http://dmelal.ir/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%88%D9%84%D8%B3%DB%8C_%D8%AC%D8%B1%DA%AF%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86پارلمان ولسی جرگه افغانستان - تاریخچهٔ نسخهها2026-06-13T13:35:43Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.0http://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%88%D9%84%D8%B3%DB%8C_%D8%AC%D8%B1%DA%AF%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=69670&oldid=prevMohammad در ۱۷ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۸2025-01-17T15:58:35Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۷ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[نظام و نهاد قانون گذاری افغانستان]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[نظام و نهاد قانون گذاری افغانستان]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتابشناسی </del>==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منبع اصلی </ins>==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><references /></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نویسنده مقاله ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علیرضا علی آبادی</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[رده:نظام و نهاد قانونگذاری]]</ins></div></td></tr>
</table>Mohammadhttp://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%88%D9%84%D8%B3%DB%8C_%D8%AC%D8%B1%DA%AF%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=56322&oldid=prevShekvati: /* نیز نگاه کنید به */2024-08-06T11:24:59Z<p><span class="autocomment">نیز نگاه کنید به</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۶ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۲۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l6">خط ۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[نظام و نهاد قانون گذاری افغانستان]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>[[نظام و نهاد قانون گذاری افغانستان]]</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== کتابشناسی ==</div></td></tr>
</table>Shekvatihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%88%D9%84%D8%B3%DB%8C_%D8%AC%D8%B1%DA%AF%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=18841&oldid=prevShekvati: /* کتابشناسی */2024-02-23T09:09:08Z<p><span class="autocomment">کتابشناسی</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۳ فوریهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۰۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l3">خط ۳:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سابقه انتخابات.''' از زمان تشکیل مجلس شورا در [[افغانستان]] تا سال ۱۳۵۲، سیزده دوره مجلس تشکیل شد و ۱۲ بار انتخابات مربوط به مجلس شورا برگزار شد. نخستین دوره مجلس، که به قوه مقننه شباهت داشت، در مهر ۱۳۰۹ افتتاح شد و دوره آخر آن در ۲۶ تیر ۱۳۵۲، با کودتای داود خان و برافتادن نظام سلطنتی پایان یافت. طی این مدت [[افغانستان]] به مدت ۴۱ سال دارای مجلس شورای ملی بود. اولین دوره مجلس ۱۱ ماه پس از رویکارآمدن محمدنادر شاه آغاز شد و آخرین آن با سقوط [[محمدظاهر شاه]] پایان یافت. دورههای این مجالس به این شرح بودند: مجلس اول (۱۳۱۲-۱۳۱۰ که با قتل نادرشاه همراه بود و تمام شد)، مجلس دوم (۱۳۱۵-۱۳۱۳)، مجلس سوم (۱۳۱۸-۱۳۱۶)، مجلس چهارم (۱۳۲۱-۱۳۱۹)، مجلس پنجم (۱۳۲۴-۱۳۲۲)، مجلس ششم (۱۳۲۷-۱۳۲۵)، مجلس هفتم (۱۳۳۰-۱۳۲۸)، مجلس هشتم (۱۳۳۳-۱۳۳۱)، مجلس نهم (۱۳۳۶-۱۳۳۴)، مجلس دهم (۱۳۳ - ۱۳۳۷)، مجلس یازدهم (۱۳۴۴-۱۳۴۰)، مجلس دوازدهم (۱۳۴۷-۱۳۴۴)، مجلس سیزدهم (۱۳۵۱-۱۳۴۸) و از کودتای داود خان تا پس از برکناری [[طالبان]] در سال ۲۰۰۱، انتخابات مجلس برگزار نشد و رئیس دولت و شوراهایی که در کنار آن تشکیل میشد، کشور را اداره میکردند. برای مثال، [[طالبان]] پس از تصرف [[کابل]]، مجلس موقت شش نفرهای را متشکل از ملا محمد ربانی، ملا محمدحسن، ملا محمد غوث، ملا عبدالرزاق، ملامحمد فاضل، و مولوی سید غیاثالدین برای اداره [[کابل]] تشکیل داد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''سابقه انتخابات.''' از زمان تشکیل مجلس شورا در [[افغانستان]] تا سال ۱۳۵۲، سیزده دوره مجلس تشکیل شد و ۱۲ بار انتخابات مربوط به مجلس شورا برگزار شد. نخستین دوره مجلس، که به قوه مقننه شباهت داشت، در مهر ۱۳۰۹ افتتاح شد و دوره آخر آن در ۲۶ تیر ۱۳۵۲، با کودتای داود خان و برافتادن نظام سلطنتی پایان یافت. طی این مدت [[افغانستان]] به مدت ۴۱ سال دارای مجلس شورای ملی بود. اولین دوره مجلس ۱۱ ماه پس از رویکارآمدن محمدنادر شاه آغاز شد و آخرین آن با سقوط [[محمدظاهر شاه]] پایان یافت. دورههای این مجالس به این شرح بودند: مجلس اول (۱۳۱۲-۱۳۱۰ که با قتل نادرشاه همراه بود و تمام شد)، مجلس دوم (۱۳۱۵-۱۳۱۳)، مجلس سوم (۱۳۱۸-۱۳۱۶)، مجلس چهارم (۱۳۲۱-۱۳۱۹)، مجلس پنجم (۱۳۲۴-۱۳۲۲)، مجلس ششم (۱۳۲۷-۱۳۲۵)، مجلس هفتم (۱۳۳۰-۱۳۲۸)، مجلس هشتم (۱۳۳۳-۱۳۳۱)، مجلس نهم (۱۳۳۶-۱۳۳۴)، مجلس دهم (۱۳۳ - ۱۳۳۷)، مجلس یازدهم (۱۳۴۴-۱۳۴۰)، مجلس دوازدهم (۱۳۴۷-۱۳۴۴)، مجلس سیزدهم (۱۳۵۱-۱۳۴۸) و از کودتای داود خان تا پس از برکناری [[طالبان]] در سال ۲۰۰۱، انتخابات مجلس برگزار نشد و رئیس دولت و شوراهایی که در کنار آن تشکیل میشد، کشور را اداره میکردند. برای مثال، [[طالبان]] پس از تصرف [[کابل]]، مجلس موقت شش نفرهای را متشکل از ملا محمد ربانی، ملا محمدحسن، ملا محمد غوث، ملا عبدالرزاق، ملامحمد فاضل، و مولوی سید غیاثالدین برای اداره [[کابل]] تشکیل داد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سنگ بنای پارلمان در زمان [[امانالله خان|امانالله خان]] گذاشته شد؛ اما از همان زمان، مجالس بیشتر یک ارگان مشورتی بود تا قانونگذار و بیشتر مجری برنامههای حکومتی بود تا بنیانگذار برنامههای حکومتی و معمولا نظرات و برنامههای دولتها را کورکورانه یا تحتفشار اجرا و تأیید میکرد و از خود اراده و اختیار زیادی نداشت؛ ضمن اینکه حاکمان هر وقت شرایط مجلس را به مصلحت خود نمیدیدند، حکم به انحلال آن میدادند و سپس مجلس جدیدی تشکیل میدادند.<ref>علی آبادی، علیرضا (1395). جامعه و فرهنگ افغانستان. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین المللی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الهدی، </del>ص 446-448.</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سنگ بنای پارلمان در زمان [[امانالله خان|امانالله خان]] گذاشته شد؛ اما از همان زمان، مجالس بیشتر یک ارگان مشورتی بود تا قانونگذار و بیشتر مجری برنامههای حکومتی بود تا بنیانگذار برنامههای حکومتی و معمولا نظرات و برنامههای دولتها را کورکورانه یا تحتفشار اجرا و تأیید میکرد و از خود اراده و اختیار زیادی نداشت؛ ضمن اینکه حاکمان هر وقت شرایط مجلس را به مصلحت خود نمیدیدند، حکم به انحلال آن میدادند و سپس مجلس جدیدی تشکیل میدادند.<ref>علی آبادی، علیرضا (1395). جامعه و فرهنگ افغانستان. تهران: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://alhoda.ir/ </ins>موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین المللی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الهدی]، </ins>ص 446-448.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نیز نگاه کنید به ==</div></td></tr>
</table>Shekvatihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%88%D9%84%D8%B3%DB%8C_%D8%AC%D8%B1%DA%AF%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=13906&oldid=prevShekvati در ۲ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۴۶2024-01-02T09:46:35Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۴۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ولسی جرگه، شورای ملی یا پارلمان بیش از ۲۵۰ نماینده دارد. نمایندگان بهتناسب جمعیت شهرها از طریق انتخابات عمومی و برای یک دوره چهارساله انتخاب میشوند. طبق قانون اساسی جدید افغانستان، یکچهارم کرسیهای مجلس برای زنان پیشبینی شده است. اولین انتخابات مجلس جدید [[افغانستان]] در سال ۲۰۰۵ برگزار شد و انتخابات بعدی در پایان ۲۰۰۹ صورت گرفت. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ولسی جرگه، شورای ملی یا پارلمان بیش از ۲۵۰ نماینده دارد. نمایندگان بهتناسب جمعیت شهرها از طریق انتخابات عمومی و برای یک دوره چهارساله انتخاب میشوند. طبق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>قانون اساسی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افغانستان|قانون اساسی]] </ins>جدید افغانستان، یکچهارم کرسیهای مجلس برای زنان پیشبینی شده است. اولین انتخابات مجلس جدید [[افغانستان]] در سال ۲۰۰۵ برگزار شد و انتخابات بعدی در پایان ۲۰۰۹ صورت گرفت. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سابقه انتخابات. از زمان تشکیل مجلس شورا در افغانستان تا سال ۱۳۵۲، سیزده دوره مجلس تشکیل شد و ۱۲ بار انتخابات </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>سابقه انتخابات.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' </ins>از زمان تشکیل مجلس شورا در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>افغانستان<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>تا سال ۱۳۵۲، سیزده دوره مجلس تشکیل شد و ۱۲ بار انتخابات <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مربوط به مجلس شورا برگزار شد. نخستین دوره مجلس، که به قوه مقننه شباهت داشت، در مهر ۱۳۰۹ افتتاح شد و دوره آخر آن در ۲۶ تیر ۱۳۵۲، با کودتای داود خان و برافتادن نظام سلطنتی پایان یافت. طی این مدت [[افغانستان]] به مدت ۴۱ سال دارای مجلس شورای ملی بود. اولین دوره مجلس ۱۱ ماه پس از رویکارآمدن محمدنادر شاه آغاز شد و آخرین آن با سقوط [[محمدظاهر شاه]] پایان یافت. دورههای این مجالس به این شرح بودند: مجلس اول (۱۳۱۲-۱۳۱۰ که با قتل نادرشاه همراه بود و تمام شد)، مجلس دوم (۱۳۱۵-۱۳۱۳)، مجلس سوم (۱۳۱۸-۱۳۱۶)، مجلس چهارم (۱۳۲۱-۱۳۱۹)، مجلس پنجم (۱۳۲۴-۱۳۲۲)، مجلس ششم (۱۳۲۷-۱۳۲۵)، مجلس هفتم (۱۳۳۰-۱۳۲۸)، مجلس هشتم (۱۳۳۳-۱۳۳۱)، مجلس نهم (۱۳۳۶-۱۳۳۴)، مجلس دهم (۱۳۳ - ۱۳۳۷)، مجلس یازدهم (۱۳۴۴-۱۳۴۰)، مجلس دوازدهم (۱۳۴۷-۱۳۴۴)، مجلس سیزدهم (۱۳۵۱-۱۳۴۸) و از کودتای داود خان تا پس از برکناری [[طالبان]] در سال ۲۰۰۱، انتخابات مجلس برگزار نشد و رئیس دولت و شوراهایی که در کنار آن تشکیل میشد، کشور را اداره میکردند. برای مثال، [[طالبان]] پس از تصرف [[کابل]]، مجلس موقت شش نفرهای را متشکل از ملا محمد ربانی، ملا محمدحسن، ملا محمد غوث، ملا عبدالرزاق، ملامحمد فاضل، و مولوی سید غیاثالدین برای اداره [[کابل]] تشکیل داد.</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنگ بنای پارلمان در زمان [[امانالله خان|امانالله خان]] گذاشته شد؛ اما از همان زمان، مجالس بیشتر یک ارگان مشورتی بود تا قانونگذار و بیشتر مجری برنامههای حکومتی بود تا بنیانگذار برنامههای حکومتی و معمولا نظرات و برنامههای دولتها را کورکورانه یا تحتفشار اجرا و تأیید میکرد و از خود اراده و اختیار زیادی نداشت؛ ضمن اینکه حاکمان هر وقت شرایط مجلس را به مصلحت خود نمیدیدند، حکم به انحلال آن میدادند و سپس مجلس جدیدی تشکیل میدادند.<ref>علی آبادی، علیرضا (1395). جامعه و فرهنگ افغانستان. تهران: موسسه فرهنگی هنری و انتشاراتی بین المللی الهدی، ص 446-448.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نیز نگاه کنید به ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مربوط به مجلس شورا برگزار شد. نخستین دوره مجلس، که به قوه مقننه شباهت داشت، در مهر ۱۳۰۹ افتتاح شد و دوره آخر آن در ۲۶ تیر ۱۳۵۲، با کودتای داود خان و برافتادن نظام سلطنتی پایان یافت. طی این مدت افغانستان به مدت ۴۱ سال دارای مجلس شورای ملی بود. اولین دوره مجلس ۱۱ ماه پس از رویکارآمدن محمدنادر شاه آغاز شد و آخرین آن با سقوط </del>[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">محمدظاهر شاه]] پایان یافت. دورههای این مجالس به این شرح بودند: مجلس اول (۱۳۱۲-۱۳۱۰ که با قتل نادرشاه همراه بود </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تمام شد)، مجلس دوم (۱۳۱۵-۱۳۱۳)، مجلس سوم (۱۳۱۸-۱۳۱۶)، مجلس چهارم (۱۳۲۱-۱۳۱۹)، مجلس پنجم (۱۳۲۴-۱۳۲۲)، مجلس ششم (۱۳۲۷-۱۳۲۵)، مجلس هفتم (۱۳۳۰-۱۳۲۸)، مجلس هشتم (۱۳۳۳-۱۳۳۱)، مجلس نهم (۱۳۳۶-۱۳۳۴)، مجلس دهم (۱۳۳ - ۱۳۳۷)، مجلس یازدهم (۱۳۴۴-۱۳۴۰)، مجلس دوازدهم (۱۳۴۷-۱۳۴۴)، مجلس سیزدهم (۱۳۵۱-۱۳۴۸) و از کودتای داود خان تا پس از برکناری طالبان در سال ۲۰۰۱، انتخابات مجلس برگزار نشد و رئیس دولت و شوراهایی که در کنار آن تشکیل میشد، کشور را اداره میکردند. برای مثال، طالبان پس از تصرف کابل، مجلس موقت شش نفرهای را متشکل از ملا محمد ربانی، ملا محمدحسن، ملا محمد غوث، ملا عبدالرزاق، ملامحمد فاضل، و مولوی سید غیاثالدین برای اداره [[کابل</del>]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تشکیل داد. </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظام </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نهاد قانون گذاری افغانستان</ins>]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنگ بنای پارلمان در زمان امانالله خانگذاشته شد؛ اما از همان زمان، مجالس بیشتر یک ارگان مشورتی بود تا قانونگذار و بیشتر مجری برنامههای حکومتی بود تا بنیانگذار برنامههای حکومتی و معمولا نظرات و برنامههای دولتها را کورکورانه یا تحتفشار </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== کتابشناسی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۴۴۷ </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(ت. </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۴۴۸ </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اجرا و تأیید میکرد و از خود اراده و اختیار زیادی نداشت؛ ضمن اینکه حاکمان هر وقت شرایط مجلس را به مصلحت خود نمیدیدند، حکم به انحلال آن میدادند و سپس مجلس جدیدی تشکیل میدادند.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
</table>Shekvatihttp://dmelal.ir/index.php?title=%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86_%D9%88%D9%84%D8%B3%DB%8C_%D8%AC%D8%B1%DA%AF%D9%87_%D8%A7%D9%81%D8%BA%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86&diff=7765&oldid=prevShekvati: صفحهای تازه حاوی «ولسی جرگه، شورای ملی یا پارلمان بیش از ۲۵۰ نماینده دارد. نمایندگان بهتناسب جمعیت شهرها از طریق انتخابات عمومی و برای یک دوره چهارساله انتخاب میشوند. طبق قانون اساسی جدید افغانستان، یکچهارم کرسیهای مجلس برای زنان پیشبینی شده است. اولی...» ایجاد کرد2023-11-27T05:10:42Z<p>صفحهای تازه حاوی «ولسی جرگه، شورای ملی یا پارلمان بیش از ۲۵۰ نماینده دارد. نمایندگان بهتناسب جمعیت شهرها از طریق انتخابات عمومی و برای یک دوره چهارساله انتخاب میشوند. طبق قانون اساسی جدید افغانستان، یکچهارم کرسیهای مجلس برای زنان پیشبینی شده است. اولی...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>ولسی جرگه، شورای ملی یا پارلمان بیش از ۲۵۰ نماینده دارد. نمایندگان بهتناسب جمعیت شهرها از طریق انتخابات عمومی و برای یک دوره چهارساله انتخاب میشوند. طبق قانون اساسی جدید افغانستان، یکچهارم کرسیهای مجلس برای زنان پیشبینی شده است. اولین انتخابات مجلس جدید [[افغانستان]] در سال ۲۰۰۵ برگزار شد و انتخابات بعدی در پایان ۲۰۰۹ صورت گرفت. <br />
<br />
سابقه انتخابات. از زمان تشکیل مجلس شورا در افغانستان تا سال ۱۳۵۲، سیزده دوره مجلس تشکیل شد و ۱۲ بار انتخابات <br />
<br />
<br />
<br />
مربوط به مجلس شورا برگزار شد. نخستین دوره مجلس، که به قوه مقننه شباهت داشت، در مهر ۱۳۰۹ افتتاح شد و دوره آخر آن در ۲۶ تیر ۱۳۵۲، با کودتای داود خان و برافتادن نظام سلطنتی پایان یافت. طی این مدت افغانستان به مدت ۴۱ سال دارای مجلس شورای ملی بود. اولین دوره مجلس ۱۱ ماه پس از رویکارآمدن محمدنادر شاه آغاز شد و آخرین آن با سقوط [[محمدظاهر شاه]] پایان یافت. دورههای این مجالس به این شرح بودند: مجلس اول (۱۳۱۲-۱۳۱۰ که با قتل نادرشاه همراه بود و تمام شد)، مجلس دوم (۱۳۱۵-۱۳۱۳)، مجلس سوم (۱۳۱۸-۱۳۱۶)، مجلس چهارم (۱۳۲۱-۱۳۱۹)، مجلس پنجم (۱۳۲۴-۱۳۲۲)، مجلس ششم (۱۳۲۷-۱۳۲۵)، مجلس هفتم (۱۳۳۰-۱۳۲۸)، مجلس هشتم (۱۳۳۳-۱۳۳۱)، مجلس نهم (۱۳۳۶-۱۳۳۴)، مجلس دهم (۱۳۳ - ۱۳۳۷)، مجلس یازدهم (۱۳۴۴-۱۳۴۰)، مجلس دوازدهم (۱۳۴۷-۱۳۴۴)، مجلس سیزدهم (۱۳۵۱-۱۳۴۸) و از کودتای داود خان تا پس از برکناری طالبان در سال ۲۰۰۱، انتخابات مجلس برگزار نشد و رئیس دولت و شوراهایی که در کنار آن تشکیل میشد، کشور را اداره میکردند. برای مثال، طالبان پس از تصرف کابل، مجلس موقت شش نفرهای را متشکل از ملا محمد ربانی، ملا محمدحسن، ملا محمد غوث، ملا عبدالرزاق، ملامحمد فاضل، و مولوی سید غیاثالدین برای اداره [[کابل]] تشکیل داد. <br />
<br />
سنگ بنای پارلمان در زمان امانالله خانگذاشته شد؛ اما از همان زمان، مجالس بیشتر یک ارگان مشورتی بود تا قانونگذار و بیشتر مجری برنامههای حکومتی بود تا بنیانگذار برنامههای حکومتی و معمولا نظرات و برنامههای دولتها را کورکورانه یا تحتفشار <br />
<br />
۴۴۷ <br />
<br />
<br />
<br />
(ت. <br />
<br />
۴۴۸ <br />
<br />
اجرا و تأیید میکرد و از خود اراده و اختیار زیادی نداشت؛ ضمن اینکه حاکمان هر وقت شرایط مجلس را به مصلحت خود نمیدیدند، حکم به انحلال آن میدادند و سپس مجلس جدیدی تشکیل میدادند.</div>Shekvati