پرش به محتوا

سیاست ها، قوانین، مقررات در زمینه فن آفرینی و فناوری در عراق

از دانشنامه ملل

عراق در حوزه فناوری با تمرکز بر فناوری اطلاعات و ارتباطات با اجرای سیاست‌ها، قوانین و برنامه‌های متعددی در تلاش است تا زیرساخت‌های فناوری خود را توسعه داده و نوآوری را تقویت کند. برخی از مهم‌ترین قوانین، مقررات، طرحها و برنامه‌های این کشور در این حوزه عبارتند از:

قانون حق انحصاری اختراع

عراق در سال ۱۹۷۰ قانون ثبت حق انحصاری اختراع را تصویب کرد. این قانون در ۲۶ آوریل ۲۰۰۴ توسط فرماندار نظامی ائتلاف حاکم بر عراق با اصلاحاتی مواجه شد.

توسعه زیرساخت‌های ارتباطی

عراق در سال‌های اخیر پیشرفت‌های قابل‌توجهی در گسترش زیرساخت‌های اینترنتی داشته است. نزدیک به نیمی از جمعیت عراق، عمدتاً جوانان، از کاربران فعال اینترنت محسوب می‌شوند. این توسعه زیرساختی، بستر مناسبی برای رشد رسانه‌های اجتماعی و کسب‌وکارهای آنلاین فراهم کرده است.

حمایت از کارآفرینی و استارتاپ‌ها

دولت عراق با درک اهمیت کارآفرینی در ایجاد اشتغال و تنوع اقتصادی، اقدام به حمایت از استارتاپ‌ها و کسب‌وکارهای نوپا کرده است. این حمایت‌ها شامل تسهیل فرآیندهای ثبت شرکت، ارائه تسهیلات مالی و ایجاد مراکز نوآوری و فناوری در سراسر کشور است. همچنین، برنامه‌های آموزشی و توانمندسازی برای کارآفرینان جوان در نظر گرفته شده است.

همکاری‌های بین‌المللی

عراق با هدف تقویت زیرساخت‌های فناوری و انتقال دانش، به همکاری‌های بین‌المللی روی آورده است. به‌عنوان مثال، در سال‌های اخیر تفاهم‌نامه‌هایی با کشورهای همسایه مانند ایران در حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات به امضا رسیده است. این همکاری‌ها شامل توسعه پلتفرم‌های مشترک، تسهیل تبادلات پستی و بهبود خدمات ارتباطی، به‌ویژه در ایام مذهبی مانند اربعین، می‌شود.

قوانین سرمایه‌گذاری در حوزه فناوری

دولت عراق با تدوین قوانین و مقررات مشخص، سعی در جذب سرمایه‌گذاری‌های داخلی و خارجی در حوزه فناوری دارد. این قوانین شامل تعیین سیاست‌ها و استراتژی‌های سرمایه‌گذاری، تصویب نقشه‌ها و برنامه‌های فعالیت هیئت سرمایه‌گذاری در چارچوب سیاست‌های کلی اقلیم کردستان و سایر مناطق عراق است.

برنامه استراتژی ملی فناوری اطلاعات (۲۰۲۱-۲۰۲۵)

  این سند راهبردی جهت تحول دیجیتال در عراق تدوین شده و شامل اهداف و سیاست‌هایی برای بهبود زیرساخت‌های دیجیتال، ارتقای خدمات دولت الکترونیک، تقویت امنیت سایبری و حمایت از نوآوری در بخش‌های عمومی و خصوصی است. این استراتژی به عنوان نقشه راهی برای توسعه فناوری و بهره‌گیری از فرصت‌های اقتصادی دیجیتال در کشور مطرح شده است[۱].

گسترش دولت الکترونیک

عراق در جهت بهبود ارائه خدمات عمومی از طریق دیجیتال، پروژه‌های متعددی در حوزه دولت الکترونیک راه‌اندازی کرده است. این پروژه‌ها شامل ایجاد پورتال‌های یکپارچه دولتی، سیستم‌های ثبت‌نام آنلاین و سامانه‌های پرداخت دیجیتال می‌باشد که هدف آنها افزایش کارایی و شفافیت در ارائه خدمات به شهروندان است.

تأکید بر امنیت سایبری

با توجه به افزایش تهدیدات سایبری و جرائم دیجیتال، مقامات عراقی تلاش کرده‌اند تا چارچوب‌های قانونی و سازمانی مربوط به امنیت سایبری را بهبود بخشند. ایجاد نهادهای نظارتی، تدوین قوانین جدید و به‌روزرسانی مقررات موجود از جمله اقداماتی است که در این راستا صورت گرفته‌اند. همچنین دستگاه امنیت ملی عراق، از راه اندازی نخستین سکو یا پلت فرم امنیت سایبری در این کشور با نام اختصاری امان خبر داده و خواستار آگاهی‌ بخشی و فرهنگ سازی در این زمینه شده است[۲].

نیز نگاه کنید به

فناوری در عراق؛ حوزه های شاخص فناوری در عراق؛ پارک ها و مراکز شاخص فناوری عراق

کتابشناسی

  1. Pizarro, G. and Wazen, D.(2023). Assessment Report Digital Landscape Assessment of Iraq, UNDP Iraq , pp. 9-20
  2. میدل ایست نیوز، راه اندازی پلتفرم امنیت سایبری در عراق، (2024-09-13)، قابل بازیابی از: https://mdeast.news/?p=301828

نویسنده مقاله

علی اکبر اسدی