یمن در یک نگاه
یمن کشوری است که از شمال به عربستان سعودی، از شرق به عمان، از جنوب به خلیج عدن و از غرب به دریای سرخ محدود است. مساحت این کشور تقریبا ۵۳۶/۸۶۹ کیلومتر مربع است. ساختار جامعه در یمن قبیلهای است. مردم یمن از اقوام سامی و عرب قحطانی هستند. عرب قحطانی مادر و ریشه عربیت است که عربها را بدان منسوب میدانند.
دین رسمی
دین رسمی یمن، اسلام است. اکثر جمعیت این کشور مسلمان هستند. حدود ۳۰٪ مسلمانان، شیعیان زیدی مذهب و بقیه شافعی مذهب هستند. تعداد کمی شیعه اسماعیلی مذهب و نیز شمار کمی از شیعه دوازده امامی نیز در یمن ساکن هستند. تعداد اندکی هندو و مسیحی نیز در یمن زندگی می کنند.
جغرافیای انسانی یمن
یمن کشوری است که با ساختار جمعیتی پویای خود، نقش مهمی در تحولات منطقهای ایفا میکند. این کشور نهتنها تحتتأثیر روندهای داخلی رشد جمعیت، بلکه در تعامل مستقیم با عوامل جغرافیایی و مهاجرتی نیز قرار دارد. موقعیت جغرافیایی خاص یمن، شامل مناطق کوهستانی، سواحل گسترده و بیابانهای وسیع، بر توزیع و پراکندگی جمعیت آن اثرگذار بوده است. از سوی دیگر، مهاجرت داخلی و خارجی در طول سالهای گذشته نقش تعیینکنندهای در تغییر بافت جمعیتی این کشور داشته است.
جریانهای ادبیات فارسی در یمن
ادبیات فارسی، بهعنوان یکی از ارکان معرفتی تمدن اسلامی، فراتر از مرزهای جغرافیایی ایران، در جوامع عربی نیز ردپایی ماندگار برجای نهاده است. یمن، باوجود موقعیت خاص مذهبی و زبانشناختیاش، در سدههای میانه و پس از آن، میزبان جریانهایی متنوع از حضور زبان و ادبیات فارسی بوده است؛ جریانهایی که نه فقط در قالب متون دیوانی، بلکه در بسترهای مردمی، شفاهی و تفسیری نیز بازتاب یافتهاند. این مقاله با رویکردی تاریخی–تحلیلی، به شناسایی و تبیین لایههای این جریانها در حوزههای مختلف میپردازد؛ از تألیف فرهنگنامههای چندزبانه در ساختار دیوانسالاری رسولیان گرفته تا ورود مفاهیم عرفانی فارسی به متون زیدی و همچنین حضور استعارههای ایرانی در شعر شفاهی جنوب عربستان. هدف، ترسیم فرایندهای تأثیر، انتقال، تحول و تداوم زبان و ادبیات فارسی در فضای زبانی و فرهنگی یمن است—فرایندهایی که گاه با حمایت سیاسی و فرهنگی همراه بوده و گاه در شرایط بحران و فراموشی قرار گرفتهاند. برایناساس، مقاله حاضر باتکیهبر شواهد تاریخی، زبانشناسی، نسخهپژوهی و مردمنگاری، سیر پویای این جریانها را بررسی میکند.
ادبیات فارسی در کتابخانههای یمن
حضور ادبیات فارسی در یمن حاصل پیوندهای دیرینه تاریخی، مذهبی و علمی میان ایران و یمن است. این ارتباطات که از دورههای پیشااسلامی آغاز شده، در قرون میانه با گسترش روابط تجاری، مهاجرت علما و تبادل متون دینی و ادبی، عمق بیشتری یافت. در متون کلاسیک فارسی، از جمله شاهنامه فردوسی، یمن با نامهایی چون «هاماوران» یاد شده که نشاندهنده جایگاه این سرزمین در تخیل تاریخی ایرانیان است.
ادبیات فارسی در رسانهها و فضای مجازی در یمن
با گسترش فناوریهای نوین ارتباطی، فضای مجازی به بستری مناسب برای ترویج ادبیات فارسی تبدیل شده است. شبکههای اجتماعی مانند فیسبوک و توییتر به کاربران یمنی این امکان را میدهند که آثار ادبی فارسی را به اشتراک بگذارند و درباره آن بحث کنند. همچنین، وبسایتها و بلاگهای مختلفی وجود دارند که به نقد و بررسی آثار ادبی فارسی میپردازند. جنگ و بحرانهای سیاسی اخیر در یمن باعث شدهاند که بسیاری از فعالیتهای فرهنگی تحت تأثیر قرار گیرند. اما با این حال، هنرمندان و نویسندگان یمنی همچنان به تولید محتوا ادامه میدهند و از طریق رسانهها و فضای مجازی سعی میکنند صدای خود را به گوش جهانیان برسانند.
دانشجویان ادبیات فارسی در کشور یمن
دانشجویان ادبیات فارسی کشور یمن در دانشگاههای ایران
خدمات و فعالیتهای نمایندگیهای فرهنگی ایران در زمینه ادبیات فارسی در یمن
همکاریهای میان مراکز ادبی، فرهنگی، علمی و دانشگاهی ایران و یمن در زمینه ادبیات فارسی
آثار علمی برجسته تألیف شده در کشور یمن در زمینه ادبیات فارسی
ترجمه و نشر ادبیات فارسی در یمن
انجمنها و محافل ادبیات فارسی در یمن
آموزش و منابع زبان فارسی در یمن
آموزش زبان فارسی در فضای مجازی در یمن
آموزش زبان فارسی در مدارس و مراکز علمی– دانشگاهی و بصورت آزاد در یمن
آموزش و مطالعات ادبیات فارسی در مراکز علمی - دانشگاهی یمن
استادان، پژوهشگران، ادبا و نویسندگان ادبیات فارسی در یمن
ایران شناسی در یمن
دانشجویان یمنی رشته ایرانشناسی در دانشگاههای ایران
آثار علمی برجسته تألیف شده در کشور یمن در زمینه ایرانشناسی
آرشیوها و مراکز اسناد تاریخی ایران در یمن
ترجمه و نشر منابع ایرانشناسی از زبان فارسی به زبان کشور یمن
مراکز و مؤسسات ایرانیان در یمن
ایرانشناسی در مراکز علمی و دانشگاهی یمن
مطالعات و آثار علمی منتشر شده در یمن در زمینه اسناد تاریخی ایران
متخصصان برجسته کشور یمن در زمینه اسناد تاریخی ایران
دیجیتالسازی و دسترسی به اسناد تاریخی ایران در آرشیوهای یمن
جمعیت ایرانیان و پراکندگی آن در یمن
پیشینه ورود، استقرار و زندگی ایرانیتباران در کشور یمن
گویشوران ایرانیتبار زبان فارسی در یمن
گویشوران بومی و اصیل زبان فارسی در یمن
ادیان و مذاهب در یمن
جمعیت و پراکندگی مسیحیت در یمن
تصوف در یمن
نمادها، سنتها و آیینهای مذهبی تصوف در یمن
خانقاهها و مراکز تبلیغی تصوف در یمن
مکاتب و جریانهای شاخص تصوف در کشور یمن
زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی در یمن
ضریب نفوذ اینترنت، تلفنهای هوشمند و پهنای باند در یمن
شبکههای اجتماعی و پیامرسانها در یمن
ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی در یمن
سیاستها، قوانین و برنامههای راهبردی یمن در زیست بوم فضای مجازی
تجربیات و نوآوریهای یمن در زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی