ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی ترکیه در زیست بوم فضای مجازی
ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی ترکیه در زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی در پنج بخش، سازمانهای دولتی و نهادهای نظارتی؛ سازمانهای امنیت سایبری و اطلاعاتی؛ موسسات دانشگاهی و تحقیقاتی؛ انجمنهای صنعتی و سازمانهای بخش خصوصی؛ سازمانهای جامعه مدنی و حمایتگری بررسی شد.
سازمانهای دولتی و نهادهای نظارتی
سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات(The Information and Communication Technologies Authority (Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, BTK))، به عنوان نهاد نظارتی اصلی برای مخابرات و فناوریهای اطلاعات عمل میکند. این سازمان که در سال 2000 تأسیس شد، نقش محوری در توسعه زیرساخت، حمایت از مصرف کننده و اجرای سیاستهای دیجیتال ملی ایفا میکند[۱].
وزارت ترابری و زیرساخت(The Transport and Infrastructure Ministry)، مسئولیت کلی سیاست زیرساختهای مخابراتی، هماهنگی استراتژی ملی و همکاری بینالمللی را بر عهده دارد. این وزارتخانه با سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات و سایر سازمانها برای همسو کردن توسعه زیرساخت با اهداف توسعه ملی همکاری میکند[۲].
اداره ارتباطات(The Directorate of Communications (İletişim Başkanlığı))، استراتژی ارتباطات دولت، از جمله ارتباطات دیجیتال دولت، کمپینهای اطلاعرسانی عمومی و حضور در رسانههای اجتماعی را مدیریت میکند. این اداره پیامرسانی دولت را در سراسر پلتفرمها هماهنگ میکند و به مسائل مربوط به محتوای دیجیتال و گفتمان آنلاین میپردازد [۳].
دفتر تحول دیجیتال(The Digital Transformation Office) که زیر نظر ریاست جمهوری فعالیت میکند، ابتکارات تحول دیجیتال را در سراسر سازمانهای دولتی هماهنگ میکند و راهبردهایی را برای دولت الکترونیک، خدمات عمومی دیجیتال و پذیرش فناوری در عملیات دولتی تدوین میکند. این دفتر با وزارتخانهها و سازمانها برای پیادهسازی راهکارهای دیجیتال سازی به منظور بهبود کارایی دولت و دسترسی شهروندان به خدمات دیجیتالی همکاری میکند[۴].
سازمانهای امنیت سایبری و اطلاعاتی
موسسه ملی امنیت سایبری(The National Cyber Security Institute (Siber Güvenlik Kurumu))، تلاشهای ملی امنیت سایبری را هماهنگ میکند، راهبردهای امنیت سایبری را توسعه میدهد، از حفاظت زیرساختهای مراکز حساس پشتیبانی میکند و پاسخگویی به تهدید ها وحوادث امنیتی را هماهنگ میکند. این موسسه با سازمانهای بینالمللی امنیت سایبری همکاری میکند و در ابتکارات جهانی امنیت سایبری شرکت میکند.
سازمان ملی اطلاعات(The National Intelligence Organization (Millî İstihbarat Teşkilatı, MİT))، به اطلاعات سایبری، تهدیدات سایبری خارجی و قابلیتهای سایبری راهبردی میپردازد. این سازمان در پاسخ به تهدیدات سایبری در حال تحول و اولویتهای راهبردی، قابلیتهای سایبری خود را گسترش داده است.
اداره کل امنیت و ژاندارمری(The General Directorate of Security and Gendarmerie)، واحدهای جرایم سایبری را اداره میکنند و به بررسی جرایم دیجیتالی از جمله کلاهبرداری، هک، نقض دادهها و بهرهبرداری آنلاین میپردازند. این واحدها از طریق کانالهای اینترپل و یوروپل در تحقیقات جرایم سایبری فرامرزی با مجریان قانون بینالمللی همکاری میکنند[۵].
موسسات دانشگاهی و تحقیقاتی
دانشگاهها بنیان زیرساخت تحقیقاتی فضای سایبری و هوش مصنوعی را تشکیل میدهند. موسسات برجستهای از جمله دانشگاه فنی خاورمیانه، دانشگاه بغازیچی، دانشگاه فنی استانبول، دانشگاه بیلکنت(Bilkent University)، دانشگاه کوچ و دانشگاه سابانجی(Sabancı University)، مراکز تحقیقاتی که بر هوش مصنوعی، امنیت سایبری، سیستمهای شبکهای و حوزههای مرتبط تمرکز دارند را اداره می کنند. این موسسات از طریق تحقیقات بنیادی، پروژههای کاربردی با شرکای صنعتی، آموزش فارغالتحصیلان متخصص و فعالیتهای انتقال فناوری مشارکت میکنند. شورای تحقیقات علمی و فناوری ترکیه(توبیتاک)(The Scientific and Technological Research Council of Türkiye (TÜBİTAK))، چندین موسسه تحقیقاتی مرتبط با زیست بوم های فضای سایبری و هوش مصنوعی را اداره میکند.
مرکز تحقیقات انفورماتیک و امنیت اطلاعات(The Informatics and Information Security Research Center)، تحقیقاتی را در زمینه امنیت سایبری، رمزنگاری، سیستمهای امن و امنیت اطلاعات انجام میدهد. توبیتاک همچنین کمکهای مالی رقابتی تحقیقاتی را مدیریت کرده تا بتواند از محققان دانشگاهی و صنعتی در زمینههای هوش مصنوعی، امنیت سایبری و فناوریهای اطلاعات حمایت کند[۵].
آکادمی علوم ترکیه(The Turkish Academy of Sciences (Türkiye Bilimler Akademisi, TÜBA))، وظایف مشاوره علمی را به عهده دارد، دانشمندان برجسته را گرد هم میآورد و به دولت در مورد مسائل مربوط به سیاست علم و فناوری از جمله هوش مصنوعی و تحول دیجیتال مشاوره می دهد[۶].
انجمنهای صنعتی و سازمانهای بخش خصوصی
انجمن صنعت انفورماتیک(The Informatics Industry Association (Türkiye Bilişim Derneği, TBD))، نماینده شرکتهای فناوری اطلاعات، متخصصان و ذینفعان است. این انجمن از منافع صنعت حمایت میکند، کنفرانسها و برنامههای آموزشی برگزار میکند، تحقیقاتی را در مورد روندهای فناوری منتشر میکند و گفتگو بین صنعت و دولت را در مورد مسائل مربوط به سیاستگذاری تسهیل میکند که بر بخش فناوری اطلاعات تأثیر میگذارد[۶].
بنیاد انفورماتیک ترکیه(The Turkish Informatics Foundation (Türkiye Bilişim Vakfı, TBV))، آموزش فناوری اطلاعات، سواد دیجیتالی و توسعه بخش فناوری اطلاعات را ترویج میکند. این بنیاد برنامههای آموزشی را اجرا میکند، از ابتکارات آموزشی حمایت میکند و دستاوردها را از طریق جوایز و برنامههای تقدیر، به رسمیت میشناسد. انجمنهای حرفهای از جمله انجمن مهندسی کامپیوتر، انجمنهای هوش مصنوعی و جوامع امنیت سایبری، بسترهایی را برای تبادل دانش، توسعه حرفهای و همکاری بین متخصصان فراهم میکنند. این سازمانها کنفرانسها، کارگاهها و برنامههای صدور گواهینامه را میزبانی میکنند که قابلیتهای حرفهای را ارتقا میدهند[۶].
سازمانهای جامعه مدنی و حمایتگری
سازمانهای جامعه مدنی به مسائل مربوط به حقوق دیجیتال، آزادی اینترنت، حریم خصوصی و حاکمیت فناوری میپردازند. این سازمانها بر سیاستهای دولت که بر حقوق دیجیتال تأثیر میگذارد، نظارت میکنند، از اصلاحات قانونی برای حمایت از آزادیهای آنلاین حمایت میکنند، از افرادی که با نقض حقوق دیجیتال مواجه هستند، حمایت حقوقی میکنند و آگاهی عمومی را در مورد مسائل مربوط به حریم خصوصی و امنیت افزایش میدهند. این سازمانها بر سواد دیجیتال و شمول آن تمرکز دارند، برای پر کردن شکافهای دیجیتالی تلاش میکنند، آموزشهایی را به جمعیتهای محروم ارائه واز ابتکارات آموزشی و سیاستهایی حمایت میکنند که دسترسی عادلانه به فناوریها و فرصتهای دیجیتال را ترویج می کنند.
نیز نگاه کنید به
ساختارهای حاکمیتی عراق در زیست بوم های فضای مجازی؛ ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی بحرین در زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی؛ ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی در یمن؛ ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی سوریه در زیست بوم فضای مجازی و هوش مصنوعی؛ ساختارهای حاکمیتی و غیر حاکمیتی عمان در زیست بوم فضای مجازی؛ ساختارهای حاکمیتی و غیرحاکمیتی کانادا در زیستبوم فضای مجازی؛ ساختارهای شاخص حاکمیتی و غیرحاکمیتی در زیست بوم فضای مجازی قطر؛ نهادهای غیردولتی عراق در حوزه فضای مجازی
کتابشناسی
- ↑ BTK. (2024). Information and Communication Technologies Authority Annual Report 2023. Republic of Turkey Information and Communication Technologies Authority, Available for https://www.tubisad.org.tr/tr/images/pdf/tubisad-ict-en-11062025.pdf
- ↑ Ministry of Transport and Infrastructure. (2023). Information Society Strategy and Action Plan 2023-2025. Republic of Turkey Ministry of Transport and Infrastructure, Available for https://www.opengovpartnership.org/wp-content/uploads/2023/08/Israel_Action-Plan_2023-2025_June_EN.pdf
- ↑ The Organization for Economic Co-operation and Development (2023), Digital Government Review of Türkiye: Towards a Digitally-Enabled Government, OECD Digital Government Studies, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/3958d102-en
- ↑ Digital Transformation Office. (2023). Digital Transformation in Public Services: Progress Report 2023. Presidency of the Republic of Turkey Digital Transformation Office, Available for https://docs-library.unoda.org/General_Assembly_First_Committee_-Seventy-Ninth_session_(2024)/78-237-Turkiye-DTO-EN.pdf
- ↑ ۵٫۰ ۵٫۱ TÜBİTAK. (2023). Annual Report 2023. Scientific and Technological Research Council of Turkey, Available for https://www.ume.tubitak.gov.tr/en/activity-reports/
- ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ Türkiye Bilişim Derneği. (2024). Turkish IT Sector Report 2024. Informatics Industry Association of Turkey, Available for https://www.tubisad.org.tr/tr/images/pdf/tubisad-ict-en-11062025.pdf
نویسنده مقاله
میترا صمیعی
دانشیار گروه علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه علامه طباطبائی