنگال]]، [[رشد جمعیت در سودان]]، [[رشد جمعیت در سوریه]]، [[رشد جمعیت در سیرالئون]]، [[رشد جمعیت در فرانسه\|رشد جمعیت در فرانسه،]] [[رشد جمعیت در قزاقستان\|رشد جمعیت در قزاقستان،]] [[رشد جمعیت در قطر\|رشد جمعیت در قطر،]] [[رشد جمعیت در کانادا\|رشد جمعیت در کانادا،]] [[رشد جمعیت در کوبا\|رشد جمعیت در کوبا،]] [[رشد جمعیت در گرجستان\|رشد جمعیت در گرجستان،]] [[رشد جمعیت در لبنان\|رشد جمعیت در لبنان،]] [[رشد جمعیت در مالی]]، [[رشد جمعیت در مصر]].		[[رشد جمعیت در اتیوپی]]، ر[[رشد جمعیت در اردن\|شد جمعیت در اردن]]، ر[[رشد جمعیت در اسپانیا\|شد جمعیت در اسپانیا]]، [[رشد جمعیت در افغانستان\|رشد جمعیت در افغانستان،]] [[رشد جمعیت در امارات متحده عربی\|رشد جمعیت در امارات متحده عربی،]] [[رشد جمعیت در اوکراین]]، [[رشد جمعیت در آرژانتین]]، [[رشد جمعیت در بنگلادش]]، [[رشد جمعیت در تایلند]]، [[رشد جمعیت در تونس]]، [[رشد جمعیت در چین]]، [[رشد جمعیت در روسیه]]، [[رشد جمعیت در زیمبابوه]]، [[رشد جمعیت در ژاپن]]، [[رشد جمعیت در ساحل عاج]]، [[رشد جمعیت در سریلانکا]]، [[رشد جمعیت در سنگال]]، [[رشد جمعیت در سودان]]، [[رشد جمعیت در سوریه]]، [[رشد جمعیت در سیرالئون]]، [[رشد جمعیت در فرانسه\|رشد جمعیت در فرانسه،]] [[رشد جمعیت در قزاقستان\|رشد جمعیت در قزاقستان،]] [[رشد جمعیت در قطر\|رشد جمعیت در قطر،]] [[رشد جمعیت در کانادا\|رشد جمعیت در کانادا،]] [[رشد جمعیت در کوبا\|رشد جمعیت در کوبا،]] [[رشد جمعیت در گرجستان\|رشد جمعیت در گرجستان،]] [[رشد جمعیت در لبنان\|رشد جمعیت در لبنان،]] [[رشد جمعیت در مالی]]، [[رشد جمعیت در مصر]].
	==کتابشناسی==		==کتابشناسی==
	<references />نویسنده: نرگس شکوری		<references />
	[[ رده:رشد جمعیت ]]
			== نویسنده مقاله ==
			نرگس شکوری
			[[ رده:رشد جمعیت \| رده:رشد جمعیت ]]

Toktam: /* نیز نگاه کنید به */

2024-10-02T20:32:57Z

نیز نگاه کنید به

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۳۲
خط ۱۶:		خط ۱۶:

	==نیز نگاه کنید به==		==نیز نگاه کنید به==
	[[رشد جمعیت در اتیوپی]]، ر[[رشد جمعیت در اردن\|شد جمعیت در اردن]]، ر[[رشد جمعیت در اسپانیا\|شد جمعیت در اسپانیا]]، [[رشد جمعیت در افغانستان\|رشد جمعیت در افغانستان،]] [[رشد جمعیت در امارات متحده عربی\|رشد جمعیت در امارات متحده عربی،]] [[رشد جمعیت در اوکراین]]، [[رشد جمعیت در آرژانتین]]، [[رشد جمعیت در بنگلادش~~]]، [[رشد جمعیت در تاجیکستان~~]]، [[رشد جمعیت در تایلند]]، [[رشد جمعیت در تونس]]، [[رشد جمعیت در چین]]، [[رشد جمعیت در روسیه]]، [[رشد جمعیت در زیمبابوه]]، [[رشد جمعیت در ژاپن]]، [[رشد جمعیت در ساحل عاج]]، [[رشد جمعیت در سریلانکا]]، [[رشد جمعیت در سنگال]]، [[رشد جمعیت در سودان]]، [[رشد جمعیت در سوریه]]، [[رشد جمعیت در سیرالئون]]، [[رشد جمعیت در فرانسه\|رشد جمعیت در فرانسه،]] [[رشد جمعیت در قزاقستان\|رشد جمعیت در قزاقستان،]] [[رشد جمعیت در قطر\|رشد جمعیت در قطر،]] [[رشد جمعیت در کانادا\|رشد جمعیت در کانادا،]] [[رشد جمعیت در کوبا\|رشد جمعیت در کوبا،]] [[رشد جمعیت در گرجستان\|رشد جمعیت در گرجستان،]] [[رشد جمعیت در لبنان\|رشد جمعیت در لبنان،]] [[رشد جمعیت در مالی]]، [[رشد جمعیت در مصر]].		[[رشد جمعیت در اتیوپی]]، ر[[رشد جمعیت در اردن\|شد جمعیت در اردن]]، ر[[رشد جمعیت در اسپانیا\|شد جمعیت در اسپانیا]]، [[رشد جمعیت در افغانستان\|رشد جمعیت در افغانستان،]] [[رشد جمعیت در امارات متحده عربی\|رشد جمعیت در امارات متحده عربی،]] [[رشد جمعیت در اوکراین]]، [[رشد جمعیت در آرژانتین]]، [[رشد جمعیت در بنگلادش]]، [[رشد جمعیت در تایلند]]، [[رشد جمعیت در تونس]]، [[رشد جمعیت در چین]]، [[رشد جمعیت در روسیه]]، [[رشد جمعیت در زیمبابوه]]، [[رشد جمعیت در ژاپن]]، [[رشد جمعیت در ساحل عاج]]، [[رشد جمعیت در سریلانکا]]، [[رشد جمعیت در سنگال]]، [[رشد جمعیت در سودان]]، [[رشد جمعیت در سوریه]]، [[رشد جمعیت در سیرالئون]]، [[رشد جمعیت در فرانسه\|رشد جمعیت در فرانسه،]] [[رشد جمعیت در قزاقستان\|رشد جمعیت در قزاقستان،]] [[رشد جمعیت در قطر\|رشد جمعیت در قطر،]] [[رشد جمعیت در کانادا\|رشد جمعیت در کانادا،]] [[رشد جمعیت در کوبا\|رشد جمعیت در کوبا،]] [[رشد جمعیت در گرجستان\|رشد جمعیت در گرجستان،]] [[رشد جمعیت در لبنان\|رشد جمعیت در لبنان،]] [[رشد جمعیت در مالی]]، [[رشد جمعیت در مصر]].
	==کتابشناسی==		==کتابشناسی==
	<references />نویسنده: نرگس شکوری		<references />نویسنده: نرگس شکوری
	[[ رده:رشد جمعیت ]]		[[ رده:رشد جمعیت ]]

Toktam در ‏۲ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۳۲

2024-10-02T20:32:43Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۲۰:۳۲
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	در همین حال، تلاش‌های دولت برای کاهش مهاجرت به خارج و جذب نیروی کار ماهر در داخل کشور، می‌تواند تأثیرات مثبتی بر رشد جمعیت داشته باشد. بااین‌حال، تغییرات جهانی و منطقه‌ای، به‌ویژه در زمینه مهاجرت و تجارت، می‌تواند آینده رشد جمعیتی [[تاجیکستان]] را تحت‌تأثیر قرار دهد.<ref>Grebeniyk, A., Aleshkovski, I., & Maksimova, A. (2021). The Impact of Labor Migration on Human Capital Development. ''Migraciones [https://earth.org/overpopulation-sustainability/ Internacionales]'', ''12'', 0 ‌</ref>		در همین حال، تلاش‌های دولت برای کاهش مهاجرت به خارج و جذب نیروی کار ماهر در داخل کشور، می‌تواند تأثیرات مثبتی بر رشد جمعیت داشته باشد. بااین‌حال، تغییرات جهانی و منطقه‌ای، به‌ویژه در زمینه مهاجرت و تجارت، می‌تواند آینده رشد جمعیتی [[تاجیکستان]] را تحت‌تأثیر قرار دهد.<ref>Grebeniyk, A., Aleshkovski, I., & Maksimova, A. (2021). The Impact of Labor Migration on Human Capital Development. ''Migraciones [https://earth.org/overpopulation-sustainability/ Internacionales]'', ''12'', 0 ‌</ref>

	~~نویسنده: نرگس شکوری~~
	==نیز نگاه کنید به==		==نیز نگاه کنید به==
	[[~~جغرافیای انسانی روسیه~~]]؛ [[~~جغرافیایی جمعیتی~~ در ~~چین~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی سودان~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی اردن~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی ژاپن~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی کانادا~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی کوبا~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی لبنان~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی تونس~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی مصر~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی ساحل عاج~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی مالی~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی افغانستان~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی تایلند~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی آرژانتین~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی فرانسه~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی اسپانیا~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی اوکراین~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی~~ سوریه]]؛ [[~~جغرافیای انسانی قطر~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی امارات متحده عربی~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی اتیوپی~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی سیرالئون~~]]؛ [[~~جغرافیایی انسانی سنگال~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی زیمبابوه~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی~~ گرجستان]]؛ [[~~جغرافیای انسانی قزاقستان~~]]؛ [[~~جغرافیای انسانی بنگلادش~~]]		[[رشد جمعیت در اتیوپی]]، ر[[رشد جمعیت در اردن\|شد جمعیت در اردن]]، ر[[رشد جمعیت در اسپانیا\|شد جمعیت در اسپانیا]]، [[رشد جمعیت در افغانستان\|رشد جمعیت در افغانستان،]] [[رشد جمعیت در امارات متحده عربی\|رشد جمعیت در امارات متحده عربی،]] [[رشد جمعیت در اوکراین]]، [[رشد جمعیت در آرژانتین]]، [[رشد جمعیت در بنگلادش]]، [[رشد جمعیت در تاجیکستان]]، [[رشد جمعیت در تایلند]]، [[رشد جمعیت در تونس]]، [[رشد جمعیت در چین]]، [[رشد جمعیت در روسیه]]، [[رشد جمعیت در زیمبابوه]]، [[رشد جمعیت در ژاپن]]، [[رشد جمعیت در ساحل عاج]]، [[رشد جمعیت در سریلانکا]]، [[رشد جمعیت در سنگال]]، [[رشد جمعیت در سودان]]، [[رشد جمعیت در سوریه]]، [[رشد جمعیت در سیرالئون]]، [[رشد جمعیت در فرانسه\|رشد جمعیت در فرانسه،]] [[رشد جمعیت در قزاقستان\|رشد جمعیت در قزاقستان،]] [[رشد جمعیت در قطر\|رشد جمعیت در قطر،]] [[رشد جمعیت در کانادا\|رشد جمعیت در کانادا،]] [[رشد جمعیت در کوبا\|رشد جمعیت در کوبا،]] [[رشد جمعیت در گرجستان\|رشد جمعیت در گرجستان،]] [[رشد جمعیت در لبنان\|رشد جمعیت در لبنان،]] [[رشد جمعیت در مالی]]، [[رشد جمعیت در مصر]].
	==کتابشناسی==		==کتابشناسی==
	<references />		<references />نویسنده: نرگس شکوری
			[[ رده:رشد جمعیت ]]

Toktam: صفحه‌ای تازه حاوی «رشد جمعیت در تاجیکستان ، https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan رشد جمعیت یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است.Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters...» ایجاد کرد

2024-09-20T14:12:37Z

صفحه‌ای تازه حاوی «بندانگشتی|رشد جمعیت در تاجیکستان ، https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan رشد جمعیت یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است.<ref>Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

[[پرونده:Tajikistan (1).jpg|بندانگشتی|رشد جمعیت در تاجیکستان ، https://www.unfpa.org/data/transparency-portal/unfpa-tajikistan]]
رشد جمعیت یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر توسعه پایدار و پیشرفت اقتصادی هر کشوری است.<ref>Wilmoth, J., Menozzi, C., Bassarsky, L., & Population Division/UNDESA. (2022). Why population growth matters for [https://www.un.org/development/desa/pd/sites/www.un.org.development.desa.pd/files/undesa_pd_2022_policy_brief_population_growth.pdf sustainable] development. In ''POLICY BRIEF'' (No. 130).</ref> [[تاجیکستان]] با موقعیت جغرافیایی خاص و پیشینه‌ای پیچیده از تحولات سیاسی و اجتماعی، در دهه‌های اخیر شاهد تغییرات عمده‌ای در الگوی جمعیتی خود بوده است.<ref>CEICdata.com. (2018, July 26). ''Tajikistan TJ: UCB projection: [https://www.ceicdata.com/en/tajikistan/demographic-projection/tj-ucb-projection-population-mid-year-growth population]: mid year: growth''. Economic Indicators | CEIC.</ref>
*'''''روند رشد جمعیت (۱۹۹۳-۲۰۲۴)'''''
از زمان استقلال [[تاجیکستان]] در سال ۱۹۹۱، جمعیت این کشور همواره در حال افزایش بوده است. <ref>Imshenetsky, A. I., Allworth, E., Smith, D. R., Sinor, D., & Hambly, G. R. (2024, September 12). ''Tajikistan | People, Religion, History, & Facts''. [https://www.britannica.com/place/Tajikistan]</ref>در سال ۱۹۹۳، جمعیت [[تاجیکستان]] حدود ۵.۷ میلیون نفر بود که این تعداد تا سال ۲۰۱۵ به حدود ۸.۵ میلیون نفر رسید.<ref>[https://population.un.org/wpp/Publications/Files/Key_Findings_WPP_2015.pdf]</ref> بر اساس آخرین آمار رسمی در سال ۲۰۲۴، جمعیت [[تاجیکستان]] به ۱۰ میلیون نفر رسیده است. این رشد جمعیتی ۱۷.۶ درصدی در طی یک دهه گذشته از عوامل گوناگونی چون نرخ زادوولد بالا، کاهش مرگ‌ومیر و افزایش امید به زندگی ناشی می‌شود.<ref>''Tajikistan Population growth rate 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends. [https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population-growth-rate]</ref>
*'''''تأثیرات عوامل اقتصادی، اجتماعی و مهاجرت بر رشد جمعیت'''''
اقتصاد [[تاجیکستان]] یکی از محرک‌های اصلی تغییرات جمعیتی در این کشور بوده است. اگرچه اقتصاد این کشور در سال‌های گذشته به دلیل نرخ بالای مهاجرت نیروی کار به روسیه و سایر کشورهای همسایه تحت‌تأثیر قرار گرفته است،<ref>Schenk, C. (2023, February 7). ''Post-Soviet Labor Migrants in Russia [https://www.migrationpolicy.org/article/labor-migrants-russia-ukraine-war Face] New Questions amid War in Ukraine''. Migrationpolicy.org. ‌</ref> اما بهبود وضعیت اجتماعی و اقتصادی داخلی در دهه اخیر تأثیر مثبتی بر رشد جمعیت داشته است. همچنین، مهاجرت از روستاها به شهرها در نتیجه صنعتی‌سازی و فرصت‌های شغلی بیشتر، تغییرات قابل‌توجهی را در الگوی توزیع جمعیت در [[تاجیکستان]] به وجود آورده است.<ref>Jones, L., Black, R., & Skeldon, R. (2007). Migration and poverty [https://www.researchgate.net/publication/237301098_Migration_and_Poverty_Reduction_in_Tajikistan reduction] in Tajikistan. ''ResearchGate''.</ref>[[پرونده:Country in Tajikistan.jpg|بندانگشتی|اقوام تاجیک ، بازیابی از : https://climatepromise.undp.org/news-and-stories/why-climate-resilience-vital-tajikistans-future]]درعین‌حال، یکی از چالش‌های بزرگ [[تاجیکستان]] مهاجرت نیروی کار جوان به خارج از کشور است.<ref>POLITICS IN THE TAJIK EMIGRANT COMMUNITY COMPLEX on JSTOR. [https://www.jstor.org/stable/27018087](n.d.).</ref> در دهه اخیر، نرخ مهاجرت به کشورهای همسایه به‌ویژه [[روسیه]] افزایش‌یافته که منجر به کاهش نیروی کار داخلی شده است. این موضوع علاوه بر تأثیرات منفی اقتصادی، بر رشد جمعیت نیز تأثیرگذار بوده است.<ref name=":2">''Tajikistan Population 2024 (Live)''. (2024). Worldpopulationreview.com. <nowiki>https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan</nowiki> [https://worldpopulationreview.com/countries/tajikistan ‌]</ref>
*'''''آمار تولد و مرگ و پیامدهای آن'''''
در سال ۲۰۲۴، نرخ زادوولد در [[تاجیکستان]] حدود ۲.۷ درصد و نرخ مرگ‌ومیر حدود ۰.۷ درصد است <ref>''Tajikistan''. (n.d.-c). Datadot. <nowiki>https://data.who.int/countries/</nowiki>[https://data.who.int/countries/762 762]</ref>که این آمار نشان‌دهنده کاهش تدریجی مرگ‌ومیر و ثبات نسبی در نرخ تولد در سال‌های اخیر است. یکی از دلایل اصلی کاهش مرگ‌ومیر، بهبود وضعیت بهداشت عمومی و افزایش دسترسی به خدمات بهداشتی در مناطق روستایی و شهری است.<ref>TRADING ECONOMICS. (n.d.-a). ''Tajikistan - birth rate, crude - 2024 [https://tradingeconomics.com/tajikistan/birth-rate-crude-per-1-000-people-wb-data.html data] 2025 forecast 1960-2022 historical''.</ref>

افزایش سطح آموزش و آگاهی عمومی نیز تأثیر بسزایی در کاهش نرخ مرگ‌ومیر به‌ویژه در نوزادان داشته است. باتوجه‌به این که درصد بالایی از جمعیت [[تاجیکستان]] را جوانان و نوجوانان تشکیل می‌دهند، انتظار می‌رود که نرخ زادوولد در سال‌های آتی نیز ثابت باقی بماند و به‌تدریج با کاهش سطح باروری به نرخ جایگزینی نزدیک شود.<ref>''Tajikistan 2024-2026 IFRC network country plan (12 February 2024) - [https://reliefweb.int/report/tajikistan/tajikistan-2024-2026-ifrc-network-country-plan-12-february-2024 Tajikistan]''. (2024, February 12).</ref>
*'''''آینده‌نگری و پیش‌بینی جمعیت تا ۲۰۳۰'''''
بر اساس پیش‌بینی‌های جمعیت‌شناسان، جمعیت [[تاجیکستان]] تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۱۱ میلیون نفر خواهد رسید.<ref name=":1">''Tajikistan population 1950-2024''. (n.d.). MacroTrends. <nowiki>https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/</nowiki>[https://www.macrotrends.net/global-metrics/countries/TJK/tajikistan/population population]</ref> این افزایش جمعیت می‌تواند چالش‌های عمده‌ای همچون فشار بیشتر بر منابع طبیعی و زیرساخت‌های اقتصادی، به‌ویژه در حوزه‌های مسکن، آموزش و بهداشت به همراه داشته باشد.<ref>Kolkowska, N. (2024, March 5). ''How does overpopulation affect sustainability? | Earth.Org''. Earth.Org. [https://earth.org/overpopulation-sustainability/]</ref>

در همین حال، تلاش‌های دولت برای کاهش مهاجرت به خارج و جذب نیروی کار ماهر در داخل کشور، می‌تواند تأثیرات مثبتی بر رشد جمعیت داشته باشد. بااین‌حال، تغییرات جهانی و منطقه‌ای، به‌ویژه در زمینه مهاجرت و تجارت، می‌تواند آینده رشد جمعیتی [[تاجیکستان]] را تحت‌تأثیر قرار دهد.<ref>Grebeniyk, A., Aleshkovski, I., & Maksimova, A. (2021). The Impact of Labor Migration on Human Capital Development. ''Migraciones [https://earth.org/overpopulation-sustainability/ Internacionales]'', ''12'', 0 ‌</ref>

نویسنده: نرگس شکوری
==نیز نگاه کنید به==
[[جغرافیای انسانی روسیه]]؛ [[جغرافیایی جمعیتی در چین]]؛ [[جغرافیای انسانی سودان]]؛ [[جغرافیای انسانی اردن]]؛ [[جغرافیای انسانی ژاپن]]؛ [[جغرافیای انسانی کانادا]]؛ [[جغرافیای انسانی کوبا]]؛ [[جغرافیای انسانی لبنان]]؛ [[جغرافیای انسانی تونس]]؛ [[جغرافیای انسانی مصر]]؛ [[جغرافیای انسانی ساحل عاج]]؛ [[جغرافیای انسانی مالی]]؛ [[جغرافیای انسانی افغانستان]]؛ [[جغرافیای انسانی تایلند]]؛ [[جغرافیای انسانی آرژانتین]]؛ [[جغرافیای انسانی فرانسه]]؛ [[جغرافیای انسانی اسپانیا]]؛ [[جغرافیای انسانی اوکراین]]؛ [[جغرافیای انسانی سوریه]]؛ [[جغرافیای انسانی قطر]]؛ [[جغرافیای انسانی امارات متحده عربی]]؛ [[جغرافیای انسانی اتیوپی]]؛ [[جغرافیای انسانی سیرالئون]]؛ [[جغرافیایی انسانی سنگال]]؛ [[جغرافیای انسانی زیمبابوه]]؛ [[جغرافیای انسانی گرجستان]]؛ [[جغرافیای انسانی قزاقستان]]؛ [[جغرافیای انسانی بنگلادش]]
==کتابشناسی==
<references />