پرش به محتوا

زیست بوم هوش مصنوعی در یمن

از دانشنامه ملل

زیست بوم هوش مصنوعی یمن همچنان نوپا است و با محدودیت‌های زیرساختی، کمبود سرمایه انسانی و درگیری‌های جاری محدود شده است. بر خلاف کشورهای همسایه شورای همکاری خلیج فارس که راهبردهای ملی جامع هوش مصنوعی و مؤسسات تحقیقاتی قابل توجهی را ایجاد کرده‌اند، یمن فاقد چارچوب‌های رسمی سیاست‌گذاری هوش مصنوعی یا نهادهای دولتی اختصاصی هوش مصنوعی است[۱]. این کشور در شاخص‌های آمادگی بین‌المللی هوش مصنوعی که توسط سازمان‌هایی مانند آکسفورد اینسایتس(Oxford Insights) ارائه می شود، حضور ندارد که این نشان دهنده حداقل ظرفیت نهادی برای توسعه و استقرار هوش مصنوعی در کشور است.

هوش مصنوعی برای مستندسازی

سازمان‌های حقوق بشر از الگوریتم‌های یادگیری ماشین برای پردازش شواهد مربوط به جنایات جنگی و نقض حقوق بشردر یمن استفاده کرده‌اند. دانشگاه سوانزی(Swansea University)، با همکاری شبکه اقدام حقوقی جهانی(Global Legal Action Network)، سیستم‌های هوش مصنوعی را برای شناسایی انواع خاصی از مهمات (بمب‌های خوشه‌ای) استفاده کردند. این سیستم در بازیابی تصاویر مرتبط به دقت بالای 90 درصد دست یافت و زمان تجزیه و تحلیل را از حدود ۲۷۵۰ روز بررسی مداوم انسانی به تقریباً ۳۰ روز پردازش ماشینی کاهش داد. هدف این ابزارهای مجهز به هوش مصنوعی، حمایت از سازوکارهای پاسخگویی قانونی در دادگاه‌های داخلی و بین‌المللی است[۲].

هوش مصنوعی در مراقبت‌های بهداشتی

تحقیقات انجام‌شده در مورد دیدگاه دانشجویان دانشگاه یمن نسبت به هوش مصنوعی در مراقبت‌های بهداشتی، نگرش‌محتاطانه ای  را نشان می دهد. شرکت‌کنندگان به پتانسیل هوش مصنوعی در کاهش خطاهای درمانی، کاهش حجم کاری پزشکان و رفع کمبود منابع مراقبت‌های بهداشتی، اذعان داشتند. با این حال، نگرانی‌ها در مورد حریم خصوصی داده‌ها، شفافیت الگوریتمی و غیرانسانی شدن مراقبت‌های پزشکی، از این اشتیاق به به کارگیری هوش مصنوعی در یمن کاسته است. این مطالعه بر ضرورت راهبردهای پیاده‌سازی هوش مصنوعی با حساسیت به فرهنگ مردمی و توجه به چالش‌های زیرساخت‌های بهداشتی منحصر به فرد و محدودیت‌های منابع یمن، تاکید دارد[۳].

هوش مصنوعی در کاربردهای نظامی و نظارتی

بازیگران نظامی خارجی از فناوری‌های هوش مصنوعی در عملیات‌های مؤثر بر یمن استفاده کرده‌اند. فرماندهی مرکزی ایالات متحده از الگوریتم‌های یادگیری ماشین برای شناسایی هدف در حملات هوایی به مواضع حوثی‌ها استفاده کرده و از بینایی رایانه‌ای برای شناسایی تهدیدات احتمالی از تصاویر ماهواره‌ای و سایر منابع داده بهره برده است. نیروهای حوثی تحت حمایت ایران و بازیگران منطقه‌ای، فناوری‌های مختل کننده دریایی مجهز به هوش مصنوعی، سامانه‌های پهپادی و قابلیت‌های نظارتی را بررسی کرده‌اند، اگرچه ظرفیت نظامی هوش مصنوعی داخلی یمن همچنان محدود است[۴].

نیز نگاه کنید به

زیست بوم هوش مصنوعی بحرین؛ زیست بوم هوش مصنوعی ترکیه؛ زیست بوم هوش مصنوعی در تونس؛ زیست بوم هوش مصنوعی در مصر؛ زیست بوم هوش مصنوعی سوریه؛ زیست بوم هوش مصنوعی عمان؛ هوش مصنوعی در عراق؛ هوش مصنوعی در کانادا؛ هوش مصنوعی در کویت

کتابشناسی

  1. Arab Reform Initiative. ( 2023). Energy Transition in Yemen: A Path to Justice and Sustainable Development, Available for https://www.arab-reform.net/publication/energy-transition-in-yemen-a-path-to-justice-and-sustainable-development/
  2. MIT Technology Review. (2020, June 25). Human rights activists want to use AI to help prove war crimes in court. https://www.technologyreview.com/2020/06/25/1004466/ai-could-help-human-rights-activists-prove-war-crimes/
  3. Hatem, N. A. H., Ibrahim, M. I. M., & Yousuf, S. A. (2024). Assessing Yemeni university students' public perceptions toward the use of artificial intelligence in healthcare. Scientific Reports, 14, 28299. https://doi.org/10.1038/s41598-024-80203-w
  4. CSO Yemen. (2024, April 11). AI-powered solutions for Yemen's economic growth: A path to recovery. https://cso-yemen.org/solutions-for-yemens-economic-growth/

نویسنده مقاله

میترا صمیعی

دانشیار گوره علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه علامه طباطبائی