<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>http://dmelal.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86</id>
	<title>فرهنگ عمومی گرجستان - تاریخچهٔ نسخه‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://dmelal.ir/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-10T11:06:58Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.0</generator>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=74775&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mina در ‏۲۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۲</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=74775&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-07-26T08:22:13Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۲&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;  شاه &lt;/del&gt;نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;متسختا&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; شاه &lt;/ins&gt;نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;متسختا&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;متسختا&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Shushanik.jpg|بندانگشتی|337x337پیکسل|Shushanik - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Shushanik&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]][[پرونده:Peter the Iberian.jpg|بندانگشتی|375x375پیکسل|Peter the Iberian - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_the_Iberian|راست&lt;/del&gt;]]در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Shushanik.jpg|بندانگشتی|337x337پیکسل|Shushanik - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Shushanik]]در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[كارتلی|&lt;/ins&gt;کارتلی&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;مسیحیت ادبیات کهن گرجی را نابود کرد و شروع به ایجاد ادبیات مربوط به خود کرد که اغلب شامل آثار ترجمه شده بود. قدیمی‌ترین کتاب‌ها و سپس انجیل‌ها و «وصیت نامه قدیمی» از منشاء یونانی و سریانی ترجمه شدند. بزودی کارهای اصلی، اغلب تاریخ انبیاء و قدیسین ظاهر شدند. «شهادت شوشانیک» گرجی قدیمی، در قرن پنجم نوشته شده بود. چنین کار دیگری از نویسنده‌ای گمنام، تحت عنوان در «شهادت آستاته متسختی» از قرن ششم رسیده است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;مسیحیت ادبیات کهن گرجی را نابود کرد و شروع به ایجاد ادبیات مربوط به خود کرد که اغلب شامل آثار ترجمه شده بود. قدیمی‌ترین کتاب‌ها و سپس انجیل‌ها و «وصیت نامه قدیمی» از منشاء یونانی و سریانی ترجمه شدند. بزودی کارهای اصلی، اغلب تاریخ انبیاء و قدیسین ظاهر شدند. «شهادت شوشانیک» گرجی قدیمی، در قرن پنجم نوشته شده بود. چنین کار دیگری از نویسنده‌ای گمنام، تحت عنوان در «شهادت آستاته متسختی» از قرن ششم رسیده است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار معماری کلیسایی و نیز تعداد ساختمان غیر مذهبی (برای مثال قلعه اوجارما) تا امروز پابرجا مانده‌اند. کلیساهایی که با سبک بازیلیک در بولنیسی و اوربنیسی وجود دارند، به قرن پنجم تعلق دارند و گنبد چلیپایی کلیسای جواری پایان قرن ششم و اوایل قرن هفتم در نزدیکی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;متسختا، &lt;/del&gt;در محل تلاقی رودهای آزاگوی، و متکواری (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/del&gt;کورا&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/del&gt;) ساخته شده‌اند که از آثار ارزشمند معماری هستند. در تاریخ این آثار به قرن پنجم و ششم میلادی بر می‌گردد که گواه سطح بالای هنر معماری در [[گرجستان]] است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار معماری کلیسایی و نیز تعداد ساختمان غیر مذهبی (برای مثال قلعه اوجارما) تا امروز پابرجا مانده‌اند. کلیساهایی که با سبک بازیلیک در بولنیسی و اوربنیسی وجود دارند، به قرن پنجم تعلق دارند و گنبد چلیپایی کلیسای جواری پایان قرن ششم و اوایل قرن هفتم در نزدیکی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[متسختا]]، &lt;/ins&gt;در محل تلاقی رودهای آزاگوی، و متکواری (کورا) ساخته شده‌اند که از آثار ارزشمند معماری هستند. در تاریخ این آثار به قرن پنجم و ششم میلادی بر می‌گردد که گواه سطح بالای هنر معماری در [[گرجستان]] است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;قرن‌های 11 و 12 میلادی شاهد سطح بالایی از توسعه فرهنگ [[گرجستان]] فئودالی از جمله فلسفه، تاریخ، ادبیات، معماری، نقاشی مینیاتور، فلزکاری و سفالگری بود. منظومه عظیم حماسی شوتاروستاولی به نام «پلنگینه پوش» در پایان قرن 12 و آغاز قرن 13 سروده شده است. کارهای ادیبانه و عالمان‌های در مراکز فرهنگی [[گرجستان]] در داخل و خارج کشور به نمایش در می‌آمد. فرهنگ بسیار توسعه یافته قرن 12 [[گرجستان]] در دوره پیش تدارک دیده شده بود. صومعه ایویرون، در کوه آتن، صومعه گرجی در کوه سیاه، صومعه صلیب مقدس در فلسطین صومعه «پتریتسونی» در بلغارستان، مراکز گرجی بودند که در آن‌ها کارهای علمی و فرهنگی عمیقی انجام می‌شد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;قرن‌های 11 و 12 میلادی شاهد سطح بالایی از توسعه فرهنگ [[گرجستان]] فئودالی از جمله فلسفه، تاریخ، ادبیات، معماری، نقاشی مینیاتور، فلزکاری و سفالگری بود. منظومه عظیم حماسی شوتاروستاولی به نام «پلنگینه پوش» در پایان قرن 12 و آغاز قرن 13 سروده شده است. کارهای ادیبانه و عالمان‌های در مراکز فرهنگی [[گرجستان]] در داخل و خارج کشور به نمایش در می‌آمد. فرهنگ بسیار توسعه یافته قرن 12 [[گرجستان]] در دوره پیش تدارک دیده شده بود. صومعه ایویرون، در کوه آتن، صومعه گرجی در کوه سیاه، صومعه صلیب مقدس در فلسطین صومعه «پتریتسونی» در بلغارستان، مراکز گرجی بودند که در آن‌ها کارهای علمی و فرهنگی عمیقی انجام می‌شد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l11&quot;&gt;خط ۱۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Jvari Monastery.jpg|بندانگشتی|Jvari Monastery - برگرفته از سایت georgianholidays - قابل بازیابی از: https://www.georgianholidays.com/attraction/unesco-world-heritage-sites/jvari-monastery]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Jvari Monastery.jpg|بندانگشتی|Jvari Monastery - برگرفته از سایت georgianholidays - قابل بازیابی از: https://www.georgianholidays.com/attraction/unesco-world-heritage-sites/jvari-monastery]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[فرهنگ عمومی ژاپن]]؛ [[فرهنگ عمومی سودان]]؛ [[فرهنگ عمومی زیمبابوه]]؛ [[فرهنگ عمومی سوریه]]؛ [[فرهنگ عمومی افغانستان]]؛ [[فرهنگ عمومی سنگال]]؛ [[فرهنگ عمومی کوبا]]؛ [[فرهنگ عمومی کانادا]]؛ [[فرهنگ عمومی لبنان]]؛ [[فرهنگ عمومی تونس]]؛ [[فرهنگ عمومی روسیه]]؛ [[فرهنگ عمومی در چین|فرهنگ عمومی چین]]؛ [[فرهنگ عمومی ساحل عاج]]؛ [[فرهنگ عمومی در مصر|فرهنگ عمومی مصر]]؛ [[فرهنگ عمومی فرانسه]]؛ [[فرهنگ عمومی اسپانیا]]؛ [[فرهنگ عمومی اوکراین]]؛ [[فرهنگ عمومی قطر]]؛ [[فرهنگ عمومی سیرالئون]]؛ [[فرهنگ عمومی اتیوپی]]؛ [[فرهنگ عمومی مالی]]؛ [[فرهنگ عمومی تاجیکستان]]؛ [[فرهنگ عمومی قزاقستان]]؛ [[فرهنگ عمومی بنگلادش]]؛ [[فرهنگ عمومی سریلانکا]]؛ [[فرهنگ عمومی تایلند]]؛ [[فرهنگ عمومی آرژانتین]]؛ [[فرهنگ عمومی اردن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[فرهنگ عمومی ژاپن]]؛ [[فرهنگ عمومی سودان]]؛ [[فرهنگ عمومی زیمبابوه]]؛ [[فرهنگ عمومی سوریه]]؛ [[فرهنگ عمومی افغانستان]]؛ [[فرهنگ عمومی سنگال]]؛ [[فرهنگ عمومی کوبا]]؛ [[فرهنگ عمومی کانادا]]؛ [[فرهنگ عمومی لبنان]]؛ [[فرهنگ عمومی تونس]]؛ [[فرهنگ عمومی روسیه]]؛ [[فرهنگ عمومی در چین|فرهنگ عمومی چین]]؛ [[فرهنگ عمومی ساحل عاج]]؛ [[فرهنگ عمومی در مصر|فرهنگ عمومی مصر]]؛ [[فرهنگ عمومی فرانسه]]؛ [[فرهنگ عمومی اسپانیا]]؛ [[فرهنگ عمومی اوکراین]]؛ [[فرهنگ عمومی قطر]]؛ [[فرهنگ عمومی سیرالئون]]؛ [[فرهنگ عمومی اتیوپی]]؛ [[فرهنگ عمومی مالی]]؛ [[فرهنگ عمومی تاجیکستان]]؛ [[فرهنگ عمومی قزاقستان]]؛ [[فرهنگ عمومی بنگلادش]]؛ [[فرهنگ عمومی سریلانکا]]؛ [[فرهنگ عمومی تایلند]]؛ [[فرهنگ عمومی آرژانتین]]؛ [[فرهنگ عمومی اردن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;کتابشناسی &lt;/del&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;منبع اصلی &lt;/ins&gt;==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;references &lt;/del&gt;/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;gt;&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https:&lt;/ins&gt;/&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;/www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:فرهنگ عمومی]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[رده:فرهنگ عمومی]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mina</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=52039&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mohammad در ‏۲۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۰۱</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=52039&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-26T16:01:37Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۶ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۰۱&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;خط ۱۴:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱۴:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[فرهنگ عمومی ژاپن]]؛ [[فرهنگ عمومی سودان]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اردن&lt;/del&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی سوریه]]؛ [[فرهنگ عمومی افغانستان]]؛ [[فرهنگ عمومی سنگال]]؛ [[فرهنگ عمومی کوبا]]؛ [[فرهنگ عمومی کانادا]]؛ [[فرهنگ عمومی لبنان]]؛ [[فرهنگ عمومی تونس]]؛ [[فرهنگ عمومی روسیه]]؛ [[فرهنگ عمومی در چین|فرهنگ عمومی چین]]؛ [[فرهنگ عمومی ساحل عاج]]؛ [[فرهنگ عمومی در مصر|فرهنگ عمومی مصر]]؛ [[فرهنگ عمومی فرانسه]]؛ [[فرهنگ عمومی اسپانیا]]؛ [[فرهنگ عمومی اوکراین]]؛ [[فرهنگ عمومی قطر]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;زیمبابوه&lt;/del&gt;]]&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;، &lt;/del&gt;[[فرهنگ عمومی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سیرالئون&lt;/del&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اتیوپی&lt;/del&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مالی&lt;/del&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی آرژانتین]]&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[فرهنگ عمومی ژاپن]]؛ [[فرهنگ عمومی سودان]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;زیمبابوه&lt;/ins&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی سوریه]]؛ [[فرهنگ عمومی افغانستان]]؛ [[فرهنگ عمومی سنگال]]؛ [[فرهنگ عمومی کوبا]]؛ [[فرهنگ عمومی کانادا]]؛ [[فرهنگ عمومی لبنان]]؛ [[فرهنگ عمومی تونس]]؛ [[فرهنگ عمومی روسیه]]؛ [[فرهنگ عمومی در چین|فرهنگ عمومی چین]]؛ [[فرهنگ عمومی ساحل عاج]]؛ [[فرهنگ عمومی در مصر|فرهنگ عمومی مصر]]؛ [[فرهنگ عمومی فرانسه]]؛ [[فرهنگ عمومی اسپانیا]]؛ [[فرهنگ عمومی اوکراین]]؛ [[فرهنگ عمومی قطر]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سیرالئون]]؛ [[فرهنگ عمومی اتیوپی]]؛ [[فرهنگ عمومی مالی]]؛ [[فرهنگ عمومی تاجیکستان]]؛ [[فرهنگ عمومی قزاقستان&lt;/ins&gt;]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;؛ &lt;/ins&gt;[[فرهنگ عمومی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بنگلادش&lt;/ins&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سریلانکا&lt;/ins&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تایلند&lt;/ins&gt;]]؛ [[فرهنگ عمومی آرژانتین]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;؛ [[فرهنگ عمومی اردن]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== کتابشناسی ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== کتابشناسی ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;references /&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[رده:فرهنگ عمومی]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mohammad</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49116&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi در ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۱</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49116&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-14T09:51:42Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۱&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Shushanik.jpg|بندانگشتی|337x337پیکسل|Shushanik - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Shushanik]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Shushanik.jpg|بندانگشتی|337x337پیکسل|Shushanik - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Shushanik]]&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:Peter the Iberian.jpg|بندانگشتی|375x375پیکسل|Peter the Iberian - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_the_Iberian|راست]]&lt;/ins&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;مسیحیت ادبیات کهن گرجی را نابود کرد و شروع به ایجاد ادبیات مربوط به خود کرد که اغلب شامل آثار ترجمه شده بود. قدیمی‌ترین کتاب‌ها و سپس انجیل‌ها و «وصیت نامه قدیمی» از منشاء یونانی و سریانی ترجمه شدند. بزودی کارهای اصلی، اغلب تاریخ انبیاء و قدیسین ظاهر شدند. «شهادت شوشانیک» گرجی قدیمی، در قرن پنجم نوشته شده بود. چنین کار دیگری از نویسنده‌ای گمنام، تحت عنوان در «شهادت آستاته متسختی» از قرن ششم رسیده است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;مسیحیت ادبیات کهن گرجی را نابود کرد و شروع به ایجاد ادبیات مربوط به خود کرد که اغلب شامل آثار ترجمه شده بود. قدیمی‌ترین کتاب‌ها و سپس انجیل‌ها و «وصیت نامه قدیمی» از منشاء یونانی و سریانی ترجمه شدند. بزودی کارهای اصلی، اغلب تاریخ انبیاء و قدیسین ظاهر شدند. «شهادت شوشانیک» گرجی قدیمی، در قرن پنجم نوشته شده بود. چنین کار دیگری از نویسنده‌ای گمنام، تحت عنوان در «شهادت آستاته متسختی» از قرن ششم رسیده است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l8&quot;&gt;خط ۸:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۷:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار معماری کلیسایی و نیز تعداد ساختمان غیر مذهبی (برای مثال قلعه اوجارما) تا امروز پابرجا مانده‌اند. کلیساهایی که با سبک بازیلیک در بولنیسی و اوربنیسی وجود دارند، به قرن پنجم تعلق دارند و گنبد چلیپایی کلیسای جواری پایان قرن ششم و اوایل قرن هفتم در نزدیکی متسختا، در محل تلاقی رودهای آزاگوی، و متکواری ([[کورا]]) ساخته شده‌اند که از آثار ارزشمند معماری هستند. در تاریخ این آثار به قرن پنجم و ششم میلادی بر می‌گردد که گواه سطح بالای هنر معماری در [[گرجستان]] است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار معماری کلیسایی و نیز تعداد ساختمان غیر مذهبی (برای مثال قلعه اوجارما) تا امروز پابرجا مانده‌اند. کلیساهایی که با سبک بازیلیک در بولنیسی و اوربنیسی وجود دارند، به قرن پنجم تعلق دارند و گنبد چلیپایی کلیسای جواری پایان قرن ششم و اوایل قرن هفتم در نزدیکی متسختا، در محل تلاقی رودهای آزاگوی، و متکواری ([[کورا]]) ساخته شده‌اند که از آثار ارزشمند معماری هستند. در تاریخ این آثار به قرن پنجم و ششم میلادی بر می‌گردد که گواه سطح بالای هنر معماری در [[گرجستان]] است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;قرن‌های 11 و 12 میلادی شاهد سطح بالایی از توسعه فرهنگ [[گرجستان]] فئودالی از جمله فلسفه، تاریخ، ادبیات، معماری، نقاشی مینیاتور، فلزکاری و سفالگری بود. منظومه عظیم حماسی شوتاروستاولی به نام «پلنگینه پوش» در پایان قرن 12 و آغاز قرن 13 سروده شده است. کارهای ادیبانه و عالمان‌های در مراکز فرهنگی [[گرجستان]] در داخل و خارج کشور به نمایش در می‌آمد. فرهنگ بسیار توسعه یافته قرن 12 [[گرجستان]] در دوره پیش تدارک دیده شده بود. صومعه ایویرون، در کوه آتن، صومعه گرجی در کوه سیاه، صومعه صلیب مقدس در فلسطین صومعه «پتریتسونی» در بلغارستان، مراکز گرجی بودند که در آن‌ها کارهای علمی و فرهنگی عمیقی انجام می‌شد.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:Peter the Iberian.jpg|بندانگشتی|375x375پیکسل|Peter the Iberian - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_the_Iberian|راست]]&lt;/del&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;قرن‌های 11 و 12 میلادی شاهد سطح بالایی از توسعه فرهنگ [[گرجستان]] فئودالی از جمله فلسفه، تاریخ، ادبیات، معماری، نقاشی مینیاتور، فلزکاری و سفالگری بود. منظومه عظیم حماسی شوتاروستاولی به نام «پلنگینه پوش» در پایان قرن 12 و آغاز قرن 13 سروده شده است. کارهای ادیبانه و عالمان‌های در مراکز فرهنگی [[گرجستان]] در داخل و خارج کشور به نمایش در می‌آمد. فرهنگ بسیار توسعه یافته قرن 12 [[گرجستان]] در دوره پیش تدارک دیده شده بود. صومعه ایویرون، در کوه آتن، صومعه گرجی در کوه سیاه، صومعه صلیب مقدس در فلسطین صومعه «پتریتسونی» در بلغارستان، مراکز گرجی بودند که در آن‌ها کارهای علمی و فرهنگی عمیقی انجام می‌شد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Jvari Monastery.jpg|بندانگشتی|Jvari Monastery - برگرفته از سایت georgianholidays - قابل بازیابی از: https://www.georgianholidays.com/attraction/unesco-world-heritage-sites/jvari-monastery]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Jvari Monastery.jpg|بندانگشتی|Jvari Monastery - برگرفته از سایت georgianholidays - قابل بازیابی از: https://www.georgianholidays.com/attraction/unesco-world-heritage-sites/jvari-monastery]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند&amp;lt;ref&amp;gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند&amp;lt;ref&amp;gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49113&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi در ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۰</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49113&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-14T09:50:19Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۰&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Peter the Iberian&lt;/del&gt;.jpg|بندانگشتی|&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;375x375پیکسل&lt;/del&gt;|&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Peter the Iberian &lt;/del&gt;- برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Peter_the_Iberian&lt;/del&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Shushanik&lt;/ins&gt;.jpg|بندانگشتی|&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;337x337پیکسل&lt;/ins&gt;|&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Shushanik &lt;/ins&gt;- برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Shushanik&lt;/ins&gt;]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l8&quot;&gt;خط ۸:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۸:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار معماری کلیسایی و نیز تعداد ساختمان غیر مذهبی (برای مثال قلعه اوجارما) تا امروز پابرجا مانده‌اند. کلیساهایی که با سبک بازیلیک در بولنیسی و اوربنیسی وجود دارند، به قرن پنجم تعلق دارند و گنبد چلیپایی کلیسای جواری پایان قرن ششم و اوایل قرن هفتم در نزدیکی متسختا، در محل تلاقی رودهای آزاگوی، و متکواری ([[کورا]]) ساخته شده‌اند که از آثار ارزشمند معماری هستند. در تاریخ این آثار به قرن پنجم و ششم میلادی بر می‌گردد که گواه سطح بالای هنر معماری در [[گرجستان]] است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار معماری کلیسایی و نیز تعداد ساختمان غیر مذهبی (برای مثال قلعه اوجارما) تا امروز پابرجا مانده‌اند. کلیساهایی که با سبک بازیلیک در بولنیسی و اوربنیسی وجود دارند، به قرن پنجم تعلق دارند و گنبد چلیپایی کلیسای جواری پایان قرن ششم و اوایل قرن هفتم در نزدیکی متسختا، در محل تلاقی رودهای آزاگوی، و متکواری ([[کورا]]) ساخته شده‌اند که از آثار ارزشمند معماری هستند. در تاریخ این آثار به قرن پنجم و ششم میلادی بر می‌گردد که گواه سطح بالای هنر معماری در [[گرجستان]] است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;قرن‌های 11 و 12 میلادی شاهد سطح بالایی از توسعه فرهنگ [[گرجستان]] فئودالی از جمله فلسفه، تاریخ، ادبیات، معماری، نقاشی مینیاتور، فلزکاری و سفالگری بود. منظومه عظیم حماسی شوتاروستاولی به نام «پلنگینه پوش» در پایان قرن 12 و آغاز قرن 13 سروده شده است. کارهای ادیبانه و عالمان‌های در مراکز فرهنگی [[گرجستان]] در داخل و خارج کشور به نمایش در می‌آمد. فرهنگ بسیار توسعه یافته قرن 12 [[گرجستان]] در دوره پیش تدارک دیده شده بود. صومعه ایویرون، در کوه آتن، صومعه گرجی در کوه سیاه، صومعه صلیب مقدس در فلسطین صومعه «پتریتسونی» در بلغارستان، مراکز گرجی بودند که در آن‌ها کارهای علمی و فرهنگی عمیقی انجام می‌شد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;قرن‌های 11 و 12 میلادی شاهد سطح بالایی از توسعه فرهنگ [[گرجستان]] فئودالی از جمله فلسفه، تاریخ، ادبیات، معماری، نقاشی مینیاتور، فلزکاری و سفالگری بود. منظومه عظیم حماسی شوتاروستاولی به نام «پلنگینه پوش» در پایان قرن 12 و آغاز قرن 13 سروده شده است. کارهای ادیبانه و عالمان‌های در مراکز فرهنگی [[گرجستان]] در داخل و خارج کشور به نمایش در می‌آمد. فرهنگ بسیار توسعه یافته قرن 12 [[گرجستان]] در دوره پیش تدارک دیده شده بود. صومعه ایویرون، در کوه آتن، صومعه گرجی در کوه سیاه، صومعه صلیب مقدس در فلسطین صومعه «پتریتسونی» در بلغارستان، مراکز گرجی بودند که در آن‌ها کارهای علمی و فرهنگی عمیقی انجام می‌شد.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:Peter the Iberian.jpg|بندانگشتی|375x375پیکسل|Peter the Iberian - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_the_Iberian|راست]]&lt;/ins&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:Jvari Monastery.jpg|بندانگشتی|Jvari Monastery - برگرفته از سایت georgianholidays - قابل بازیابی از: https://www.georgianholidays.com/attraction/unesco-world-heritage-sites/jvari-monastery]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-added&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند&amp;lt;ref&amp;gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند&amp;lt;ref&amp;gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&amp;lt;/ref&amp;gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49110&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi در ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۴۶</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49110&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-14T09:46:02Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۴۶&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:Tsikhe mountain.jpg|بندانگشتی|Tsikhe mountain - برگرفته از سایت georgiavoyage - قابل بازیابی از: http://georgiavoyage.ge/en/okros-tsikhe/]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دوره کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[پرونده:Peter the Iberian.jpg|بندانگشتی|375x375پیکسل|Peter the Iberian - برگرفته از سایت wikipedia - قابل بازیابی از: https://en.wikipedia.org/wiki/Peter_the_Iberian]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49107&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi در ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۴۳</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=49107&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-14T09:43:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۴ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۴۳&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آ ن &lt;/del&gt;کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;دور ه &lt;/del&gt;کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معماری هستند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آن &lt;/ins&gt;کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;دوره &lt;/ins&gt;کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=48670&amp;oldid=prev</id>
		<title>Samiei در ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۲۷</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=48670&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-11T14:27:35Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۲۷&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;معمار یاند&lt;/del&gt;. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آ ن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دور ه کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده آرماز تسیخه (ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;معماری هستند&lt;/ins&gt;. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آ ن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دور ه کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Samiei</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=48669&amp;oldid=prev</id>
		<title>Samiei در ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۲۷</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=48669&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-07-11T14:27:10Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۲۷&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آرماز  تسیخه &lt;/del&gt;(ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معمار یاند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آ ن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دور ه کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آثار فرهنگ مادی گواه بر سطح بالایی از هنر معماری و ساختمان‌سازی، زرگری، نقاشی و شیشه‌گری است. پیشرفت‌های فرهنگی و قدرت اقتصادی در حفاری [[متسختا]] آرمازی، اوپلیس تسیخه، وانی، تسیخه گوجی، مورد تائید قرار می‌گیرد. فرهنگ مادی دوره‌ای که در ناحیه شکل گرفته است، آثار معماری آن توسط عظمت و لطافت شکل آن‌ها، متمایز می‌شود. قابل ملاحظه است که در متسختا اداره‌ای برای معماران و هنرمندان برجسته وجود داشت. از آثار ارزنده &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;آرماز تسیخه &lt;/ins&gt;(ارگ)  شاه نشین است، که باید مستثنی شود. از این نوع، قلعه بزرگ دیگری در روستاهای تسیستاموری در ناحیه متسختا است که به نام زدان تسیخه شناخته می‌شود و مؤلفان خارجی آن را سئوسامورا نام برده‌اند. گورستان (بقعه) اعضای خانواده سلطنتی و اشراف که در متسختا یافت شده‌اند، نمونه کاملی از آثار معمار یاند. زیورآلات طلایی که سنگ‌های قیمتی در آ ن کار گذاشته شده، یعنی انگشتر، گوشواره، دستبند، آویزها، منجق‌ها، الماس‌ها، و غیره در اینجا یافت شده‌اند که کارهای اصلی هنر جواهر کاری است. به موازات هنر زرگری، حرفه‌های دیگری توسعه پیدا کرد: توسعه آجر، ظروف شیشه‌ای، سلاح‌های فلزی و غیره... دولت و قدرت فرهنگی [[كارتلی|کارتلی]] در دور ه کلاسیک یکی از عوامل اصلی در فرایند شکل‌گیری مردم گرجی بود. در آ ن زمان بود که بطور مساعدی ثبات ملیت گرجی شرقی (کارت) شکل گرفت، که متعاقباً نقش یک وسیله پیوند در آفرینش گرجی را بازی کرد. این فرایند کمی بعد تکمیل شد در زمان گسترش نفوذ کلیسای مسیحی در سراسر [[گرجستان]] و ظهور یک دولت فئودالی واحد گرجی.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در سال‌های 330، مسیحیت به عنوان دین رسمی و دولتی [[گرجستان]] اعلام شد، این دوره بر آغاز توسعه زیاد هنر و ادبیات دلالت دارد. اعضای انجمن‌های عالی‌رتبه کارتلی و اگریسی، با ادبیات و فلسفه شرق و غرب به خوبی آشنایی داشتند. در میان آن‌ها دانشمندان و فیلسوفان والامقامی چون: پطر ایبریایی و ایوانی لازی (قرن پنجم) وجود داشتند. مراکز فرهنگی و هدایت افکار نیز در [[گرجستان]] به وجود آمده بود که بعضی از آن‌ها اهمیت بین‌المللی داشتند. در قرن چهارم مکتب علم معانی بیان و فلسفه در نزدیکی فازیس (پوتی امروزی) شکل گرفت. در کنار نخبگان محلی، دانشجویانی از خارج نیز برای آموختن به این مدرسه می‌آمدند. این مدرسه همچنین محل تحصیل فیلسوف و ناطق مشهور یونانی تمیستیوس بود که می‌گوید پدرش اوگئیوس، دانش را در همین مدرسه بدست آورد.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Samiei</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=47019&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi: /* نیز نگاه کنید به */</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=47019&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-06-13T18:42:17Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;span class=&quot;autocomment&quot;&gt;نیز نگاه کنید به&lt;/span&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۳ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۴۲&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l11&quot;&gt;خط ۱۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فرهنگ کشور با توسعه تعلیم و تربیت که به ترقی قابل ملاحظه‌ای در دوره مورد بررسی نایل شده بود، دست یافته بود. مدارس عموماً وابسته به کلیساها و صومعه‌ها بودند. نظام تعلیم و تربیت [[گرجستان]] در حقیقت کاملاً تابع ایدئولوژی مسیحیت بود. این نظر با این موضوع که مدارس ابتدایی در بسیاری از شهرها، در کنار مدارس روحانی فعالیت داشتند، به اثبات می‌رسد. مدارس، تحت سرپرستی کلیساها و صومعه‌ها، رسمی بودند، موضوعاتی که در آن‌ها تدریس می‌شد عبارت بودند از: الهیات، سرودهای مذهبی و استنساخ تألیفات گرجی. در عین حال، فرزندان اعضای خاندان سلطنتی و فئودال‌ها توسط معلمان خصوصی آموزش می‌دیدند. بزرگ‌ترین کلیساها نه تنها برای فعالیت‌های آیین دینی، بلکه به عنوان مراکز و مدارس تعلیم و تربیت در خدمت بودند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;بنیاد مطالعات قفقاز (۱۳۹۲). جامعه و فرهنگ [[گرجستان]]. تهران: [https://www.icro.ir/ سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی] (در دست انتشار)، ص162-164.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=46826&amp;oldid=prev</id>
		<title>Mahdi در ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۴۶</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF_%D8%B9%D9%85%D9%88%D9%85%DB%8C_%DA%AF%D8%B1%D8%AC%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&amp;diff=46826&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-06-11T18:46:25Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۴۶&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l12&quot;&gt;خط ۱۲:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱۲:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;آشنایی نزدیک با سیستم آموزش بیزانس، نقش مهمی را در توسعه مدارس آموزشی در قرن 11 و 12 دارا بوده است. بسیاری از گرجی‌ها در بیزانس آموزش دیده بودند، در نتیجه تعدادی از آنان ادیبان برجسته‌ای بودند. شاه داویدبانی، توجه خاصی به آموزش مردم خود داشت. این حقیقت توسط وقایع‌نویس ارمنی واردان باردزمرتس Vardan Bardzmerts از نظر دور نمانده است «داوید به آموزش مردم ایبری دقت زیادی کرده و او به دنبال دانش است. شاه چهل کودک را برگزید که آن‌ها را به یونان فرستادند آن‌ها زبان بیاموزند و ترجمه‌هایی را که توسط آنان در آنجا انجام شده، به کشور بیاورند». سه نفر از آن‌ها از دانشمندان برجسته شدند. در زمان داوید بانی، مدرسه و فرهنگستان متعددی در [[گرجستان]] وجود داشت که از میان آن‌ها «گلاتی» ([[گرجستان]] غربی) جای ویژه‌ای داشت مورخ دربار شاه داوید درباره فرهنگستان گلاتی گفته است که: «این فرهنگستان در نوع خود «اورشلیم دوم» در شرق برای یادگیری و آموزش ارزشمند دانش است. آتن دوم و اولین مرکز فوق‌العاده گسترده قوانین الهی و همه شکوه و جلال کلیسایی است». فرهنگستان گلاتی جزو نخستین‌ها بود که در دوره توسعه فئودالیسم تأسیس شده بود. این فرهنگستان نیازهای علمی روز را پاسخ می‌داد و حرکات ایدئولوژیکی را که راه رنسانس [[گرجستان]] را پیش‌بینی می‌کرد، هموار کرده بود. در کنار گلاتی، مراکز فرهنگی روشنگری و علمی دیگری نیز در [[گرجستان]] آن زمان وجود داشت. در ایقالتو ([[گرجستان]] شرقی) نیز مدرسه عالی وجود داشت. مؤسس و اولین رئیس فرهنگستان آرسن ایقالتویی بود که در سال‌های 1120 از گلاتی به ایقالتو آمده بود. از دیگر مراکز آموزش عالی می‌توان از ساخت یک فرهنگستان در گرمی ([[گرجستان]] شرقی) نام برد. کارهای ادبی عمیق، فلسفی و ترجمه در مراکز فرهنگی و آموزشی در خارج از [[گرجستان]] انجام می‌شد. در این دوره تعدادی کارهای اساسی نوشته شدند و آثار مهم فرهنگ جهان به [[زبان گرجی]] ترجمه شد که پیشرفت دانش و ادبیات ملی را تسهیل کردند. از دانشمندان گرجی که در خار ج از [[گرجستان]] دارای فعالیت چشم‌گیری بودند، «گیورگی متاتس میندلی»، «اپرم متسیره» و «گیورگی خوتس مونازونی» مشهورترند.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== نیز نگاه کنید به ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[فرهنگ عمومی ژاپن]]؛ [[فرهنگ عمومی سودان]]؛ [[فرهنگ عمومی اردن]]؛ [[فرهنگ عمومی سوریه]]؛ [[فرهنگ عمومی افغانستان]]؛ [[فرهنگ عمومی سنگال]]؛ [[فرهنگ عمومی کوبا]]؛ [[فرهنگ عمومی کانادا]]؛ [[فرهنگ عمومی لبنان]]؛ [[فرهنگ عمومی تونس]]؛ [[فرهنگ عمومی روسیه]]؛ [[فرهنگ عمومی در چین|فرهنگ عمومی چین]]؛ [[فرهنگ عمومی ساحل عاج]]؛ [[فرهنگ عمومی در مصر|فرهنگ عمومی مصر]]؛ [[فرهنگ عمومی فرانسه]]؛ [[فرهنگ عمومی اسپانیا]]؛ [[فرهنگ عمومی اوکراین]]؛ [[فرهنگ عمومی قطر]]؛ [[فرهنگ عمومی زیمبابوه]]، [[فرهنگ عمومی سیرالئون]]؛ [[فرهنگ عمومی اتیوپی]]؛ [[فرهنگ عمومی مالی]]؛ [[فرهنگ عمومی آرژانتین]].&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;== کتابشناسی ==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Mahdi</name></author>
	</entry>
</feed>